Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2025/679 K.2026/1692

Dava, kadastro öncesi nedene dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Kadastro sonucu ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 3 09... ve 7 parsel, ... Mahallesi eski 1 20... parsel (yeni 1 53... parsel), eski 1 20... parsel (yeni 1 53... parsel), eski 1 20... parsel (yeni 1 53... parsel), eski 1 20... parsel (yeni 1 53... parsel), eski 1 20... parsel (yeni 1 53... parsel), eski 1 20... parsel (yeni 1 53... parsel), 1 47... ve 3 parsel sayılı taşınmazlar vergi kaydı nedeniyle ... adına tespit ve tapuya tescil edilmiş, ...

Mahallesi 3 09... parselin ... evlatları ..., ... ve ... ...'ın, ... Mahallesi eski 1 20... (yeni 1 53... parsel) ve eski 1 20... parsel (yeni 1 53... parsel)'in ... oğlu ...'ın, eski 1 20... parsel (yeni 1 53... parsel)'in ... oğlu ... ...'ın, eski 1 20... parsel (yeni 1 53... parsel), eski 1 20... parsel (yeni 1 53... parsel) ve eski 1 20... parsel (yeni 1 53... parsel)'in ... oğlu ...'ın kullanımında olduğu, ...

Mahallesi 3 09... parsel üzerindeki evin ... evlatları ..., ... ve ... ...'a ait olduğu tapu kaydının beyanlar hanesine şerh edilmiştir.

Davacı dava dilekçesinde özetle; ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 3 09... ve 7 parsel, ... Mahallesi 1 20... , 13, 64, 65, 66... parsel, 1 47... ve 3 parsel sayılı taşınmazların kadastro çalışmaları sırasında davalı vakıf (...

Vakfı) adına tespit ve tescil edildiğini, dava konusu taşınmazların evvelce atalarından ve babasından intikalen ve taksimen gelen taşınmazlar olup kendisi tarafından da halen nizasız-fasılasız ve malik sıfatıyla kullanıldığını, dava konusu taşınmazlara uygulanan 1937 tarihli vergi kayıtlarının mahalline uymadığını,

cetlerinin taşınmazlardaki zilyetlik ve tasarruflarının vakıf mallarının zilyetlikle kazanımını yasaklayan ilk düzenleme olan 903 sayılı Yasa'nın yürürlüğe girdiği 1967 yılından çok öncesi bir süreye dayandığını belirterek davalı vakıf adına yapılan tespitlerin iptali ile taşınmazların tamamının kendi adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazların vakfiye sınırları içerisinde kaldığını, zilyetlikle iktisabının mümkün olmadığını, kadastro tespiti sırasında uygulanan vergi kayıtlarının taşınmazlara uygun olduğunu, toprak tevzi komisyon kararları incelendiğinde taşınmazların vakıf arazisi olduğu ve davacının işgalci konumunda olduğunun anlaşılacağını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Davalı ... mütevellisi cevap dilekçesinde; dava konusu taşınmazların bulunduğu ... ilçesinin tamamının vakıf malı olduğunu, dava konusu taşınmazların vakfiye kapsamında kaldığını, 1958 yılında bölgede yapılan toprak tevzi çalışmaları sonucunda 1505 dönüm yerin vakıf adına tespit edildiğini, taşınmazlara kadastro tespiti sırasında uygulanan vergi kaydının taşınmazları kapsadığını, Karayolları Bölge Müdürlüğü tarafından köyde yapılan istimlak çalışmaları sırasında kamulaştırma bedelinin vakfa ödendiğini, bunun da taşınmazların vakfa ait olduğunu gösterdiğini, davacının hiç bir zaman bu taşınmazlara asli zilyet olmadığını,

davacının taşınmazlardaki zilyetliğinin 20 yıla ulaşmadığını, kaldı ki vakıf mallarının zilyetlikle iktisap edilemeyeceğini ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

Palu Asliye Hukuk Mahkemesinin 27.11.2020 tarihli ve 2019/426 Esas, 2020/237 Karar sayılı kararıyla; davacı yararına 2762 sayılı Yasa hükümlerine göre zilyetlik koşullarının gerçekleştiği, dava konusu taşınmazın hayrat mal olmadığı, zilyetlikle iktisabına yasal engel bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine. Bölge Adliye Mahkemesinin 18.01.2022 tarihli ve 2021/1842 Esas ve 2022/93 Karar sayılı kararıyla.

