Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2022/2696 K.2023/4055

Taraflar arasında Mahkemece görülen iş kazası nedeniyle vefat eden sigortalının yakınlarının maddi tazminat istemi davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, (kapatılan) 21. Hukuk Dairesince Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın davalı Caca Makine San. ve Tic. Ltd. Şti. yönünden usulden reddine, davanın ... yönünden geri alınması nedeniyle açılmamış sayılmasına, davanın ... yönünden geri alınması nedeniyle açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı ... vekili dava dilekçesinde; davacılar murisinin 11.11.2000 günü meydana gelen iş kazasında vefat ettiğini belirterek müteveffanın yakınları için maddi tazminatın tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı Botaş vekili cevap dilekçesinde özetle; davacıların murisinin Botaş'ın işçisi olduğunu, Botaş'ın Caca Makine San. Ltd.

Şti'nin işçilerine karşı herhangi bir sorumluluğu olmadığını, davanın Botaş'a yöneltilmesinin usule ve hukuka aykırı olduğunu, bu bakımdan davanın husumet yokluğundan davanın reddinin gerektiğini, davanın zamanaşımına uğradığını, olayın 11.11.2000 tarihinde gerçekleştiğini, üzerinden 10 seneye yakın bir süre geçmekle dava hakkının zamanaşımına uğradığını, maddi tazminat talepli davanın, davacının trafik-iş kazası nedeniyle uğradığı zararı öğırendiği tarihten itibaren 1 yıl içinde açması gerekirken, kaza sonucu murisin ölümü üzerinden 10 yıla yakın bir zamanda açıldığını,

bu sebepten davanın süresinde açılmaması dolayısıyla hukuki şartları taşımayan, usule ve hukuka aykırı açılan davanın reddinin gerektiğini, müvekkili işyerinin Caca Makine ile altişveren-asıl işveren ilişkisi olmadığını, müteselsil sorumluluklarının bulunmadığını, davanın Caca Mak. San. Ltd. Şti'ne yöneltilmesi gerektiğini, maddi tazminat talebinin de mutahatabının Caca Mak. San. Ltd.

Şti ve kusurlu üçüncü şahıs olduğunu, bu nedenlerle ve mahkeme nezdinde resen gözetilecek nedenlerle usule ve hukuka aykırı olarak açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Diğer davalılar cevap dilekçesi sunmamışlardır.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 22.05.2015 tarihli ve 2010/477 Esas, 2015/271 Karar sayılı kararı ile; Davacının destekten yoksun kalma tazminatı talebinin kabulü ile; 98.851,21 TL'nin 60.000,00 TL'sinin kaza tarihi olan 11.11.2000 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, bakiye kısmının ise 08.12.2011 tarihli ıslah dilekçesinde faiz talebi bulunmadığından faizsiz olarak davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ile davalılardan Botaş-Boru Hatları ile Petrol Taşıma A.Ş. ve ... vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. (Kapatılan) 21.Hukuk Dairesinin 10.10.2019 tarih ve 2018/3766 Esas ve 2019/6060 Karar sayılı ilamında özetle; somut olayda, ... Ticaret Sicil Müdürlüğü tarafından Caca Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti'nin terkin edildiğinin bildirildiğinin anlaşıldığı, yapılacak işin, yukarıda adı geçen davalı şirketin ihyasının sağlanması ve tasfiye memuru atanması için dava açmak üzere davacı tarafa uygun bir önel vermek, ihya yapıldığı ve tasfiye memuru atandığı taktirde usulüne uygun şekilde taraf teşkilini sağlamak, söz konusu şirketin sunacağı delilleri de topladıktan sonra işin esası hakkında bir karar vermekten ibaret olduğu belirtilerek mahkeme kararı bozulmuştur.

B. Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan tahkikatta; davalı Caca Mak. San. ve Tic. Ltd.

