Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/1505 K.2023/7705

Taraflar arasındaki maluliyetin tespiti ile maluliyet aylığı bağlanması davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Kararın davacı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı, dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ilk olarak 1965 yılında sigortalı olarak çalışmaya başladığını, müvekkilinin ... ve ... Sigorta Müdürlükleri nezdinde iki ayrı SSK numarası altında aralıklı olarak 1989 yılına kadar sigortalı çalışmaya devam ettiğini, daha sonra rahatsızlıkları nedeniyle çalışamadığını, fiilen çalışma imkanı kalmayan müvekkiline malullük aylığı bağlanması için...

Sosyal Güvenlik Merkezine müracaat eden müvekkilinin maluliyet durumunun tespiti için hastaneye sevk edildiğini, hastane tarafından da sürekli özürlü raporu verilmesine rağmen Bölge Sağlık Kurulu tarafından çalışma gücünün en az % 60 ını kaybetmediği gerekçesiyle malul sayılamayacağına karar verildiğini belirterek,müvekkilinin maluliyetinin ve maluliyet aylığına hak kazandığının tespitine, 04.02.2013 tarihli müracaat tarihinden itibaren aylıklarının yasal faizi ile ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; davada yetkili mahkemelerin ... Mahkemeleri olduğunu, davacının çalışma gücünün en az %60'ını kaybetmediğini, bu nedenle malul sayılmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın açılmamış sayılmasına, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı istinaf dilekçesinde özetle; barodan atanan avukatın duruşmalara katılmayarak dosyanın işlemden kaldırılmasına sebebiyet verdiğini, kendisinin yenileme dilekçesini verdiğini, mahkemece istenen belgeleri ibraz ettiğini, duruşma tarihinde yaşı gereği rahatsızlığı nedeniyle ve Covid 19 olması sebebiyle duruşmaya katılamadığını, mazeret sunması gerektiğini bilmediğini, davanın 7 yıldır devam ettiğini, kararın mağduriyetine sebebiyet verdiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Dosyanın ilk olarak 28.11.2017 tarihinde işlemden kaldırıldığı, süresinde yenilendiği, sonraki celselerde davacı vekilinin hazır olduğu, 15.09.2020 tarihli celsede davacı vekilinin istifa ettiği, davacı asile tebligat çıkarıldığı, 15.12.2020 tarihli celsede mazeret dilekçesi bulunan davacının mazeretinin kabulüne, duruşma zaptının tebliğine karar verildiği, duruşmanın 13.04.2021 tarihine talik edildiği ve davacı asile duruşma gün ve saatinin tebliğ edildiği, duruşma gün ve saatinden haberdar olan davacının duruşmada hazır olmadığı, mazeret bildirmediği, mahkemenin HMK'nın 320/4 üncü maddesi gereğince ikinci kez takipsiz bırakılan dosyanın HM'nın 320/4 üncü maddesi gereğince açılmamış sayılmasına karar vermesinde hata bulunmadığı gerekçesiyle istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı asil temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı temyiz dilekçesinde özetle; duruşma tarihinde yaşı gereği rahatsızlığı nedeniyle ve Covid 19 olması sebebiyle duruşmaya katılamadığını, mazeret sunması gerektiğini bilmediğini, davanın 7 yıldır devam ettiğini, kararın mağduriyetine sebebiyet verdiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, maluliyetin tespiti ile maluliyet aylığı bağlanması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun " Tarafların Duruşmaya Gelmemesi, Sonuçları ve Davanın Açılmamış Sayılması " başlıklı 150 inci maddesinde (1) Usulüne uygun şekilde davet edilmiş olan taraflar, duruşmaya gelmedikleri veya gelip de davayı takip etmeyeceklerini bildirdikleri takdirde dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilir.

(2) Usulüne uygun şekilde davet edilmiş olan taraflardan biri duruşmaya gelir, diğeri gelmezse, gelen tarafın talebi üzerine, yargılamaya gelmeyen tarafın yokluğunda devam edilir veya dosya işlemden kaldırılır. Geçerli bir özrü olmaksızın duruşmaya gelmeyen taraf, yokluğunda yapılan işlemlere itiraz edemez.

(3) Duruşma gününün belli edilmesi için tarafların başvurması gereken hâllerde gün tespit ettirilmemişse, son işlem tarihinden başlayarak bir ay geçmekle dosya işlemden kaldırılır.

(4) Dosyası işlemden kaldırılmış olan dava, işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde taraflardan birinin dilekçe ile başvurusu üzerine yenilenebilir. Yenileme dilekçesi, duruşma gün, saat ve yeri ile birlikte taraflara tebliğ edilir. Dosyanın işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak bir ay geçtikten sonra yenileme talebinde bulunulursa, yeniden harç alınır, bu harç yenileyen tarafça ödenir ve karşı tarafa yüklenemez. Bu şekilde harç verilerek yenilenen dava, eski davanın devamı sayılır.

(5) İşlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde yenilenmeyen davalar, sürenin dolduğu gün itibarıyla açılmamış sayılır ve mahkemece kendiliğinden karar verilerek kayıt kapatılır.

(6) İşlemden kaldırılmasına karar verilmiş ve sonradan yenilenmiş olan dava, ilk yenilenmeden sonra bir defadan fazla takipsiz bırakılamaz. Aksi hâlde dava açılmamış sayılır.

(7) Hangi sebeple olursa olsun açılmamış sayılan davadaki talep dahi vaki olmamış sayılır." düzenlemesine; aynı yasanın 320/4 üncü maddesinde ise, ''Basit yargılama usulüne tabi davalarda, işlemden kaldırılmasına karar verilmiş olan dava, yenilenmesinden sonra takipsiz bırakılırsa, dava açılmamış sayılır.'' düzenlemesine yer verilmiştir.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı asilin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin ilgilisinden alınmasına,