Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/14097 K.2024/5042

Taraflar arasında Mahkemesinde görülen hizmet ve prime esas kazancın tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı dava dilekçesinde özetle; davacının davalı işverenlerin adi ortak olduğu optik merkezinde 01.01.2000-30.03.2007 tarihleri arasında kesintisiz olarak çalıştığını, ancak 01.01.2000-06.05.2002 tarihleri arasındaki çalışmasının davalı Kuruma bildirilmediğini, yine haftalık ücretinin 275,00 TL olduğunu, fakat Kuruma asgari ücret üzerinden bildirildiğini ileri sürerek Kuruma bildirilmeyen çalışma süreleri ile prime esas kazancının haftalık 275,00 TL olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının taleplerinin 5 yıllık hak düşüm süresine uğradığını, davacının fiili ve devamlı çalışma olgusunu bordro tanıkları ile ispat etmesi gerektiğini, davanın haksız olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının 06.05.2002 tarihinde çalışmaya başladığını, 05.04.2005 tarihinde ayrıldığını, 01.07.2005 tarihinde tekrar işe girdiğini, 30.03.2007 tarihinde askerlik nedeniyle işten ayrıldığını, davacının optisyenlik kursuna katılmak için geçmişe dönük hizmet tespiti yaptırmak istediğini, ancak 01.01.2000 tarihinde işe girmediğini, işe giriş tarihinin Kurum kayıtlarındaki gibi olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 06.06.2013 tarihli ve 2011/448 Esas, 2013/460 Karar sayılı kararıyla; davacı tarafından davalılar aleyhine açılan hizmet tespit davası nedeniyle, dosya içerisinde bulunan bilirkişinin 25.03.2013 tarihli raporunda belirtildiği gibi.

15.09.2000-30.12.2000 arası 106 gün, günlük 5.000.000,00 TL, 01.01.2001-30.03.2001 arası 90 gün, günlük 5.000.000,00 TL, 01.04.2001-30.06.2001 arası 90 gün, günlük 7.000.000,00 TL, 01.07.2001-30.07.2001 arası 30 gün, günlük 7.000.000,00 TL, 01.08.2001-30.12.2001 arası 150 gün, günlük 7.000.000,00 TL, 01.01.2002-30.03.2002 arası 90 gün, günlük 7.400.025,00 TL, 01.04.2002-06.05.2002 arası 46 gün, günlük 9.262.400,00 TL belirtilen gün ve ücretlerle davalı işveren yanında sigortalı bir işte çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. 10. Hukuk Dairesinin 20.02.2014 tarih, 2013/18790 Esas, 2014/3406 Karar sayılı bozma kararında; dosyanın tetkikinde; dinlenen davalı tanıkları ile davacı tanık beyanlarının birbiriyle çelişkili olduğu, bordrolu tanık bulunmasına rağmen, Mahkemece dinlenilmediği, zabıta marifetiyle çalışmanın geçtiği işyerine komşu işyerlerinde çalışan kişilerin araştırılmadığı anlaşılmakla.

Mahkemece, davalı işyerinde çalışması bulunan bordrolu tanıkların bilgilerine başvurulmalı, davacının çalışmasının geçtiğini iddia ettiği işyerine komşu işyerlerinde çalışan bordrolu tanıklar da dinlenilmek suretiyle, sonradan dinlenen tanık beyanları ile daha önce dinlenen tanık beyanları arasında çelişki oluşması halinde, bu çelişki giderilmeye çalışılmalı, böylece, bu konuda gerekli tüm soruşturma yapılarak, uyuşmazlık konusu husus, hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip; deliller hep birlikte değerlendirilip takdir edilerek varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmesi gerektiğinden bahisle karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Yargıtay bozma ilamındaki gerekçeler karşısında; yargılama sırasında dinlenen ve davacının talep ettiği dönemde komşu işyeri tanığı olan ...'ın beyanları da dikkate alınarak davacının, davalı işyerinde 01.01.2000-30.03.2001 tarihleri arasında 90 gün süre ile günlük 4.000.000,00 TL prime esas brüt ücretle, 01.04.2001-30.06.2001 tarihleri arasında 90 gün süre ile günlük 7.000.000,00 TL prime esas brüt ücretle, 01.07.2001-30.07.2001 tarihleri arasında 30 gün süre ile günlük 7.000.000,00 TL prime esas brüt ücretle.

01.08.2001-30.12.2001 tarihleri arasında 150 gün süre ile günlük 7.000.000,00 TL prime esas brüt ücretle. 01.01.2002-30.03.2002 tarihleri arasında 90 gün süre ile günlük 7.400.025,00 TL prime esas brüt ücretle.

01.04.2002-06.05.2002 tarihleri arasında 46 gün süre ile günlük 9.262.400,00 TL prime esas brüt ücretle; davalıya ait işyerinde çalıştığının tespitinin dosya kapsamına uygun olduğu değerlendirilmiş olup davanın kısmen kabulü ile kısmen reddine davacı tarafından davalılar aleyhine açılan hizmet tespit davası nedeniyle,

01.01.2000-30.03.2001 tarihleri arasında 90 gün süre ile günlük 4.000.000,00 TL prime esas brüt ücretle,01.04.2001-30.06.2001 tarihleri arasında 90 gün süre ile günlük 7.000.000,00 TL prime esas brüt ücretle,01.07.2001-30.07.2001 tarihleri arasında 30 gün süre ile günlük 7.000.000,00 TL prime esas brüt ücretle,01.08.2001-30.12.2001 tarihleri arasında 150 gün süre ile günlük 7.000.000,00 TL prime esas brüt ücretle,01.01.2002-30.03.2002 tarihleri arasında 90 gün süre ile günlük 7.400.025,00 TL prime esas brüt ücretle,01.04.2002-06.05.2002 tarihleri arasında 46 gün süre ile günlük 9.262.400,00 TL prime esas brüt ücretle davalıya ait işyerinde

çalıştığının tespitine, fazlaya dair taleplerin reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; tanık beyanları ile davanın tam kabulünün gerektiğini belirterek kararı temyiz etmiştir.

Davalı Kurum vekili; yazılı delille ispat gerektiğini belirterek kararı temyiz etmiştir.

Davalılar vekili; yazılı delille ispat gerektiğini belirterek kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının 01.01.2000-30.03.2007 tarihleri arasında aralıksız çalıştığının ve haftalık ücretinin 275,00 TL olduğunu belirterek Kuruma bildirilmeyen çalışma süreleri ile prime esas kazancın haftalık 275,00 TL olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun'un 77 nci maddesinin 1 inci fıkrası ile 5510 sayılı Kanun'un 80 inci maddesinin 1 inci fıkrası, 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesinin 10 uncu fıkrası ve 5510 sayıl Kanun'un 86 ncı maddesinin 9 uncu fıkrası

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden ilgililerden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,