Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2017/4305 K.2019/8337

Bölge Adliye Mahkemesi : ...Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi

Dava, ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararın ortadan kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiştir. ... Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesince verilen kararın, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

I-İSTEM

Dava, süresinde ödenmeyen 2012 - 2013 yıllarına ait prim, işsizlik sigorta primi, eğitime katkı payı ve özel işlem vergi kalemlerine ilişkin borçlarının tahsili amacıyla başlatılan 2013/19152 Esas no’lu takipte, prim borçlusu davacı, dava dışı borçlu ... İnşaat ve Sanayi AŞ’deki yönetim kurulu üyeliğinin 2012 Mayıs ve 2013 Mart dönemleri arasında olduğunu ancak temsil ve ilzam yetkisi bulunmadığını ayrıca ödeme emrinin dönemlerinin açıkça belirtilmediği için ödeme emrinin şekil olarak sakat olduğunu belirterek ödeme emrinin iptalini istemiştir.

II-CEVAP

Davalı SGK, Kurum işleminin yerindeliğinden bahisle davanın reddini savunmuştur.

III-MAHKEME KARARI

A-İLK DERECE MAHKEME KARARI

Davanın kabulü ile 2013/19152 E. sayılı ödeme emrinin iptaline dair karar vermiştir.

B-BAM KARARI

Davalı Kurum vekilinin, istinaf başvurusunun esastan kabulü ile ... 1. İş Mahkemesi’nin 17/01/2017 tarihli, 2014/127 E. ve 2017/15 K. sayılı kararın ortadan kaldırılmasına ve davanın reddine karar vermiştir.

IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ

Davacı vekili, dava dışı borçlu ... İnşaat ve Sanayi A.Ş.’deki yönetim kurulu üyeliğinin 2012 mayıs ve 2013 mart dönemleri arasında olduğunu ancak temsil ve ilzam yetkisi bulunmadığını ayrıca ödeme emrinin dönemlerinin açıkca belirtilmediği için şekil olarak sakat olduğunu belirterek ödeme emrinin iptalini istemiştir.

V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME

6183 sayılı Kanun’un 55 maddesinde, Ödeme emrinde borcun asıl ve ferilerinin mahiyet ve miktarları, nereye ödeneceği, müddetinde ödemediği veya mal bildiriminde bulunmadığı takdirde borcun cebren tahsil ve borçlunun mal bildiriminde bulununcaya kadar üç ayı geçmemek üzere hapis ile tazyik olunacağı, gerçeğe aykırı bildirimde bulunduğu takdirde hapis ile cezalandırılacağı kayıtlı bulunur. Ayrıca, borçlunun 114 üncü maddedeki vazifeleri ve bu vazifeleri yerine getirmediği takdirde hakkında tatbik edilecek olan ceza bu ödeme emrinde kendisine bildirilir.

Tüzel kişi işverenlerin ortak ve yetkililerinin kamu alacaklarından sorumluluğu, 6183 sayılı Yasanın 35., mükerrer 35. ve 5510 sayılı Yasanın 108’inci maddesinin c bendi gereğince 01.07.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanunun 88’inci maddesinde düzenlenmiştir.

506 sayılı Yasa, öngörülen istisnaları dışında 01.07.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanunun 106’ıncı maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olup, anılan Kanunun 108. maddesi hükmü gereği 01.07.2008 tarihinde yürürlüğe giren ve bu tarihten sonra tahakkuk eden prim borçları hakkında 5510 sayılı Kanunun 88/20’inci maddesi ile “Kurumun sigorta primleri ve diğer alacakları haklı bir sebep olmaksızın bu Kanunda belirtilen sürelerde ödenmez ise kamu idarelerinin tahakkuk ve tediye ile görevli kamu görevlileri,

tüzel kişiliği haiz diğer işverenlerin şirket yönetim kurulu üyeleri de dâhil olmak üzere üst düzeydeki yönetici veya yetkilileri ile kanuni temsilcileri Kuruma karşı işverenleri ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur” şeklinde düzenlenme getirilmiştir. Yapılan bu düzenleme ile tüzel kişiliği haiz özel kuruluşta görev yapan yönetim kurulu üyelerinin primlerin ödenmesinden işveren ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları açıkça belirtilmiştir.

Davadışı borçlu ... İnşaat ve Sanayi A.Ş.’deki yönetim kurulu üyeliğinden dolayı 2012-2013 yılları arasındaki prim, işsizlik sigorta primi, eğitime katkı payı ve özel işlem vergi kalemlerinden oluşan borçları nedeniyle kurum tarafından takip yapıldığı anlaşılan davacının, prim borçlusu Anonim Şirkette temsil ilzam yetkisi bulunmadığından ve ödeme emrinin şekil olarak sakat olduğundan bahisle ödeme emrinin iptali için eldeki davayı açtığı anlaşılmakta olup; davanın yasal dayanağı 6183 dayılı Kanun’un 55. maddesi ile 5510 sayılı Yasanın 88’inci maddesidir.

Davacıya gönderilen ödeme emrinde borç döneminin yıl olarak belirtildiği ancak hangi aylara ilişkin olduğunun gösterilmediği belirgin olup öncelikle Kurum’a dava konusu ödeme emrinde yer alan borcun dönemleri sorulmalı gelen cevap doğrultusunda, 01.07.2008 tarihinden önce tahakkuk eden prim borçları bakımından, işveren ile birlikte müteselsilen sorumluluk koşullarının oluşması için, işveren kamu kurum ve kuruluşu ise, kamu görevlilerinin tahakkuk ve tediye ile görevli olması, tüzel kişiliğe haiz diğer yetkilisi ve kanuni temsilci sıfatıyla işveren tüzel kişiliği temsil ve ilzama yetkili bulunulması gerekirken;

sonradan yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanunun 88. maddesi burada bir ayrıma giderek, özellikle Anonim Şirket yönetim kurulu üyelerinin, temsil ve ilzam yetkisi aranmaksızın (haklı sebepleri olmazsa) müştereken ve müteselsilen sorumlu olacaklarını ayrıca ve açıkça belirtildiği dikkate alınmalı ve davacının sorumluluk dönemleri buna göre belirlenmelidir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve ... Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesinin istinaf başvurusunun kabulüne ilişkin kararı bozulmalıdır.