Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/10151 K.2023/10802

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen hizmet ve prime esas kazanç tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulü ile incelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, müvekkilinin 03.06.2015-12.01.2016 ve 20.04.2016-01.07.2016 tarihleri arasında davalı işyerinde cilahane bölümünde ustabaşı olarak 2700 TL net maaş+yemek+agi karşılığı çalıştığını, davacının aylık ücretinin primlerin daha az ödenmesi için eksik gösterildiğini, 03.06.2015-12.01.2016

tarihleri arasında Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığına bildirim yapılmadığını, hiç prim ödenmediğini öğrendiğini, ikinci dönem ise işe girişinin 20.04.2016 tarihinde değil 11.05.2016 tarihinde yapıldığını, 01.07.2016 tarihinde işten çıkartıldığını iddia ederek davacının, davalı şirkete ait işyerinde 03.06.2015-12.01.2016 ve 20.04.2016-01.07.2016 tarihleri arasında aylık 2.700,00 TL net maaş ile çalıştığının ve sigorta başlangıç tarihlerinin 03.06.2015 ve 20.04.2016 tarihi olduğunun tespitine, yatırılmayan ve eksik yatırılan primlerin tespiti ile bu hizmetlerinin diğerleri ile birleştirilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının çalışmaları bakımından müvekkili Kurum kayıtlarının esas olduğunu, salt tanık anlatımları ile sonuca gidilmemesi gerektiğini, prime esas kazancın yazılı delil ile ispat gerektiğini, davacının işyerinde devamlı olarak hizmet akdiyle çalışıp çalışmadığının araştırılması gerektiğini, tanık dinlenmesi gerekiyorsa görgüye dayalı bilgisi olan tanık dinlenmesi gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı şirketin cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 25.06.2018 tarihli ve 2016/393 E. 2018/204 K. sayılı kararıyla; davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı fer'i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 08.01.2020 tarihli ve 2018/2026 Esas, 2020/6 Karar sayılı kararıyla; dosya içerisinde inceleme ve araştırmalar yapılmış ve davacının ücretinin gerçeği yansıtmadığı, davalı işyerinde, davacı ile aynı işi yapan bir kişi de tespit edilemediğinden; işçinin yaşı, kıdemi, işyerinde geçirdiği süre, yaptığı işin niteliği, tanık beyanları, ...' da ki hayat şartları ve emsal araştırması değerlendirilerek; davanın kabulüne karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı herhangi bir yön görülmemiş, davalı Kurum vekilinin istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Birinci Bozma Kararı

1.Mahkeme kararına karşı fer'i müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 16.06.2021 tarihli ve 2020/5219 E. 2021/8420 K. sayılı ilamında; Mahkemece bordro ve komşu iş yeri tanıklarının dinlenilmesi, işçilik alacakları dosyasının celp edilmesi, prime esas kazanç yönünden yazılı belgeler esas alınarak inceleme yapılması gerektiği yönlerinden karar bozulmuştur.

B.İkinci Bozma Kararı 1.Bozmaya uyan Mahkemece verilen 23.03.2022 tarihli ve 2021/218 E. 2022/72 K. sayılı kararıyla; davanın kabulüne karar verilmiş; karara karşı fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

2. Dairemizin 25.05.2022 tarihli, 2022/5357 E. 2022/7839 K. sayılı ilamında; Mahkemece bordro ve komşu iş yeri tanıklarının dinlenilmesi, işçilik alacakları dosyasının celp edilmesi, prime esas kazanç yönünden yazılı belgeler esas alınarak inceleme yapılması gerektiği yönlerinden karar bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; davacının iddiasına konu 03.06.2015-12.01.2016. 20.04.2016-10.05.2016.

18.06.2016-01.07.2016 tarihleri arasındaki hizmet akdine tabi çalışma iddialarının sübuta erdiği, tanıkların belirtmiş olduğu süreler ile davacının iddia ettiği sürelerin birebir uyumlu olduğu, işyerindeki tüm dönem çalışmaların bir bütün olarak değerlendirileceği, iş akdinin sona erdiği tarih itibariyle hak düşürücü sürenin geçmediği, dava konusu dönem aralığında işyerinin halihazırda faal ve kurulu olduğu, ihtilaflı dönem aralığında davacının tespite engel sigortalı çalışması bulunmadığı anlaşıldığından, anılan tarih aralığındaki hizmetlerinin tespitine karar verilmiştir.

Davacının bir diğer talebi Kuruma bildirilen ve bildirilmeyen sürelerdeki prime esas kazançlarının tespiti talebine ilişkin olup; talebe konu ücretlerin HMK m.200'de öngörülen sınırın üzerinde olması nedeniyle işbu iddianın yazılı delillerle ispatı gerektiği, davacı tarafça dosyaya bu yönde yazılı delil sunulmadığı, dosyaya mübrez bir kısım bordrolarda davacının ücretinin Kuruma bildirilen ücretle eşdeğer olduğu, mahkememizce resen yapılan araştırma sonucunda da davacı iddiasını doğrular yönde yazılı delile rastlanmadığı,

bu haliyle Kurum taban ücretinden yüksek ücret karşılığı çalışıldığı iddiasının sübuta ermediği kanaatiyle davanın kısmen kabulüne, davacının davalı ... sicil numaralı işyerinde 03.06.2015-12.01.2016, 20.04.2016-10.05.2016, 18.06.2016-01.07.2016 tarihleri arasında asgari ücretle çalıştığının tespitine, davacının fazlaya ilişkin taleplerinin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Fer'i müdahil Kurum vekili, kabul kararının yerinde olmadığı, eksik araştırmaya dayalı hüküm kurulduğunu, kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının davalı iş yerinde çalıştığının ve prime esas kazancının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un geçici 80, 86 ncı maddesidir.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; fer'i müdahil kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Fer'i müdahil Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,