Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/11878 K.2023/12584

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalılar vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, davacının 1992 yılının 9 uncu ayından dava tarihine kadar davalı işverenliğe bağlı olarak kesintisiz şekilde çalışmasına rağmen çalışmalarının diğer davalı Kuruma eksik bildirildiğini ifade ederek müvekkilinin davalı işverenliği bağlı olarak 1992 nci yılının 9 uncu ayından 24.12.2013 tarihine kadar kesintisiz çalıştığı ile sigorta başlangıç tarihinin 1992 nci yılının 9 uncu ayı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

1.Davalı Kurum vekili davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalı ... … Ltd. Şti. vekili, iş yerinin 01.01.1998 tarihinde devralındığını, davacının bu tarihten önceki iddia ettiği çalışmalarından ... ’ya husumet yöneltilmesi gerektiğini, 01.09.1993 ve 01.04.1997 tarihli sigortalı işe giriş bildirgelerinde ıslak imzalarının bulunduğunu ve davanın zamanaşımına uğradığını belirtmek sureti ile davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece özetle.

"Davanın kısmen kabulü, kısmen reddine, 1-Davacının dahili davalı ... adına işlem gören 3215,63 sicil sayılı işyerinden 01.09.1993 tarihinden itibaren çalışmaya başladığı, 01.09.1993 -01.03.1996 tarihleri arasında Kuruma bildirilen çalışma süreleri dışında 449 gün süre ile hizmet akdine dayalı olarak çalıştığının tespitine 2-Davacının dahili davalı ... adına işlem gören 3215,63 sicil sayılı işyerinde 01.03.1996-01.04.1997 tarihleri arasında 390 gün süre ile hizmet akdine dayalı olarak çalıştığının tespitine,

3-01.04.1997-31.12.1997 tarihleri arasında davacının dahili davalı ... adına işlem gören 3215,63 sicil sayılı işyerinde Kuruma bildirilen çalışma süreleri dışında 165 gün süre ile hizmet akdine dayalı olarak çalıştığının tespitine, 4-01.01.1998-31.12.1999 tarihleri arasında davacının davalı ... Petrol Ltd.

Şti.'ne ait 3215,63 sicil sayılı işyerinde Kuruma bildirilen çalışma süreleri dışında 260 gün süre ile hizmet akdine dayalı olarak çalıştığının tespitine, 5-Davacının 01.01.2000-28.11.2013 tarihleri arasındaki çalışma süreleri Kuruma tam olarak bildirildiğinden bu dönemin tespitini istemesinde hukuki yararı bulunmadığından bu döneme ilişkin talebinin reddine," dair karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davalı Kurum vekili, davacının davasının hak düşürücü süre içinde açmadığından reddi gerektiğini, hükme esas alınan bilirkişi raporuna itirazlarının değerlendirilmeden usul ve yasaya aykırı hüküm kurulduğunu, istinaf incelemesi neticesinde verilen kararın kaldırılması gerektiğini belirtmiştir.

2.Davalılar ..., ..., ..., ... ve ... Petrol ... Ltd. Şti. vekili, usul ve yasaya aykırı verilen Yerel Mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine dair karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı Kurum vekili özetle, istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

2.Davalılar ..., ..., ..., ... ve ... Petrol ... Ltd. Şti. vekili, kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun'un 79/10 ve 5510 sayılı Kanun’un m. 86/9 uncu maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme

Eldeki dava dosyası incelendiğinde, davaya katılımı sağlanan ve hakkında kabule yönelik hüküm kurulan ...’nın vefat ettiği anlaşılmaktadır. 6100 sayılı HMK.’nun 55 inci maddesi uyarınca, "Taraflardan birinin ölümü halinde mirasçılar mirası kabul veya reddetmemiş ise bu hususta Kanun'la belirlenen süreler geçinceye kadar dava ertelenir. Bununla beraber hakim, gecikmesinde sakınca bulunan hallerde, talep üzerine davayı takip için kayyım atanmasına karar verebilir”.

Diğer taraftan, dava devam ederken taraflardan birinin ölmesi halinde, TMK.’nun 28/I maddesi uyarınca ölen kişinin taraf ehliyeti son bulur. Bu durumda mirasçıları da ilgilendiren, mirasçıların malvarlığı haklarını etkileyen davaları, ölen tarafın mirasını reddetmeyen mirasçılarının, davayı mecburî dava arkadaşı olarak hep birlikte takip etmeleri gerekir.

Yukarıda belirtilen hukuki ve fiili durumlar ışığında mahkemece öncelikle taraf teşkili sağlanarak, vefat eden ...'ın kayıtlı tüm mirasçılarının usülüne uygun bir biçimde davaya katılımı sağlandıktan sonra, davaya devam edilmesi gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma sebebidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Temyiz harcının istek halinde temyiz eden ilgilisine iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,