Vakfın doğrudan doğruya hayrat vakıflardan olmayıp İcare-i Vahideli akarından istifade olunan mülhak, sahih ve zürri bir vakıf olduğunun Yargıtay denetiminden geçen pek çok emsal kararda hükmen kabul edildiği, bu itibarla vakfedilmiş malları doğrudan hayrat mal olmadığından çekişmeli taşınmazların kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla kazanılabilecek nitelikte olduğu, davalı Vakıf İdaresinin bu yöne ilişkin istinaf isteminin yerinde olmadığı, ancak çekişmeli taşınmazlardan ...

Mahallesi 3 09... ve 7 parsel, ...

Mahallesi eski 1 20... parsel (yeni 1 53... parsel), eski 1 20... parsel (yeni 1 53... parsel), eski 1 20... parsel (yeni 1 53... parsel), eski 1 20... parsel (yeni 1 53... parsel), eski 1 20... parsel (yeni 1 53... parsel), eski 1 20... parsel (yeni 1 53... parsel) sayılı taşınmazlarda dava dışı kişiler yararına muhdesat ve kullanım şerhi tapu kaydının beyanlar hanesinde gösterilmiş olmasına karşın bu kişiler (ya da mirasçıları) davaya dahil edilip savunmaları alınmadan 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 19/2. maddesi hükmünde belirtilen hakları ihlal edilmek suretiyle karar verildiği,

öte yandan davacının taksim hukuki sebebine dayanarak dava açtığı, ancak Mahkemece bu hususun araştırılmadığı, dinlenilen yerel bilirkişilerden sorulmadığı, soyut nitelikli beyanlara itibar edildiği gerekçesiyle davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

Palu Asliye Hukuk Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; ... hariç tüm dahili davalıların sunmuş oldukları dilekçelerdeki imzalı beyanları ve celselerdeki beyanları, 14.07.2023 tarihli celsede dinlenen tanık beyanları, mahalli bilirkişi beyanları ve alınan bilirkişi raporları dikkate alındığında vakıf mallarının zilyetlikle kazanımını yasaklayan ilk düzenleme olan 903 sayılı Yasanın yürürlük tarihinden önce davacı yararına imar-ihya ve zilyetlikle iktisap koşullarının oluştuğu, vergi kayıtlarının dava konusu taşınmazlara uygulanamadığı,

taşınmazların toprak tevzi çalışmaları sırasında bir kısmının tevzi çalışması kapsamında kalmış olsa da hiçbir kişi ya da kurum adına tapuyla tescil edilmediği ve tapulamasının yapılmadığı, bir kısmının ise tevzi paftası dışında kaldığı ve dahili davalılarca davaya konu taşınmazlara yönelik olarak hak iddiasında bulunmadıkları, taşınmazların davacıya ait olduğu yönünde beyanda bulundukları, dahili davalıların davacının kök murisinin mirasçıları olup beyanları dikkate alındığında dava konusu taşınmazların babalarının yapmış olduğu taksimat sonucunda davacıya isabet ettiği,

taksimat olgusunun da ispat edildiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; Mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesi ile hükümde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davalı ... vekilinin yerinde olmayan istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vekili ve dahili davalı ... vekili, tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama kuralları ve kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmediğinden temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, 7531 sayılı Yasa'nın 20. maddesi uyarınca değiştirilen 5737 sayılı Yasa'nın 77. maddesi uyarınca davalı ...