Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/3921 K.2023/4220

Taraflar arasındaki İlk Derece Mahkemesinde görülen rücuan tazminat istemli davadan dolayı verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı kurum vekili dava dilekçesi ile; kurum sigortalısı ...'ın aralarından asıl işveren alt işveren ilişkisi bulunan davalılara ait işyerinde çalışırken 29.05.2007 tarihinde geçirdiği iş kazası sonucu sigortalıya 78913,94 TL. ilk peşin değerli gelir bağlandığını, 1027,35 TL. geçici iş göremezlik ödeneği ödendiğini ve 864,24 TL. tedavi gideri ödendiğini beyanla söz konusu ödemeler sebebiyle uğranılan kurum zararının olayda kusurlu olan davalılardan onay ve ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek faizleriyle birlikte davalılardan müştereken müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalılardan ... vekili, taraf sıfatının hatalı bildirildiğini, kaza tarihinde şahıs şirket olmadığını, diğer davalı ile aralarında asıl işveren alt işveren ilişkisi bulunmadığını, maddi manaevi tazminat davasında bu tespitin yapıldığını beyanla davanın reddini istemiştir.

2.Davalı şirket vekili özetle; asıl işveren alt işveren ilişkisi bulunmadığını, bu durumun maddi manevi tazminat davasında değerlendirildiğini beyanla davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Özetle; Davanın kabulü ile, 70.842,54 TL peşin sermaye değerinin tahsis onay tarihinden, 924,61 TL geçici iş görmezlik ödeneğinin ödeme tarihinden,761,61 TL tedavi giderinin sarf tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, dair karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

2. “... Eldeki davada, davalılar arasındaki ilişkinin niteliği, asıl işverenlik-alt işverenlik ilişkisi bulunup bulunmadığı yöntemince araştırılıp, irdelenmemiştir. Mahkemece yapılması gereken, davalılar arasında işverenlik sıfatı ve bu kapsamda asıl-alt işveren ilişkisinin olup olmadığı irdelenmeli, davalı ...'in işverenlik sıfatı araştırılmalı, davalılar arasında asıl-alt işveren ilişkisinin olmaması karşısında 3. Kişilerin sorumluluğu çerçevesinde davalı ...'nin kusuru değerlendirilmeli, hasıl olacak sonuca göre hüküm kurulmalıdır. Bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin eksik araştırma ve inceleme sonucu, yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.” gerekçesi ile ilk derece mahkemesi kararı bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla özetle; davanın Kısmen Kabulü ile, 70.842,54 TL peşin sermaye değerinin (davalı ... açısından 62.971,15 TL nispetinde müştereken ve müteselsilen sorumlu olmak kaydıyla) 25.05.2011 tahsis onay tarihinden, 924,61 TL geçici iş görmezlik ödeneğinin (davalı ... açısından 821,88 TL nispetinde müştereken ve müteselsilen sorumlu olmak kaydıyla) ödeme tarihinden, 761,61 TL tedavi giderinin (davalı ... açısından 676,99 TL nispetinde müştereken ve müteselsilen sorumlu olmak kaydıyla) sarf tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, davacının davalı ... açısından fazlaya ilişkin talebinin reddine, dair karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı şirket vekili dilekçesinde özetle; yerel mahkemece verilen kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili dilekçesinde özetle; kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı kurum vekili dilekçesinde özetle; kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

Eldeki dava dosyası incelendiğinde, mahkemece uyulan bozma ilamının gereklerinin yerine getirilmediği, hükme dair kurulan gerekçede ve akabinde kurulan hükümde ne anlatılmak istendiğinin anlaşılamadığı, gerekçe ile kurulan hüküm arasında bariz çelişkiler bulunduğu, kusur ve hesap bilirkişi raporları alınmasına rağmen, bu raporlara tam anlamıyla uyulmadan kusur ve hesap bakımından resen bir takım değerlendirmelerin yapıldığı, yapılan bu değerlendirmelerin de çelişkili ifadeler taşıdığı görülmektedir.

Bunun yanında 506 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesi yönünden de yeterli bir değerlendirmenin yapılmadığı anlaşılmaktadır.

Bu sebeple özellikle davalılar arasındaki ilişkinin niteliği, işverenlik sıfatı ve bu kapsamda asıl-alt işveren ilişkisinin olup olmadığının irdelendiği, davalı ...'in işverenlik sıfatının araştırıldığı, davalılar arasında asıl-alt işveren ilişkisinin olmaması karşısında 3. kişilerin sorumluluğu çerçevesinde davalı Pelikan Soğuk Hava Depolama Gıda Tarım Kimya Ambalaj İlaç Sağlık San. Tic. Ltd.

Şti.'nin kusurunun değerlendirildiği bir kusur raporu aldıktan sonra, benimsenen kusur raporu uyarınca 506 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesi yönünden yapılan irdelemeyle, gerçek zarar ve 3. kişi sorumluluklarının da usule uygun şekilde hesaplandığı bir hesap bilirkişi raporu sonucuna göre infaza elverişli bir hüküm tesisi yoluna gidilmesi gerekirken, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle, Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz eden ilgililere iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,