Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2011/680 K.2012/9609

Davacı, haksız ve yersiz tahsil edilen 227.676,63 TL’nin yasal faiziyle birlikte iadesini istemiştir. Mahkeme, ilâmında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davalı Kurum avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

İnceleme konusu olayda; davacı Şirket taahhüdü altında bulunan ve 2008-2009 yılları arası dönemde tamamlanarak bitirilen, “Adese Alışveriş Merkezi İnşaatı” işyerine ilişkin olarak,ilişiksizlik belgesi istenmesi üzerine davalı Kurumca yapılan inceleme ile,dava konusu özel bina inşaatının yapı ruhsatındaki V-A yapı sınıf ve grubu gözetilerek, 2008 yılı Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkındaki tebliğ hükümleri gereği 846 TL m² maliyet bedeli ve %9 asgari işçilik oranının %25 eksiği üzerinden yapılan değerlendirme ile, 1.079.341,66 TL fark noksan işçilik tutarı belirlendiği;belirlenen bu oran üzerinden hesaplanan 382.732,94 TL’lik prim tutarının davacı Şirket tarafından 06.08.2009 tarihinde ödendiği anlaşılmaktadır.

Davacı, ilişiksizlik belgesi alabilmek amacıyla Kurumca belirlenen primi ödediğini, inşaat maliyeti hesabında Şirketin ticari kayıtlarının dikkate alınması gerektiğini beyanla; haksız yere tahsil olunan miktara ilişkin olarak şimdilik 10.000 TL’nin,bilahare yapılan ıslah dilekçesiyle de 227.676,63 TL’nin yasal faiziyle iadesini istemiştir.

Mahkeme, kurumca yapılan maliyet hesaplamasının doğru olmadığı, özel bina inşaatında işin yürütümü için gerekli işçiliğin belirlemesinde yasalara uygun düzenlenen işyeri kayıtlarının esas alınması gerektiğini, buna göre yapılan hesaplama sonucu ödenmesi gereken prim tutarının 155.489,65 TL olduğunu beyanla, fazladan ödenen 227.676,63 TL yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir.

İşverenlerin yapılan işin niteliğine göre Kuruma asgari işçilik bildiriminde bulunmamaları nedeniyle Kurumca resen prim tahakkuk ettirilmesinde,

Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği ile bu yönetmeliğe dayalı olarak çıkartılan Genelge hükümlerinin gözönünde tutulması gerekir. Bu yönde; yapılan işin niteliğine göre asgarî işçilik oranları da, öncelikle ilgili genelgeye ekli listelerde yazılı oranlar esas alınmak suretiyle belirlenmelidir.Şu halde, dava konusu özel bina inşaatı işinde, 16-192 ek genelge gereği asgari işçilik oranının %9 olarak alınması gerekir.

Öte yandan, dava konusu işin, özel bina inşaatı olması karşısında, bina maliyet hesaplamasında, usulüne uygun düzenlendiğinden bahisle işyeri kayıtlarından tespit edilen bedelinin esas alınması da hatalıdır.

Şu halde yapılması gereken iş; 2008 yılı Yapı Yaklaşık Brim Maliyetleri Hakkındaki tebliğ gereği V-A yapı sınıf ve gurubundaki bina inşaatına, uygulanması gereken asgari işçilik oranı %9 olarak alınmalı, varsa, faturalı malzemeli işçilik-safi işçilik ödemeleri gözetilerek yeniden yapılacak hesaplama sonucuna göre karar verilmelidir.

Yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile, yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O hâlde, davalı Kurum vekilin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.