Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2022/7400 K.2023/4236

Taraflar arasında birleştirilerek görülen hile hukuki nedenine dayalı tapu iptali - tescil, el atmanın önlenmesi ve ecrimisil davalarında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Asıl davada davacı ... dava dilekçesinde özetle; vasisi bulunduğu babası ...'ün 124 ada 82 parsel sayılı taşınmazının önce ... üzerine bedelsiz olarak satışının yapıldığını, bilahare ... tarafından bedelsiz olarak davalı ...'e satış ve devrinin yapıldığını, babasının kandırıldığını belirterek taşınmazın davalı adına olan tapusunun iptaline karar verilmesini talep etmiş; babasının ölümüyle, mirasçıları olarak kardeşi ... ile birlikte davayı sürdürmüş; açtıkları birleştirilen 2009/680 Esas sayılı davada da, tapu iptali taleplerine tescil talebini eklemişlerdir.

2. Birleştirilen davada, davacı ... dava dilekçesinde özetle; davalının evini işgal ettiğini, kiracısı da olmadığını öne sürerek müdahalenin men'i ile 1500,00 TL ecrimisil bedelinin davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazı 2005 yılında ... Sümercan'dan tapudan devir aldığını, açılan davayı kabul etmediğini belirtip davanın reddini savunmuş; birleştirilen davasında da kardeşi ...'nun taşınmaza el atmasının önlenmesine ve ecrimisile karar verilmesini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemece, hile iddiasına dayalı davanın reddine, muris muvazaasına dayalı davanın kabulüne, ecrimisil davasının ise kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili tarafından asıl ve birleştirilen 2009/680 Esas sayılı davalar yönünden temyiz isteminde bulunulmuştur.

2. Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin 13.12.2018 tarihli ve 2015/3423 Esas, 2018/901 Karar sayılı kararıyla, temyize konu asıl ve birleştirilen 2009/680 Esas sayılı davada "hile" iddiasına dayanıldığı, muris muvazaasına dayalı bir dava bulunmadığı vurgulandıktan sonra "hile" iddiası yönünden gerekli araştırmanın yapılması, tarafların tüm delillerinin eksiksiz toplanması ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiğine değinilerek hüküm bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, hile iddiasının kanıtlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle, davada ve aşama da ileri sürdükleri iddialarını öne sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hile hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6098 sayılı TBK'nın 36/1 inci maddesi.

3. Değerlendirme 3.1. Dosya içeriği ve toplanan delillerden, dava konusu 124 da 82 parsel sayılı taşınmaz davacıların murisi ... adına kayıtlı iken 26.06.2002 tarihinde dava dışı ...'a, ondan da 08.06.2005 tarihinde davalı ...'e devredildiği anlaşılmaktadır.

3.2. Davacılar, babalarının hile ile kandırılıp taşınmazının önce ...'e, ...'den de oğlu Hüseyin'e devredildiğini, davalı ...'in babasına bakacağını söyleyerek aldattığını ancak bakmadığını iddia etmişler, davalı ise, babasının borçlarından dolayı taşınmazı Sebahattine devrettiğini, borcunu ödeyerek taşınmazı geri aldığını savunmuş, Mahkemece, hile iddiasının ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de, varılan sonuç dosya kapsamına uygun düşmemektedir.

3.3. Bilindiği üzere, hile (aldatma), genel olarak bir kimseyi irade beyanında bulunmaya, özellikle sözleşme yapmaya sevk etmek için onda kasten hatalı bir kanı uyandırmak veya esasen var olan hatalı bir kanıyı koruma yahut devamını sağlamak şeklinde tanımlanır. Hatada yanılma, hilede ise yanıltma söz konusudur. 6098 sayılı ...

Borçlar Kanunu'nun (TBK) 36 ncı maddesinin 1 inci fıkrasında açıklandığı üzere taraflardan biri diğer tarafın kasıtlı aldatmasıyla sözleşme yapmaya yöneltilmişse yanılma (hata) esaslı olmasa bile aldatılan taraf için sözleşme bağlayıcı sayılamaz. Değinilen koşulların varlığı halinde aldatılan taraf hakkını kullanmak suretiyle hukuki ilişkiyi geçmişe etkili (makable şamil) olarak ortadan kaldırabilir ve verdiği şeyi geri isteyebilir.

Dosyaya yansıyan ara malik ile tanık beyanlarında, mirasbırakan ....'ün oğlu Hüseyin'in kendisine bakacağına inandığı için taşınmazı devrettiğinin söylendiği, tüm delillerden, davalı ...'in hile ile taşınmazın bedelsiz devrini sağladığı, babasına da bakmadığı anlaşılmıştır.

Hal böyle olunca davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken reddine karar verilmesi isabetsizdir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacılar vekilinin temyiz itirazının kabulüyle, hükmün 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesi yollaması ile 1086 sayılı HUMK'un 428 inci maddesi uyarınca BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının talep hâlinde davacılara iadesine,

Dosyanın kararı veren Mahkemesine gönderilmesine,

Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,