Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2010/9262 K.2012/1998

Dava, 1479 sayılı Yasaya tabi sigortalılığının 01.09.1986 tarihinde sona erdiğinin ve 1986-28.02.1995 tarihleri arasındaki sürede ....’na tabi çalışmaları ile çakışan süreler haricinde isteğe bağlı sigortalı olduğunun ve 28.02.1995 tarihi itibariyle 1479 sayılı Yasaya tabi sigortalılığının sona erdiğinin tespiti istemine ilişkindir.

Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

Davanın yasal dayanağı 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanunun geçici 7/1. maddesinde yer alan düzenleme karşısında, 1479 sayılı Kanunun 24. ve devamı maddeleridir.

Davalı Kurum tarafından, 20.06.1982-28.12.1998 tarihleri arasındaki süre içinde çakışan 506 sayılı Yasaya tabi sigortalı günler haricinde kalan sürelerde vergi kaydının 28.12.1998 tarihine kadar devam etmesi nedeniyle, 1479 sayılı Yasa kapsamında zorunlu sigortalı kabul edilmiş, davacı ise, 506 sayılı Yasa kapsamında çalışmaya başladığı 01.09.1986 tarihinde, önce başlayan Bağ-Kur sigortalılığının sona erdirilmesini ve bu tarihten sonra, 28.02.1995 tarihine kadar olan sürede düzenli olarak ödemiş olduğu primler nedeniyle çakışan 506 sayılı Yasa kapsamındaki çalışmalar haricinde kalan sürelerin, isteğe bağlı sigortalı olarak kabulünü talep etmiştir.

Davacının, 20.06.1982-28.12.1998 tarihleri arasında götürü ücretli bina inşaatı ve bina dışı inşaat ile ilgili vergi kaydının bulunduğu, 28.06.1982-08.02.1995 tarihleri arasında oda kaydının bulunduğu, 27.09.1984 ile 08.02.1995 tarihleri arasında da sicil kaydının bulunduğu; 27.02.1986 tarihinden 28.02.1995 tarihine kadar olan sürede de düzenli prim ödemelerinin bulunduğu, 15.07.1995 ve 15.07.1997 tarihleri arasında tevkifat prim ödemelerinin bulunduğu, davacının, aynı zamanda, 01.03.1995 tarihinden itibaren, 12/1998’e kadar da 506 sayılı Yasaya tabi isteğe bağlı sigortalı olarak prim ödediği anlaşılmaktadır.

1479 sayılı Kanunun, 20.04.1982 tarihi itibariyle yürürlüğe giren 2654 sayılı Kanunla değişik 24. maddesi hükmüne göre; bir kimsenin zorunlu .... sigortalısı olması için, ticari kazanç veya serbest meslek kazancı dolayısıyla gerçek veya götürü usûlde gelir vergisi mükellefi olması, gelir vergisinden muaf olanlarında, meslek kuruluşuna kayıtlı bulunması gerekir. Yine, aynı maddede 22.03.1985 tarihinde yürürlüğe giren 3165 sayılı Kanunla getirilen düzenleme ile de; bu kapsam daha da genişletilerek kendi nam ve hesabına çalışanlardan vergi mükellefi olanların meslek kuruluşuna veya esnaf siciline kayıtlı bulunanların zorunlu .... sigortalısı olacağı belirtilmiştir.

Mahkemece zorunlu Bağ-Kur sigortalılığının sona erdirildiği dönemden sonraki tarihlerde, davacının yukarıda yazılı oda ve sicil kayıtlarında belirtilen işin (mesleki faaliyetin) terk edilip edilmediği, başka bir deyişle davacının kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmasına son verip vermediği, böylece, Kanunun 24 ve 25'inci maddelerinde düzenlenen sigortalı olma koşullarının devam edip etmediği üzerinde durularak, taraflardan bu yoldaki kanıtları sorulmalı ve 1479 sayılı Kanunun 26'ncı maddesinde düzenlenen, “sosyal güvenliğin vazgeçilmez ve kaçınılamaz” kamusal yapısı gereği yöntemince ve re’sen araştırma yapılarak sonucuna göre karar verilmelidir.

Mahkemenin, bu maddi ve hukuki olguları düşünmeksizin, eksik araştırmayla, yazılı şekilde hüküm tesisi, usule ve yasaya aykırı olup, karar bozulmalıdır.

O halde, davalı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.