Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/2629 K.2023/6378

Taraflar arasında Bölge Adliye Mahkemesi Dairesinde görülen boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı iddiasıyla kesilen aylığın bağlanması ve kurum işleminin iptali davasında verilen direnme kararı hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunca kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkelmesi Dairesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkelmesi Dairesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının muvazaalı boşundağından bahisle, babası...'den aldığı yetim aylığının ödenme işleminin iptal edildiği ve bu nedenle de 01.11.2008 - 31.03.2014 tarihleri arasında ödenen aylık tutarı olan 51086,34 TL'nin faiz ile birlikte toplam 62644,49 TL'Lik borç tahakkuk ettirildiği bu nedenle kurumun 05.03.2014 gün ve 16760878 - 26.453.400.2 sayılı kararının iptali ile 51086,34 TL'lik borcunun olmadığının tespitine karar verilmesini ve birleşen ...

8.İş Mahkemesinin 2014/2248 E. 2014/1876 K. Sayılı dosyasında da; davalı kurumun 04.09.2014 gün ve 12-418-504 nolu borç bildirim kararının iptaliyle kuruma 7091,96 TL asıl alacak ve fer'ileri kadar borcunun oılmadığının tespiti ile borç tahakkuk işleminin iptaline, kurum tarafından herhangi bir icrai işlemin yapılmaması için ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde: davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Davanın kabulü ile davacının boşandığı eşi ile fiilen birlikte yaşamadığının tespiti ile Kurum tarafından davacının aylığının kesilmesine dair işlemin iptaline ve davacıya yeniden ölüm aylığı bağlanması gerektiğine, Yukarıdaki karara da bağlı olarak davacının borçlu olmadığının tespitine, şeklinde karar verilmiştir.

IV. BÖLGE MAHKEMESİ YARGILAMA SÜRECİ

1.Mahkeme kararına karşı davalı Kurum vekili istinaf isteminde bulunmuştur.

2.Bölge Mahkemesi kararı ile; davacının istinaf başvurusunun kısmen kabul kısmen reddine, Davalının istinaf başvurunun reddine, ... Anadolu 20. İş Mahkemesinin 2016/415 Esas 2017/528 Karar sayılı 15.12.2017 tarihli kararının kaldırılmasına, Davanın kabulü ile davacının boşandığı eşi ile fiilen birlikte yaşamadığının tespiti ile Kurum tarafından davacının aylığının kesilmesine dair işlemin iptaline, davacının kuruma borçlu olmadığının tespitine, davacıya yeniden ölüm aylığı bağlanmasına, ödenmeyen yetim aylıklarının hakediliş tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesine, karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Birinci Bozma Kararı

1.Mahkeme kararına karşı davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.21. Hukuk Dairesi 05.03.2020 tarihli ve 2019/3444 E. 2020/1483K. sayılı ilamında; birlikte yaşadıkları sabit olduğu davanın reddine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. İkinci Bozma Kararı

1.Mahkemece, önceki kararda direnilerek davanın kabulüne karar verilmiş; karara karşı davalı Kurum vekili tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

2.Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 24.02.2022 tarihli ve 2020/(21)10-602 Esas, 2022/215 Karar sayılı kararıyla; davacının eski eşinin denetmene verdiği ifadede birlikte yaşama olgusunu doğrulayıcı beyanda bulunması, davacının damadının bu beyanı destekler nitelikteki açıklamaları içeren tutanağı ihtirazı kayıt koymaksızın imzalaması,

davacı ve eski eşin ortak bakıcı tarafından bakılmaları, davacı ve eski eşinin boşandıkları dönemde aynı tarihlerde Tekirdağ ve ...’daki hastanelerde muayene olmaları, davacının yaşadığı denetim adresindeki dairenin su, elektrik ve doğalgaz aboneliklerinin eski eşin üzerine kayıtlı olması dikkate alındığında, 5510 sayılı Kanun’un 59/2 inci maddesi uyarınca sosyal güvenlik denetmeni tarafından düzenlenen tutanak içeriğinin aksinin ispatlanamadığı, bu nedenle davanın reddi gerektiği sonucuna varıldığı, belirtilerek karar bozulmuştur.

B. Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Bölge Mahkemesince yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili dilekçesinde özetle: fiili birlikteliğin olmadığını, kurumca tesis edilen işlemlerin kanuna ve mevzuata aykırı olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı iddiasıyla kesilen aylığın bağlanması ve kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk Davanın yasal dayanağı 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 56 ıncı maddesinin 2 inci fıkrasıdır.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesi yollamasıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri kanunu maddelerinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

3.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı vekilleri yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,