Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2023/9506 K.2023/10082

Taraflar arasında görülen rücuan alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulü ile incelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, Kurumda...sicil sayılı dosyada işlem gören ... Makine San. ve Tic. A.Ş. ne ait işyerinde 11.08.2005 de meydana gelen iş kazasında 3501199839654 s.s. sayılı ...’in vefat etmesi nedeniyle hak sahiplerine ödenen gelir ve cenaze giderinin tahsilini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı ... Sanayi ve Tic. A.Ş. vekili, sigortalının annesi ...’nin kocasının SSK emeklisi olduğunu, üzerine kayıtlı evi bulunduğunu, babasından intikal eden gayrimenkulleri olduğunu, muhtaç durumda olmadığını, SSK’dan gelir bağlanması için mevcut bir taşınmazını yakın bir dostunun üzerine devir ettiğini, SSK tarafından gerekli araştırma yapılmadan gelir bağlandığını, bu nedenle gerekli inceleme için Kuruma başvuruda bulunduklarını, Cumhuriyet Savcılığınca yaptırılan bilirkişi incelemesinde şirketin kusursuz, işçinin ise tam kusurlu olduğunu, müfettiş raporunu kabul etmediklerini öne sürerek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 27.10.2014 tarihli ve 2006/595 E. 2014/300 K. sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Birinci Bozma Kararı

1.Mahkeme kararına karşı taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 17.05.2018 tarihli ve 2015/21717 E. 2018/4867 K. sayılı ilamında; eldeki davada, makine operatörü olarak görev yapan sigortalının parça işlemek için çalıştığı tezgahta elektrik akımına kapılarak ölümü şeklinde sonuçlanan iş kazasında sorumlu bulunan, yargılanarak ceza alan ve cezaları kesinleşen Yasin Tanık ve ... hakkında; yukarıda yapılan açıklamalar ışığında, kesinleşen ceza mahkemesi kararı ile mahkum olanlara da bir miktar kusur verilmesi gerektiği yönünden karar bozulmuştur.

B. İkinci Bozma Kararı

1.Bozmaya uyan Mahkemece verilen 16.09.2020 tarihli ve 2018/176 E. 2020/187 K. sayılı kararıyla; davanın kabulüne karar verilmiş; karara karşı taraflar tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

2.Dairemizin 22.09.2021 tarihli, 2021/5292 E. 2021/10719 K. sayılı ilamında; 1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davalılar ... vekilinin sair, ... ve diğer taraf vekillerinin tüm temyiz itirazlarının reddine, davalı ... hakkında açılan ek davada davalının usulüne uygun şekilde ıslah edilen miktara zamanaşımı defini ileri sürdüğü belirgin olup, zamanaşımı def’i hususunda bir karar verilmek suretiyle birleşen dava bakımından, zamanaşımına dair yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde irdeleme yapılması gerektiği yönünden bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Davaya konu işkazası 11.08.2005 tarihinde meydana gelmiştir. Zarara ittila tarihi yönünden; hak sahiplerine bağlanan gelirin onay tarihi olan 27.02.2006 tarihi, cenaze yardımı ödeme tarihi olan 20.02.2006 tarihidir. Faile ıttıla tarihinin ise; her ne kadar ceza davasında verilen mahkumiyet kararı 12.03.2012 tarihinde kesinleşmiş ise de, Yargıtay bozma kararında belirtildiği üzere Kurum bu davada taraf olmadığından ceza davasındaki mahkumiyet kararı dikkate alınmamıştır.

Bu durumda Kurum müfettişi raporunun 13.10.2005 tarihli olması, ilk rücu davasının 22.05.2006 tarihinde açılmış olması karşısında, ıslahın yapıldığı 26.08.2020 tarihi itibarıyla 10 yıllık zamanaşımı süresinin geçtiği anlaşıldığından,

davalı ... vekilinin zamanaşımı definin kabul edilmesi gerekmiş olup, buna göre asıl ve birleşen dava dosyası yönünden davanın kısmen kabulüne, 15.127,88 TL ilk sıra peşin sermaye değerli gelirin (... yönünden 950,00 TL ile sınırlı olmak üzere) 27.02.2006 onay tarihinden, 145,60 TL cenaze yardımının (... yönünden 50,00 TL ile sınırlı olmak üzere) 20.02.2006 ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı Kurum vekili zamanaşımının geçmediği, kaza olayında davalıların daha fazla kusurlarının bulunduğunu belirterek Mahkemece verilen kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, 11.08.2005 tarihinde meydana gelen iş kazasında vefat eden sigortalının hak sahiplerine ödenen gelir ve cenaze giderinin tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 ncü maddesinin 2 nci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin 7, 8, 9 uncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin 2 nci fıkrası ve 506 sayılı Kanun'un 26 ncı maddeleridir.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin 2 nci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla davacı kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,