Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2015/14085 K.2015/14559

Asıl dava, yersiz olarak yapılan sağlık giderlerinin tahsili, birleşen dava ise, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, ilamında belirtilen gerekçelerle asıl davanın reddine, birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hükmün, davacı-birleşen dosya davalısı Kurum vekili ile davalı-birleşen dosya davacısı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

1-)Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre davacı-birleşen dosya davalısı Kurum vekilinin tüm itirazlarının reddi gerekir.

2-)Hizmet tespitine ilişkin davada, davalı-birleşen dosya davacısı ..., davalı ...’ne ait işyerinde 17.06.2009-31.10.2009 tarihleri arasında hizmet akdine tabi olarak geçen sürekli çalışması nedeniyle davalı Kuruma bildirilmeyen çalışma sürelerinin tespitini talep etmiş, mahkemece yapılan yargılama sonunda, hizmet tespiti istemi kısmen hüküm altına alınmış, 2009 yılı 6. ayda bildirilen hizmetinin geçerli olduğu ve bu sürenin yeniden tespitinde hukuki yararı olmadığı gerekçesiyle istem reddedilmiştir.

Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Kanunun 86. maddesi olup anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin bu tür davalar kamu düzeni ile ilgili olduğundan özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmeleri zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip gerek görüldüğünde kendiliğinden araştırma yapılarak delil toplanabileceği açıktır.

Somut olayda; davalı ... unvanlı işverene ait işyerinden ve ...’nden yapılan kısmi bildirimlerin varlığı, işyeri kayıtları, dinlenen tanıkların beyanları, yapılan işin mahiyeti ve mahkemenin kabulü dikkate alındığında, Davacı ...’nun dava konusu 17.06.2009-31.10.2009 tarihleri arasındaki dönemde kesintisiz çalışma iddiasının kanıtlandığı belirgindir. Davacının hizmet cetvelinin incelenmesinde; 2009 yılı 6. ayda ...’nden bildiriminin “5” gün olduğu ve iptal edilen sigortalılığının bulunmadığı anlaşılmakta olup, davacının 17.06.2009 tarihinden itibaren ayda 30 gün üzerinden çalıştığının ve 2009 yılı 6. ayda Kuruma bildirimi yapılmayan “9” gün eksik sigortalılık süresinin tespitinde hukuki yararının olduğu tartışmasızdır.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, mahkemece yanılgılı değerlendirme sonucu davanın kısmen kabule karar verilmesi ve giderek hizmet tespiti davası istem gibi hüküm altına alınmış olacağından yargılama gideri ve vekalet ücretinin tam kabule göre belirlenmemesi, davacı lehine hükmedilen yargılama gideri ile vekalet ücretinden davalı Kurumun sorumlu tutulmaması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Ne var ki, bu konuların düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 438. maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.