Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/10475 K.2023/10876

Taraflar arasındaki 2926 sayılı Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı SGK vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı SGK vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 1998 yılından başlayarak 2926 sayılı Kanun kapsamında kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunduğunu ve geçimini bu surette temin ettiğini, tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışırken satmış olduğu ürün bedellerinden Bağ-Kur adına tevkifat kesintisi yapılmış olması nedeniyle davalı kuruma başvurarak Tarım Bağ-Kur sigortalılığı işlemlerinin neticelendirilmesini talep ettiğini,

davalı Kurumun 27.02.2014 tarih 3359499 sayılı yazı ile …TMO 8/1999 yılı listesinin kuruma intikal etmediğinden bahisle Bağ-Kur sigortalılık süresinin tevkifat kesintisine istinaden geriye dönük işleme alınmadığının bildirildiğinin, Kurumun işleminin yasaya ve hukuka aykırı olduğunu, toprak Mahsulleri Ofisi Genel Müdürlüğü Çivril Ajans Amirliğinden alınan belgeden anlaşılacağı üzere, davacının üretmiş olduğu ürünlerini Toprak Mahsulleri ofisine sattığını ve ürün bedellerinden Bağ-Kur prim kesintisi yapıldığını,

dava dışı Toprak Mahsulleri Ofisince yapılan Bağ-Kur prim kesintisinin Kuruma intikalini takip görevi Kurumun müfettişlerinin ve denetim memurlarının görevi olduğunu, davacının teslim ettiği ürünlerden kesilen Bağ-Kur priminin Kuruma intikal edip etmemesinin davacının sorumluluğu kapsamında olmadığını ileri sürerek, davalı Kurumca tescil edilmeyen 01.09.1999-31.12.1999 tarihleri arasında 2926 sayılı Kanun kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.

II.CEVAP

Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının kuruma ibraz ettiği belgelerin incelenmesinde, davacıdan 1999 tarihinde ürün teslimi yaptığını ancak TMO'nun listesinin kuruma intikal etmediği tespit edildiğinden tescil işleminin yapılamadığını, 2926 sayılı Kanun'un 36 ncı maddesine dayanılarak çıkarılan 08.01.1994 tarih 94/5173 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile 01.04.1994 tarihinden itibaren tarım ürünlerinden tevkifat kesintisi yapılmaya başlanıldığını, ürünü teslim alan firmalar tarafından ürün kesinti makbuzları ve meblağların kuruma intikal ettirilmediğini, davacının iddia ettiği tevkifat kesintisi ve tutarı Kuruma gönderilmediğinden davacının talepleri doğrultusunda tescil işlemi yapılmasının Kanuna aykırı olacağını belirterek davanın reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

Dosyada mevcut TMO Çivril Ajans Amirliği tarafından davacıya hitaben düzenlenen yazıya göre 15.08.1999 tarihinde davacıdan alınan ürün nedeniyle prim tevkifatı yapıldığı, 09.03.2022 tarihli yazıya göre, davacı hakkında prim tevkifatına dair belgeye rastlanmadığı belirtilmiş ise de 18.07.2022 tarihli yazıya göre, iş yerinde kayıtlı excel formatında oluşturulan Bağ-Kur tablosundan yararlanarak kişiye bilgi verildiği,

Excel formatındaki Bağ-Kur bilgilerinin gerçekte olmayan kişilere veya satışlara ilişkin olmasının mümkün olmaması göz önüne alınarak TMO Çivril Ajans Amirliğinin fiziki kayıtları sağlıklı tutmamasının davacı aleyhine değerlendirilemeyeceği, davacıdan 15.08.1999 tarihinde ürün satışından dolayı prim tevkifatı yapıldığı, tanık beyanlarına göre anılan tarihlerde kesintisiz olarak tarımsal faaliyette bulunduğu, bu bağlamda bu tarihlerde sigortalı olarak kabul edilmesi gerekirken Kurum tarafından yapılan kesintilerin Kuruma intikal etmediği gerekçesiyle talebin reddedildiği, kesintilerin Kuruma aktarılmasının davacının sorumluluğunda olmadığı,

bu nedenle davacının aleyhine sonuç doğuramayacağı göz önüne alınarak, davanın kabulü ile davacının 01.09.1999 - 31.12.1999 tarihleri arasında 2926 sayılı Kanun kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

B.İstinaf Sebepleri Davalı SGK Vekilinin İstinaf Sebepleri Davalı SGK vekili istinaf dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, hatalı karar verildiğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesi kararı, usul ve yasaya uygun olduğundan, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı SGK Vekilinin Temyiz Sebepleri Davalı SGK vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda hükmün temyizen bozulmasını istemiştir.

C.Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespitine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun geçici 7 nci maddesi delaletiyle mülga 2926 sayılı Kanun'un 2, 3, 6, 9 ve 10 uncu maddeleri.

3.Değerlendirme 1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle, Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,