Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/13165 K.2023/13438

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın fer'i müdahil SGK vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, fer'i müdahil SGK vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, 2001 yılı Mart ayında başlayıp her yılın 20 Kasım tarihine kadar davalı köy tüzel kişiliği ile anlaşıp köy halkına ait hayvan sürülerine çoban olarak kesintisiz bir şekilde hizmet akdiyle çalışmaya başladığını, çalışmalarının 20 Kasım 2015 tarihine kadar sürdüğünü, köy karar defterinde çalıştığı tarihler ve aldığı ücretlerin belirtildiğini, ancak işe başlangıç tarihi olan 2001 yılı Mart ayından itibaren yaptığı hizmetlerin sigorta primlerinin yatırılmadığını ileri sürerek, davacının 2001 yılı Mart-2015 yılı 20 Kasım tarihleri arasında her yılın Mart-Kasım ayları arasındaki sigortasız çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir.

II.CEVAP

Davalı taraf davaya cevap vermemiştir. Fer'i müdahil SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu, köy karar defteri kayıtları ve dinlenen tanık beyanları birlikte değerlendirildiğinde, davacının davalı köy tüzel kişiliğinin sığır çobanı olarak 01.03.2006-30.12.2013 tarihleri arasında mevsimlik statüde çalıştığı, bu dönemde Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilen çalışmaların hesaptan dışlanması gerektiği anlaşılmakla,

Davanın kısmen kabul kısmen reddi ile

Davacı ...'ün Mahmatlar köyü tüzel kişiliğine bağlı olarak 01.03.2006 - 30.12.2013 tarihleri arasında başka iş yerlerinde bulunan sigortalı çalışma süreleri dışlandıktan sonra, aşağıda tek tek belirtilen tarihlerde mevsimlik statüde asgari ücrete denk prime esas kazanç ile çalıştığı,

- 01.03.2006 - 20.11.2006 tarihleri arasında günlük 18,52 TL prime esas kazanç ile 260 gün

- 01.03.2007 - 20.11.2007 tarihleri arasında günlük 20,37TL prime esas kazanç ile 260 gün

- 01.03.2008 - 20.11.2008 tarihleri arasında günlük 22,22 TL prime esas kazanç ile 260 gün

- 01.03.2009 - 20.11.2009 tarihleri arasında günlük 24,07TL prime esas kazanç ile 260 gün

- 01.04.2010 - 31.10.2010 tarihleri arasında günlük 133,33 TL prime esas kazanç ile 210 gün

- 01.04.2011 - 30.06.2011 tarihleri arasında günlük 26,55 TL prime esas kazanç ile 90 gün

- 01.07.2011- 31.10.2011 tarihleri arasında günlük 27,90TL prime esas kazanç ile 120 gün

- 15.04.2012 - 15.11.2012 tarihleri arasında günlük 40,00 TL prime esas kazanç ile 210 gün

- 08.05.2013 - 20.11.2013 tarihleri arasında günlük 38,46 TL prime esas kazanç ile 184 gün olmak üzere toplam 1.854 gün hizmet akdine dayalı sigortalı olarak çalıştığının bu günlere ilişkin çalışmalarının kuruma bildirilmesi gerektiğinin tespitine, fazlaya ilişkin tespit isteminin reddine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil SGK vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

B.İstinaf Sebepleri: Fer'i Müdahil SGK Vekilinin İstinaf Sebepleri

Fer'i müdahil SGK vekili istinaf dilekçesinde; kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, hak düşürücü sürenin geçtiğini, sosyal güvenlik hakkı kamu düzenini ilgilendirdiğinden sigortalılığın oluşumu yönünden çalışma olgusunun varlığının zorunlu olduğu, bu nedenle eylemli veya gerçek biçimde çalışmanın varlığı saptanmadıkça hizmet akdine dayanılarak dahi sigortalılıktan söz edilemeyeceğini, davacının 2014 ve 2015 yıllarına ilişkin dönemlerde ... ilinde faaliyet gösteren Kaygısızlar Teks.

Hafr. Nak. Tic. Ltd. Şti.nde işe girişleri ve sigortalı çalışmalarının mevcut olduğunu, yine davaya konu dönemde davacının 2926 sayılı Kanun'a tabi çalışmalarının olduğunu, davacının kesintisiz çalışmasını ispatlayamadığını, davacının çalıştığı sürelere ilişkin beyanların birbirinden farklı ve çelişkili olduğunu belirterek, Mahkeme kararının kaldırılmasını istemiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosyadaki yazılara, hükmün Dairece de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil SGK vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Fer'i müdahil SGK Vekilinin Temyiz Sebepleri Fer'i müdahil SGK vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda hükmün temyizen bozulmasını istemiştir.

C.Gerekçe 1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının, davalı nezdinde hizmet akdine dayalı olarak 2001 Mart – 2015 Kasım tarihleri arasında her yılın Mart – Kasım ayları arasında Kuruma bildirilmeyen sürelerde çalıştığının tespitine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanu'nun 79/10 uncu ve 5510 sayılı Kanun'un 86/9 uncu maddeleri.

3.Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle, Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,