Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2023/3798 K.2024/2883

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Mahkemece davanın kısmen kabulü ile kısmen reddine karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 1. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda karar bozulmuş, Mahkemece Özel Daire bozma kararına karşı direnilmiş, karar davalı vekili tarafından temyiz edilmiş, Hukuk Genel Kurulu tarafından direnme kararının yerinde olduğu belirtilerek, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesi için dosyanın Özel Daireye gönderilmesine karar verilmiştir.

I. DAVA

Davacılar vekili, mirasbırakan ...’in 1, 891, 2130, 2132 ve 2133 parsel sayılı taşınmazlarını mirasçılarından mal kaçırmak amacıyla dava dışı ...’a temlik ettiğini, ...’in de anılan taşınmazları davalı kardeşleri Tuncay’a devrettiğini, temliklerin muvazaalı olduğunu ileri sürerek, çekişmeli taşınmazların tapu kayıtlarının miras payları oranında iptaline karar verilmesini talep etmişler, aşamada davacılardan ... davadan feragat ettiğini bildirmiştir.

II. CEVAP

Davalı, yurtdışında yaşadığını, mirasbırakana para göndermesi ve borçlarını ödemesi nedeniyle çekişme konusu taşınmazların kendi adına emaneten ...’a devredildiğini, daha sonra taşınmazları ...’den devraldığını belirterek, davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Kırşehir 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 07.03.2016 tarih, 2013/571 Esas, 2016/98 Karar sayılı kararı ile; tanık anlatımları ve mirasbırakanın banka hesap hareketlerini gösterir hesap özeti ile davalı tarafından mirasbırakana gönderilen paranın miktarı gözetildiğinde mirasbırakanın taşınmazlarını devretmesini gerektirir bir durum bulunmadığı, dava konusu taşınmazların gerçek değerlerinin altında bir bedelle devrin yapıldığı ve temliklerin mirasçılardan mal kaçırmak amaçlı ve muvazaalı olduğu, davacı Dursun Gürlek’in davadan feragat ettiği gerekçesiyle davacı ... yönünden davanın feragat nedeniyle reddine, diğer davacılar yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Bozma Kararı

Dairenin 17.02.2020 tarih, 2016/15661 Esas, 2020/987 Karar sayılı kararı ile; dinlenen tanıkların temlikin muvazaalı olduğu yönünde beyanda bulunmadığı, tarafların ortak tanığı İlkay Deveci’nin mirasbırakan ...’in tarımsal sulamadan kaynaklı Medaş’a olan borçlarının davalı tarafından ödendiğini beyan ettiği, iddianın kanıtlanamadığı ve davanın reddine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle karar bozulmuştur.

C. Mahkemece Verilen Direnme Kararı

Kırşehir 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 17.12.2020 tarih, 2020/436 Esas, 2020/431 Karar sayılı kararı ile; davalının yaptığını iddia ettiği ödemeye, taşınmazların satış tarihi itibariyle gerçek değerine ve tanık beyanlarına göre ödemelerin taşınmaz devrine yönelik olmadığı, mirasbırakan ...'in borcu nedeniyle yapılan bir ödeme de bulunmadığı, ödemelerin davalı tarafından yapıldığının sabit olmadığı, davacı ...’in beyanına göre Medaş'a yapılan ödemelerin ilk önce ... tarafından yapıldığı, ödenen bu borcun mirasbırakan ...'in borcu olmadığı, davacı ...'in borcu olduğu, davacı tanıklarının beyanından devrin gizli tutulduğu,

mirasbırakanın ölümüne kadar taşınmazların kullanımının ... ve diğer çocuklarının uhdesinde kaldığı, temliklerin mirasçılardan mal kaçırmak amaçlı ve muvazaalı olduğu gerekçesiyle direnme kararı verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Direnme kararına karşı süresi içinde davalı vekilince temyiz isteminde bulunulmuştur.

B.Temyiz Sebepleri Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; dava dilekçesinin ve ekindeki belgelerin usulüne uygun olarak davalıya tebliğ edilmediğini, davalının savunma hakkının kısıtlandığını, tanık dinlenilmesi için tayin edilen gün ve saatte tanıkları hazır olmasına rağmen dinlenmediğini, dava tanığı Mehmet Bilgiç'in dinlenilmesinden vazgeçilmesinin usulsüz olduğunu, hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli olmadığını, mirasbırakanın borçlarının ödenmiş olmasının dikkate alınmadığını, eksik inceleme ile karar verildiğini belirterek, kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Hukuk Genel Kuruluna Gönderme Kararı

Dairenin 17.03.2021 tarih, 2021/541 Esas, 2021/1557 Karar sayılı kararıyla; direnme kararının yerinde olmadığı anlaşıldığından incelenmesi için dosyanın Yargıtay Hukuk Genel Kuruluna gönderilmesine karar verilmiştir.

D. Hukuk Genel Kurulu Kararı

Hukuk Genel Kurulunun 31.05.2023 tarih, 2021/1-488 Esas, 2023/540 Karar sayılı kararı ile; maddi durumu iyi olan mirasbırakanın taşınmazlarını satması için geçerli bir nedenin bulunmadığı, taşınmazlara ilişkin devirlerin gizli tutulduğu, mirasbırakan ...'in ölümüne kadar taşınmazları kendisi ve çocuklarının uhdesinde tutarak kullanmaya devam ettiği, satışların mirasbırakan ...'in ölümünden sonra diğer mirasçılar tarafından öğrenildiği,

bedeller arasındaki açık fark, yörenin sosyal durumu, örf ve adetleri dikkate alındığında davalının savunmasına itibar edilemeyeceği, davalının kaynı olan dava dışı ara malik ...'a ve ... tarafından da davalıya yapılan devirlerin gerçek anlamda bedel içermediği, ortada gerçekten yapılmış satış işleminden söz edilemeyeceği, dava dışı ...'ın emanetçi konumda olduğu, dolayısıyla mirasbırakanın asıl irade ve amacının mirasçılardan mal kaçırmak olduğu,

yapılan devirlerin de muvazaalı olduğu gerekçesi ile direnme kararının yerinde olduğuna ve davalı vekilinin diğer temyiz itirazları ile ilgili inceleme yapılması için dosyanın Yargıtay 1. Hukuk Dairesine gönderilmesine karar verilmiştir.

E. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, muris muvazaası hukuki nedenine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 01.04.1974 tarihli ve 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı, Türk Medeni Kanunu'nun 706 ncı Türk Borçlar Kanunu'nun 237 nci ve Tapu Kanunu'nun 26 ncı maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı HMK’nın geçici 3/2 nci maddesinin yollamasıyla 1086 sayılı HUMK’un uygulanacağı davalar yönünden HUMK’un 428 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Kırşehir 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 17.12.2020 tarih, 2020/436 Esas, 2020/431 Karar sayılı kararının, Hukuk Genel Kurulunca uygun bulunduğu, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine ve dava şartlarına, yargılama kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olduğu anlaşıldığından davalı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı 6.522,79 TL bakiye onama harcının temyiz eden davalıdan alınmasına,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

1086 sayılı HUMK'un 440/III-1 inci maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere,