Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/9496 K.2023/10086

Taraflar arasında görülen prime esas kazanç tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalılar Kurum ve ... vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulü ile incelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, davacının Alibeyhüyüğü Belediyesinde oto işletme biriminde 1991 tarihinde işçi olarak işe başladığını, halen Belediyedeki işine devam ettiğini, müvekkilinin davalı Belediyede işe devam ettiği süre içerisinde Belediye İş Sendikası üyesi olduğunu ve Belediye ile Sendika arasında yapılan toplu iş sözleşmesinden faydalandığını ve sözleşme hükümlerine göre ücretini aldığını, müvekkilinin yüksek maaş almasına rağmen 1993 yılı ile 2005 yılları arasında Belediye tarafından Sosyal Güvenlik Kurumuna prime esas kazançlarının asgari ücret üzerinden yatırıldığını, 1993-2005 yılları arasında prime esas kazancının tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı kurum vekili, müvekkiline karşı açılan iş bu davayı kabul etmediklerini, davacı hakkında müvekkil kurum tarafından yapılan araştırmalar neticesinde Alibeyhüyüğü Belediyesinde oto işletme kadrosunda 1993 ile 04.11.2011 yılları arasında belediyedeki işine devam ettiğini, 1993 ile 2005 yılları arasındaki çalışmalarının Sosyal Güvenlik Kurumuna prim esas kazançlarının asgari ücret üzerinden bildirildiğinin tespit edildiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... vekili, yetki yönünden davanın reddini talep ettiklerini, davalının ikametinin incelenmesi neticesinde davanın görülmesi gereken mahkemenin Çumra Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, diğer davalının adresinin de ... olarak belirlendiğini bu nedenle yetki yönünden davanın reddi gerektiğini, davanın 26.03.2014 tarihinde Alibeyhüyüğü Belediyesine karşı açıldığını,

Belediyenin 31.03.2014 tarihinde yapılan seçimlerden sonra yürürlüğe giren 6360 sayılı 14 ilde Büyükşehir Belediyesi ve 27 İlçe Kurulması İle Bazı Kanun Ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile tüzel kişiliğine son verildiğini bu nedenle dava dilekçesinin Çumra Belediyesine gönderildiğini, Alibeyhüyüğü Belediyesi'nin kapanması,personel, bina araç, gereç alacak ve borçlarının kurulan komisyon eliyle paylaştırılması nedeniyle 2005 yılından öncesine ait bilgi ve belgelere ulaşılıp konu ile ilgili gerekli araştırma ve inceleme yapılması,

ilgili yerlerle yazışma yapılması gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 03.06.2016 tarihli ve 2014/493 E. 2016/341 K. sayılı kararıyla; davanın kabulüne, davacının Alibeyhüyüğü Belediyesi nezdinde 1993/-2005/3 döneminde davalı ... tarafından Kuruma bildirilmeyen ve ödenmeyen primlerin bu davalı tarafından Kuruma ödenmesi gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Birinci Bozma Kararı

1.Mahkeme kararına karşı davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Dairemizin 19.12.2018 tarihli ve 2016/14832 E. 2017/10792 K. sayılı ilamında.

Mahkemece, davacının sendika üyesi olup olmadığı, toplu iş sözleşmesinden yararlanıp yararlanmadığının belirlenmesi, TİS’den yararlandığının anlaşılması halinde 506 sayılı Kanun'un 77 nci maddesi uyarınca TİS’de öngörülen ücretlerin davacıya ödenip ödenmediğinin tespit edilmesi, ödeme yapılmış ise buna ilişkin kayıtların celp edilmesi, TİS’e göre belirlenen ücretlerin ödenmesi halinde prime esas kazanca esas alınacağının gözetilmesi, ödemelerin nasıl yapıldığı, asgari ücret üstünün nasıl ödendiği hususlarında davacının beyanı alınarak bu konuların açıklığa kavuşturulması,

davalı iş yerinin kamu kurumu olması nedeniyle yapılan ödemelerin kayıtlı olması gerektiğinden ve kayıt dışı ödeme yapılamayacağından ilgili belediye başkanlığından ödemelerin ne miktarda ve nasıl yapıldığının sorulması, iş yerinde aynı konumda başka işçilerin de olup olmadığının araştırılması, elde edilecek sonuca göre hüküm kurulması gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. İkinci Bozma Kararı

1.Bozmaya uyan Mahkemece verilen 29.04.2021 tarihli ve 2019/399 E. 2021/220 K. sayılı kararıyla; davanın kabulüne, davacının Alibeyhüyüğü Belediyesi nezdinde 1993/-2005/3 döneminde davalı ... tarafından Kuruma bildirilmeyen ve ödenmeyen primlerin bu davalı tarafından Kuruma ödenmesi gerektiğinin tespitine karar verilmiş, karara karşı davalılar vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

2.Dairemizin 17.01.2022 tarihli, 2021/12792 E. 2022/539 K. sayılı ilamında; dosyada alınan bilirkişi raporunda dosyaya sunulan bordrolar incelenmek suretiyle tespit yapıldığı ancak ödenen ücretlerin toplam olarak belirlendiği, bilirkişi raporunda bordrolarda yapılan ödemelerin esas alınması doğru ise de raporda ödeme kalemlerinin ve miktarlarının ayrı ayrı belirtilmemesinin yerinde olmadığı, bu itibarla, her ay toplu iş sözleşmesine göre yapılan ve prime esas kazanca dahil edilmesi gereken ödemelerin neler olduğunu, miktarlarını, davacıya ödenme tarihlerini ayrı ayrı gösteren, denetime elverişli rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekçesiyle karar bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Davanın kabulüne, davacının Alibeyhüyüğü Belediyesi nezdinde 1993/-2005/3 döneminde davalı ... tarafından Kuruma bildirilmeyen ve ödenmeyen primlerin bu davalı tarafından Kuruma ödenmesi gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili, yeterli inceleme yapılmadığı, davalı ... vekili, davacının primlerinin eksik bildirilmediği, kararın yerinde olmadığı gerekçeleriyle Mahkemece verilen kararın bozulmasını talep etmişlerdir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının 1993-2005 tarihleri arasındaki çalışmasının ilişkin prime esas kazancının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 ncü maddesinin 2 nci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin 7, 8, 9 uncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin 2 nci fıkrası ve 506 sayılı Kanun'un 80 inci maddeleridir.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin 2 nci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla davalılar vekilleri tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalılar vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,