Şti. şirketin ihyasının sağlanması ve tasfiye memuru atanması için dava açmak üzere davacılar vekillerine usulüne uygun şekilde kesin süre verildiği, davacılar vekilleri tarafından kesin süre içerisinde ihya davasının açılmadığının anlaşıldığı, davacılar vekillerinin davalı ... ve davalı ... yönünden davayı geri aldıklarını belirttiklerinin anlaşıldığı, hakkında davanın geri alınmasına davalıların geri almaya açık muvafakat ettiklerinin görüldüğü, bu sebeplerden davanın davalı Botaş A.Ş. yönünden tefriki ile başka bir esasa kaydına karar verildiği, iş bu dava yönünden;

davanın davalı Caca şirketi yönünden usulden reddine, davanın ... yönünden geri alınması nedeniyle açılmamış sayılmasına, davanın ... yönünden geri alınması nedeniyle açılmamış sayılmasına karar verildiği gerekçesiyle;

1-Davanın Davalı Caca şirketi yönünden usulden reddine,

2-Davanın ... yönünden geri alınması nedeniyle açılmamış sayılmasına,

3-Davanın ... yönünden geri alınması nedeniyle açılmamış sayılmasına, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; yerel mahkemede açılmış olan tazminat davasında, taraflarınca davayı geri aldıklarını ve davalıların geri alınmaya muvafakat ettiklerini, kararda davanın açılmamış sayılmasına ve aleyhlerine nispi 13.340,86 TL vekalet ücretine hükmedildiğini, yerel mahkemece davanın açılmamış sayılması kararı verildiğinde Avukatlık Asgari Üeret Tarifesi'nin 2. kısmını 2. bölümünde belirlenen maktu vekalet ücretten fazlasına hükmedilmemesi gerekirken nispi vekalet ücretine hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, iş kazasında vefat eden sigortalının yakınlarının maddi istemlerine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı HMK Geçici 3/2 nci maddesi delaletiyle uygulama imkanı bulan 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten önceki 1086 sayılı HUMK’nın 427 ilâ 444 üncü maddeleri, 6100 sayılı HMK'nın 123 üncü maddesi, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 7 nci maddesi.

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelerle bozmaya uyulmakla taraflar yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı dikkate alınarak, temyiz kapsam ve nedenleriyle kanun açık hükmüne aykırı görülen sebepler re'sen dikkate alınarak, davacı ... vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Dosyadaki bilgi ve belgelere göre; davacılar vekilinin davalı ... ve davalı ... yönünden davayı geri aldıklarını belirttikleri, işbu davalıların geri almaya açık muvafakat ettikleri anlaşılmıştır. 3.28.07.2020 tarihinde yürürlüğe giren 7251 sayılı Kanun’un 10 uncu maddesi ile 6100 sayılı HMK'nın "Davanın geri alınması" başlıklı 123 üncü maddesine eklenen ikinci cümlesi "Bu takdirde davanın açılmamış sayılmasına karar verilir." hükmünü içermektedir.

4.Hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 7/1 inci maddesinde; ön inceleme tutanağı imzalanıncaya kadar davanın nakli, davanın açılmamış sayılması, görevsizlik veya yetkisizlik kararı verilmesi durumunda bu Tarifede yazılı ücretin yarısına, ön inceleme tutanağı imzalandıktan sonra karar verilmesi durumunda tamamına hükmolunacağı, davanın görüldüğü mahkemeye göre hükmolunacak avukatlık ücretinin, bu tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde yazılı miktarları geçemeyeceği düzenlenmiştir.

5.Bu açıklamalar doğrultusunda somut olayda, haklarında davanın geri alınması nedeniyle açılmamış sayılmasına karar verilen davalılar lehine AAÜT'nin ikinci kısmının ikinci bölümünde yazılı miktarı geçecek şekilde nispi vekalet ücretine hükmedilmesi hatalı olmuştur.

6. Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin, yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

7. O halde, davacı ... vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları gözetilerek hüküm bozulmalıdır. Ne var ki; bu aykırılıkların giderilmesi, yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, hüküm bozulmamalı, 6100 sayılı Kanun'un Geçici 3 üncü maddesi dikkate alınarak 1086 sayılı Kanun'un 438 inci maddesi gereğince düzelterek onanmalıdır.

VI. KARAR

1. Davacı ... vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Temyiz olunan, Ceyhan İş Hukuk Mahkemesinin 16.11.2021 tarih ve 2020/690 E.-2021/499 K. sayılı ilamının : a) Hüküm fıkrasının 5 nolu bendinin silinerek yerine "5-Davalılar ... ile ... kendilerini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalılara eşitlikle verilmesine " ibarelerinin yazılmak suretiyle hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

İstek hâlinde peşin alınan temyiz harcının ilgiliye iadesine, Dosyanın kararı veren Mahkemeye gönderilmesine,