Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/14401 K.2024/936

Taraflar arasında Mahkemece görülen kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Mahkemesince karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Kararın, taraf vekilleri tarafından temyizi neticesinde ilk kararın bozulması üzerine bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde davanın reddine karar verilmiş; bu kararın da bozulması üzerine Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir. Davanın kabulüne dair verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir. Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacı ve davalı Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, 1081215.10 sayılı dosyada işlem gören ... Emlak Dek. Tur. Res. İnş. San. Dış Tic. Ltd. Şirketine ait işyerinde, Sosyal Güvenlik Denetmenince yapılan inceleme sonucu tanzim edilen 01.10.2012 tarih, 2012/DD-112 sayılı raporla işyerinde fiilen çalıştıkları tespit edilen ..., Burcu Tolşin, Arca ... ve ...'in sigortalı işe giriş bildirgelerinin ve aylık prim ve hizmet belgelerinin verilmemesi nedeniyle 5510 sayılı Kanun ile S.S.İ.

Yönetmeliğine göre istenen belgelerin verilmemesi üzerine kurumca re'sen tahakkuk ettirilen 3.360,43 TL prim ve 2.976,47 TL gecikme zammı olmak üzere, toplam 6.282,90 TL borçla ilgili olarak kuruma yapılan itirazın komisyonun 19.04.2013 tarihli kararıyla reddedildiğini, denetmen raporunda çalıştığı ileri sürülenlerin hiçbirinin davacının işçisi olmadığını belirterek 6.282,90 TL miktarlı re'sen tahakkukun iptalini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini istemiştir.

Dahili davalı ..., duruşmada alınan beyanında özetle; işyerinde ziyaret amaçlı bulunduğunu, herhangi bir çalışması olmadığını belirtmiştir.

Dahili davalı ... duruşmada alınan beyanında özetle; davacıya ait işyerinde çalışmadığını belirtmiştir.

Dahili davalı ... duruşmada alınan beyanında özetle; arkadaşını ziyaret amacı ile işyerine gittiğini, çalışması olmadığını belirtmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Balıkesir 1. İş Mahkemesinin 05.11.2014 tarihli ve 2014/249-2014/674 sayılı kararı ile konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. İlk Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

Dairenin 17.02.2015 tarih ve 2014/28223-2015/2417 sayılı kararında; davanın konusuz kalması söz konusu olmayıp, davaya konu kayıtdışı çalıştığı iddia edilen sigortalılar için ödenmesi gereken primler değil, (idare mahkemesi kararına istinaden) prim belgelerinin yasal süresi içerisinde verilmemesi nedeniyle tahakkuk ettirilen idari para cezalarının iptal edildiği, dolayısıyla dava konusu uyuşmazlığın devam ettiği belirgin olup, davanın esasına girilerek inceleme yapılması gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup bozma sebebi olduğu gerekçesiyle söz konusu karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin 05.04.2018 tarihli ve 2017/127-2018/137 Karar sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

C. 2'nci Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

Dairenin 18.02.2019 tarih ve 2018/4604 - 2019/1283 Karar sayılı kararında; davanın esas yönünden incelemesine geçilerek, tüm kanıtlar toplandıktan sonra yapılacak irdelemeyle elde edilecek sonuca göre hüküm kurulması gerekirken, Mahkemece yanılgılı değerlendirmeye dayalı olarak yazılı şekilde karar verilmesi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedeni olduğu gerekçesiyle Mahkemece verilen karar bozulmuştur.

D. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin 05.12.2019 tarih 2019/102-2019/532 sayılı kararı ile davanın kabulüne, davalı kurumun 19.04.2013 tarih ve B.13.00.SGK.4.00.00-309/.1081215.010.08 sayılı yazısı ile davacı tarafa tebliğ olunan 3.306,43 TL prim ve 2.976,47 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 6.282,90 TL prim alacağına yönelik resen tahakkukunun iptaline karar verilmiştir.

E. 3 üncü Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

Dairenin 29.03.2021 tarih ve 2020/1002-2021/4167 sayılı kararında, dava niteliği gereği kamu düzenini ve ..., ... ve ...'in sosyal güvenliğe ilişkin haklarını da ilgilendirdiğinden Mahkemece, fiilen çalıştığı tespit edilen ..., ... ve ...'in davaya dahil edilmelerinin sağlanarak dinlenmeleri, ...'ndan adı geçen kişilerin özlük dosyası getirtilerek Kurum müfettişlerince yapılan bir inceleme olup olmadığının sorulması, işyerine ait dönem bordrolarının istenmesi, bu dönem bordrolarında kayıtlı tanıklar saptanarak bunların bilgilerine başvurması,

bordrolarda adı geçen kişilerin adreslerinin tespit edilememesi veya beyanları ile yetinilmediği taktirde, ... ilgili il müdürlüğünden gerekirse zabıta, vergi dairesi ve meslek odası aracılığı ile iş yerine o tarihte komşu olan işyeri çalışanlarının; yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek ..., ... ve ...'in davalı işyerinde fiili olarak çalışıp çalışmadığının Mahkemece resen araştırılarak tespit edilmesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gerekçesi ile Mahkemece verilen karar bozulmuştur.

F. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, davalı kurumun 19.04.2013 tarih ve B.13.00.SGK.4.00.00-309/.1081215.010.08 sayılı yazısı ile davacı tarafa tebliğ olunan 3.306,43 TL prim ve 2.976,47 TL gecikme zammı olmak üzere toplam 6.282,90 TL prim alacağına yönelik resen tahakkukunun iptaline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; masraf ve vekalet ücretlerinin sadece davalı ... Başkanlığına yükletilmesi gerekirken davalılara yüklenmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

Davalı Kurum vekili; Kurumca tesis edilen işlemlerin ilgili yasal mevzuata uygun olarak tesis edildiğini, Kurum aleyhine yargılama giderleri ile vekâlet ücretine hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, re'sen prim tahakkuku işleminin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) Geçici 3 üncü maddesi yollamasıyla 1086 sayılı Hukuk Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 427 ve devamı maddeleri ile 506 sayılı Kanunu'nun 26 ncı maddesi ilgili hükümlerdir.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı vekili ve davalı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin ilgilisinden alınmasına,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,