Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/12689 K.2023/12166

Taraflar arasındaki İlk Derece Mahkemesinde görülen rücuan tazminat istemli davadan dolayı verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı Kurum ve davalılardan ... vekilleri ile ... tarafından temyiz edilmekle, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; davacı Kurum Adana Sigorta İl Müdürlüğünde tescilli davalı ... İmpıresit ortak girişimine ait ortak otoyolu inşaatı ünvanlı iş yerinde 06.09.2000 tarihinde meydana gelen iş kazasında iş yeri sigortalılarından Ali Uludağ’ın vefat ettiği, sigortalı ...’un ise malul kaldığından kaza nedeni ile vefat eden sigortalı hak sahiplerine ve malul kalan işçi için geçici iş göremezlik olarak toplam kurum zararına şimdilik 46.763,73 TL'nin ekli listede sunulan masrafların sarf ve ödeme tarihlerinden bağlanan gelirin onay tarihinden yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde özetle; yetki ve zaman aşımı itirazında bulunduğunu, olayın meydana geldiği yerin ... ilçesi olmakla ... Mahkemelerinin yetkili olduğunu, dava konusu olay tarihi itibariyle zaman aşımına uğradığını, bu nedenle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Özetle; davanın kısmen kabulüne dair karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Dairece özetle; “...davaya konu kazayla ilgili maddi olgu doğru belirlenerek, olayın niteliği, davalıların ve dava dışı tarafların olay anındaki sıfatları ve olaya etkileri araştırılarak mevcut dosya sigortalısının davaya konu olayla ilgili ceza ve tazminat davaları bulunup bulunmadığı araştırılmalı, varsa bu davadaki raporlar celbedilip, olayın nasıl gerçekleştiği ile tarafların kusur oranlarının ayrıntılı olarak değerlendirilebilmesi ve varsa diğer dava dosyalarındaki kusur oranları arasındaki çelişkilerin giderilmesi amacıyla, uzman kişilerden oluşan bilirkişi heyetinden uygun bir kusur raporu alınmaması,

kazada ölen ve yaralanan sigortalılarla ilgili 506 Kanun'un 10 uncu maddesi koşullarının bulunup bulunmadığı araştırılmaması, açıklanan mevzuat hükümleri çerçevesinde sürekli iş göremezlik derecesinin kesinleştirilmesine dair prosedürün işletilmemesi ve davalıların dava ve ıslah zamanaşımına dair itirazlarının değerlendirilmemesi ile cenaze giderine dair talebin kusur karşılığına hükmedilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsizdir ve bozmayı gerektirir.” gerekçesi ile İlk Derece Mahkemesi kararı bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla özetle; “...1-Davanın kabulü ile 78.322,13 TL Kurum zararının gelir onay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan Tekfen-İmpresit Ortak Girişimi ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin hakların saklı tutulmasına, 2-Davanın ... yönünden reddine,” şeklinde karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum ve davalılardan ... vekilleri ile ... temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı Kurum vekili dilekçesinde özetle; kararın bozulmasını talep etmiştir.

2.Davalı ... vekili özetle; hükmün bozulmasını talep etmiştir.

3.Davalı ... kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme 1.Kesinleşen Kurum kararının değişmezliği, sürekli işgöremezlik derecesinin aynı kaldığı süre ile sınırlı olup, sigortalının lehine veya aleyhine, sürekli işgöremezlik derecesinin değişmesi halinde Kurum kararı da değişecektir. Kurumun da her zaman bu konuda sigortalıyı kontrol muayenesine tabi tutabileceğine dair 506 sayılı Kanun'un 25 inci maddesi ile 5510 sayılı Kanun'un 94 üncü maddesi dikkate alındığında, Mahkemece yapılacak iş, raporlar arasındaki çelişkiyi gidererek yöntemince yapılacak araştırma sonunda karar vermek olacaktır.

Bu yönde, sürekli iş göremezlik ve malullük halinin belirlenmesinde izlnecek yolun ne olduğu 506 sayılı Kanun'un 109 uncu maddesi ile 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanun'un “Sağlık Raporlarının Usul ve Esasları”na dair 95 inci maddesinde hükme bağlanmıştır. Buna göre, Kurum sağlık tesisleri tarafından raporlara dayanılarak verilen kararlara karşı ilgililerin S.S. Yüksek Sağlık Kuruluna itiraz hakları mevcuttur.

Söz konusu kurulun raporlarının Kurumu bağlayacağı diğer ilgililer yönünden bağlayıcı olmayıp, Adli Tıp Başkanlığı veya Tıp Fakültelerinin ilgili ana bilim dalı konseylerinden Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü çerçevesinde inceleme ve araştırma yapılmasını isteyebilecekleri 28.06.1976 tarih ve 6/4 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu kararının gereğidir. Öte yandan.

Sosyal Sigorta Yüksek Sağlık Kurulu raporu ile Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesi raporu arasında çelişki ortaya çıkması durumunda, çelişkinin Adli Tıp Kanunu'nun 15. maddesi gereği Adli Tıp Üst Kurullarınca giderilmesi gereklidir.

Çelişkinin Yüksek Sağlık Kurulu ile Tıp Fakültelerinin ilgili ana bilim dalından alınan sağlık kurulu arasında çıkması halinde de amacın uyuşmazlığı en geniş katılımlı bir kurul kararı ile sona erdirmek, yeni çelişkilerin ortaya çıkıp uyuşmazlığı çözümsüzlüğe itmeyi engellemek olduğu dikkate alındığında, ilgili Adli Tıp Üst Kuruluna başvurulmalı ve alınacak raporla uyuşmazlık sona erdirilmelidir.

2.Eldeki dava dosyası incelendiğinde, uyulan bozma ilamının gereklerinin tam olarak yerine getirilmediği ve uyulan bozma ilamında da belirtilen yukarıda yazılı silsileye uyulmadan dosyanın doğrudan ATK 2. Üst Kurula gönderilerek rapor alınması yanlıştır.

Bunun yanında bir önceki kararı temyiz etmeyen davalı ... yönünden davacı kurum lehine oluşan usulü kazanılmış hak durumunun gözetilmediği gibi adı geçen davalı hakkında kesinleşmiş mahkumiyet kararı bulunmasına karşın kusursuz olduğunun benimsenmesi, talebe konu 506 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesi ile zamanaşımı itirazları yönünden herhangi bir irdeleme yapılmaması ve hak sahiplerine bağlanan ilk peşin sermaye değerli gelir tutarlarının doğru olarak tespit edilmemesi sonucunda eksik araştırma ve yanılgılı değerlendirmelerle hüküm tesisi yoluna gidilmesi isabetsizdir ve anılan tüm bu hususlar bozmayı gerektirir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle, Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin yatırılan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,