Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/10622 K.2024/13544

Taraflar arasındaki teslim edilen tarımsal ürün bedellerinden yapılan prim kesintisine istinaden 2926 sayılı Kanun kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin uzun yıllar Samsun ili Bafra ilçesi Keresteci köyünde tarımsal faaliyette bulunarak geçimini sağladığını, 1994-1995 ve 1996 yıllarında üretmiş olduğu tütün ürün teslimlerinden Bağ-Kur prim tevkifatı yapıldığını, sigortalılığının tescili için Kuruma yaptığı müracaatın kabul edilmediğini beyan ederek müvekkilinin 1994-1996 yılları arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II.CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurum tarafından ziraat odası kayıtlarının geçersiz olduğunun tespit edilmiş olması nedeniyle bir kısım Tarım Bağ-Kur sigortalılık tescil kayıtlarının iptal edildiğini, davacının bu kapsamda kaldığını, davacının Tarım Bağ-Kur sigortalılığının resmi belgeler ile ispat etmesi gerektiğini belirterek davanın usul ve esas yönünden reddini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesi tarafından; davanın kabulü ile davacının 1994 yılı tevkifatına ilişkin olarak ay olarak belli olmasa da hangi ayda olursa olsun 1994 yılı içinde yapılan tevkifatları için davacıya en son 31.12.1994 yılından itibaren Bağ-Kur hizmeti verilmesi gerektiği, diğer taraftan Kurumun 1995 yılı tevkifatını kadın olan davacının o dönem için 2926 sayılı Kanun kapsamında sigortalı olma hakkı bulunmadığından bu tevkifatları Bağ-Kur hesabına geçtikten sonra iade aldığı gerekçesiyle, 1996 yılı tevkifatını da müstahsil makbuzunda tevkifat kesintisi olmadığı gerekçesiyle sigortalılık talebini kabul etmediği anlaşılmış olup,

Kurumdan gelen belgelerden davacının Dimon Türk Tütün A.Ş.'ye (şimdiki sahibi Alliance One Tütün firması) ürün sattığı, tevkifat listesinde davacının 1996 yılı tütün satışından tevkifatının bulunduğu ve bu tutarın Kuruma ödendiğinin görüldüğü, tevkifat listesinde davacı ...'un kimlik bilgilerinin yazılmadığı, ancak kimlik bilgilerine ilişkin olarak baba adının ..., doğum tarihinin 20.06.1960 olduğu, dosya kapsamındaki bilgilerden davacı ile aynı kişi olduğunun anlaşıldığı gerekçesiyle davacının 31.12.1994-31.12.1996 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı sayılması gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri:

Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; kararın eksik inceleme ve hatalı değerlendirme ile verildiği, davanın görev, yetki, zamanaşımı ve hak düşürücü süreler ve idari başvuru şartını taşımadığı için usul yönünden, kamu düzenine ilişkin olmasından dolayı tarımsal faaliyetin varlığına dair yeterli araştırma ve incelemenin yapılmadığı gerekçesiyle esas yönünden, davanın reddine karar verilmesi talebiyle istinaf isteminde bulunmuştur.

C.Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesinin karar ve gerekçesinin dosya kapsamına uygun olduğu, Dairece de bu karar ve gerekçeye itibar edildiği, SGK vekilinin istinaf itirazlarının yerinde olmadığı ve reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatiyle SGK vekilinin yerinde bulunmayan istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf talepleri doğrultusunda temyiz isteminde bulunmuştur.

C.Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, teslim edilen tarımsal ürün bedellerinden dolayı 2926 sayılı Kanun kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti davasıdır.

2.İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369. maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371. maddeleri ile 2926 sayılı Tarımda Kendi Adına ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanunu'nun 2, 7, 9, 10 ve 36. maddeleri ilgili hükümlerdir.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı Kurum vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR