Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/11299 K.2023/12773

Taraflar arasındaki prime esas kazancın tespiti istemi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı işyerinde 16.08.2000-15.07.013 tarihleri arasında çalıştığını, Yönetim Kurulu Başkanı Asistanı olduğunu, maaşının işten çıktığı 15.07.2013 tarihinde AGİ hariç net 3.000,00 TL olduğunu, çalıştığı dönemlerde SGK 'ya ücretlerinin eksik bilidirildiğini belirterek gerçek ücretinin tespitini dava ve talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının 16.08.2000 tarihinde işyerinden çalışmaya başladığını, işten çıktığı 15.07.2013 tarihinde ücretinin AGİ hariç net 3.000,00 TL olduğunu, davacının taleplerinin zamanşamına uğradığını, SGK kayıtlarındaki ücretinin davacının gerçek ücreti olduğunu ve imzalı ücret bordrolarına itibar edilmesi gerektiğini savunarak davanın redddini talep etmiştir.

2.Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı Kurumun işveren tarafından verilen bordrolara göre işlem yaptığını, gerçek ücretin tespitinin resmi kayıt ve belgelerle mümkün olabileceğini, Kuruma verilen aylık hizmet bildirgelerinde davacının aldığı ücretin belirtildiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın kısmen kabulü ile; davacının davalı işyerinde geçen çalışmaları sebebiyle;

2006/01 için 30 günlük 1.058.59 TL kazanç,

2006/02 için 30 günlük 1.058.59 TL kazanç,

2006/03 için 30 günlük 1.058.59 TL kazanç,

2006/04 için 30 günlük 1.058.59 TL kazanç,

2006/05 için 30 günlük 1.058.59 TL kazanç,

2006/06 için 30 günlük 1.058.59 TL kazanç,

2006/07 için 30 günlük 1.058.59 TL kazanç,

2006/08 için 16 günlük 564,57 TL kazanç,

2007/01 için 20 günlük 857,16 TL kazanç,

2007/02 için 30 günlük 1.285.74 TL kazanç,

2007/03 için 30 günlük 1.285.74 TL kazanç,

2004/04 için 30 günlük 1.285.74 TL kazanç,

2007/05 için 30 günlük 1.285.74 TL kazanç,

2007/06 için 30 günlük 1.285.74 TL kazanç,

2007/07 için 30 günlük 1.210.74 TL kazanç,

2007/08 için 30 günlük 1.210.74 TL kazanç,

2007/09 için 30 günlük 1.210.74 TL kazanç,

2007/10 için 30 günlük 1.210.74 TL kazanç,

2007/11 için 30 günlük 1.210.74 TL kazanç,

2007/12 için 30 günlük 1.210.74 TL kazanç,

2008/01 için 30 günlük 829,85 TL kazanç,

2008/02 için 30 günlük 829,85 TL kazanç,

2008/03 için 30 günlük 829,85 TL kazanç,

2008/04 için 30 günlük 760,07 TL kazanç,

2008/05 için 30 günlük 760,07 TL kazanç,

2008/06 için 30 günlük 690,28 TL kazanç,

2008/07 için 30 günlük 626,47-TL kazanç daha bildirilmesi gerektiğinin tespitine, Kurum kayıtlarının buna göre düzeltilmesine, fazlaya dair talebin reddine karar verilmiştir. karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı vekili özetle, 2009 yılından itibaren davacının ücretlerinin tamamını bankaya yatırılarak sigorta primlerinin tam olarak gösterildiğini ancak 2000- 2008 tarihleri arasında tam olarak gösterilmediği iddialarının olduğunu mahkemece bu dönem yönünden ise 2006/1'den önceki dönemin ispatlanmadığından reddine karar verilmiş ise de tanık beyanları ve delilleri ile bu döneme ilişkin primlerin eksik gösterildiğinin ispatlandığını bu yönü ile kararın kaldırılmasını ve her iki davalı yönünden ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesinin avukatlık ücret tarifesinin 3/2 maddesine göre hatalı olduğunu davalılar için müşterek bir sebepten dolayı kısmen reddedilmesi nedeniyle tek vekalet ücreti takdir edilmesi gerektiğini bu yönüyle kararın düzeltilmesini talep etmiştir.

2.Davalı şirket vekili özetle, haksız ve yanlı tanık anlatımlarının esas alındığını, görgüye dayalı beyanları olmadığını, tanık ... ile davalı şirket arasında ... Anadolu 5. İş Mahkemesinde 2014/194 Esas sayılı dava dosyası olup husumet bulunduğunu, şirket kayıtlarında yer alan tutarlar, bankaya yatırılan ücretler ile Sgk'ya yapılan bildirimlerin birbiriyle örtüştüğünü, hiçbir zaman haricen ödeme yapılmadığını davanın ispatlanmadığını beyanla kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

3.Feri müdahil Kurum vekili özetle, Kurum kayıtlarının esas olduğunu, prime esas ücretlerinin bilgisayar döküman tablosunda yer aldığını davacının bilmemesinin mümkün olmadığını, Kurumun prime esas tavanları dikkate aldığını işçi alacakları davası ile iş bu davanın yargılama usulünün farklı olduğunu ücretin yazılı belgelerle ispatlanması gerektiğini tanık beyanlarına dayalı kararın kaldırılması geretkiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, "mahkemece banka kayıtları, davalı şirket resmi defter ve kayıtları, ödeme onay formları, imza bulunan toplu ücret bordroları ikramiye ikmalleri ... Anadolu 16. İş Mahkemesinin 2013/1175 Esas sayılı kesinleşmiş dosya, tanık beyanları dikkate alındığında, davacının 2008 Ağustos ayından itibaren bildirilen ücretlerle bankaya kayıtlarının uyumlu olduğu esasen buna davacının itirazının bulunmadığı,

2006 yılı öncesine ait yazılı belge bulunmadığı ancak 2006/1-2008/7 dönemine ait yazılı delil ve kayıtların incelemesinde bankaya yatan tutarlar arasında bilirkişi raporunda belirtildiği şekilde tutarsızlıklar bulunduğunun tespit edildiği esas talep edilen ücret miktarının HMK 200.ve diğer maddeleri kapsamında yazılı delil ve delil başlangıcı ile ispatlanması gerektiği bu itibarla mahkemece verilen kararın ve gerekçesinin yerinde olduğu" gerekçesi ile davacı, davalı şirket ve davalı Kurumun istinaf başvurusunun esastan reddine, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; İstinaf gerekçeleri ile kararı temyiz etmiştir.

2.Davalı şirket vekili; İstinaf gerekçeleri ile kararın bozulmasını istemiştir.

3.Davalı Kurum vekili; istinaf gerekçeleri ile kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, prime esas kazançlarının tespitini istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun'un 77 nci, 5510 sayılı Kanun'un 80 inci maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme 1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalılar vekillerinin tüm, davacı vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karar da 2006/1-2008/7 dönem yönünden prime esas kazanca karar verilmesine rağmen, hüküm fıkrasının birinci maddesi 12.inci fıkrasında 2007/04 için 30 günlük 1.285,74 TL prime esas kazanca hükmedilmesi gerekirken 2004/04 için hüküm kurulması,

6552 sayılı Kanun'un 11.09.2014 günü yürürlüğe giren 64 üncü maddesiyle, 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 7 nci maddesine eklenen 4 üncü fıkrada, hizmet akdine tabi çalışmaları nedeniyle zorunlu sigortalılık sürelerinin tespiti talebi ile işveren aleyhine açılan davalarda, davanın Kuruma re'sen ihbar edileceği, ihbar üzerine davaya, davalı yanında fer'i müdahil olarak katılan Kurumun, yanında katıldığı taraf başvurmasa dahi kanun yoluna başvurabileceği belirtilmiş olup, eldeki davanın prime esas kazancın tespitine ilişkin olduğu,

davacının hizmet tespitine ilişkin bir talebinin bulunmadığının anlaşılması karşısında Bölge Adliye mahkemesince yanılgılı değerlendirme sonucu karar başlığında, "feri müdahil" olarak belirtilen Kurum'un, "davalı" olarak gösterilmesi gerektiği hususunun, göz önünde bulundurulmaması,

Yine, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olmasına rağmen davalı şirket ve davalı Kurum vekilleri lehine ayrı ayrı ret vekalet ücretine hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma sebebidir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; 1. Davalılar vekillerinin tüm, davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine;

2. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının, karar başlığında yer alan ... Başkanlığı'nın karşısındaki “Feri Müdahil” ibaresinin silinerek yerine “Davalı” ibaresinin yazılmasına,

3. İlk Derece Mahkemesinin Hüküm fıkrasının 1 inci maddesinin (12) fıkrasının silinerek yerine "2007/04 için 30 günlük 1.285,74 TL kazanç" yazılmasına, (6) ve (7) fıkralarının silinerek yerine "(6) Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca reddedilen miktar üzerinden hesap edilen 4.080,00 TL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine," ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde davacıya iadesine,