Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/12274 K.2025/1560

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar; davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalılara ait ...

Pansiyon adında öğrenci yurdu olarak kullanılan işyerinde işçi olarak çalıştığını, hem yemek, hem temizlik işlerine baktığını, halen aralarında boşanma davası devam eden ... ve onun kardeşi ...'ya ait olan işyerinde işe 16.09.2013 tarihinde başladığını, 23.04.2018 tarihinde işten çıkarıldığını, Yurt-pansiyon olarak çalışıldığı için müvekkilinin her gün sabah kahvaltı akşam yemek hazırladığını, kışın kazan dairesinde kömür attığını, kalorifer yaktığını ve yurt-pansiyonun temizlik işlerini yaptığını, sabah saat 06:00'da işe başlayıp akşam 20:00'de paydos ettiğini,

ayrıca yurtta çalışırken 2014 yılında Otel/Motel yöneticileri hijyen eğitimi kursunu tamamladığını, hatta 2013-2015 yılları arasında kız yurdu iken oğluyla birlikte çalıştığı yurtta yatılı olarak kaldığını, eşi Aksaray'a gittiğinde uzun süre eve dönmediği için yurtta kalmak zorunda kaldığını, eşi ve kaynının işyeri olduğu için onlara güvenerek sigortasını hiç kontrol etmediğini, maaşını genelde eşinden aldığını, onun adına biriktirdiğini araba alacağını söylediğini, bu nedenle eşinin kendisinden vekalet alarak her türlü işlemi yapmak için yetki aldığını,

ancak müvekkili evden ve işten kovulduktan sonra bu vekaletnameyi iptal ederek ...'yı vekillikten azlettiğini, daha sonra davalılar tarafından sigortasının sadece 1 ay yatırıldığını öğrendiğini belirterek davanın kabulü ile 4 yıl 7 aylık hizmetin tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalılar vekili, özetle; müvekkilleri ile davacı arasındaki hukuki ilişkinin hizmet akdinin unsurlarının yer olmadığını, davacı arasındaki hukuki ilişkinin istisna akdi olduğunu ve aksi durumda dahi davacı bakımından yapılan bildirimlerinin tam ve eksiksiz yapıldığını, bildirimsiz geçen günlerinin bulunmadığını belirterek, ispatlanamayan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. 2.Fer'i müdahil Kurum vekili cevabında, davacı hakkında yapılan bildirimlerin uygun ve mevzuat ile yerinde olduğunu, davacının iddiasının ispatlanması gerektiğini belirterek, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 20.10.2021 tarihli kararı ile davanın, davalı ... yönünden; kısmen kabul kısmen reddi ile davacının davalıya ait .... sicil numaralı ... unvanlı iş yerinde 11.05.2015-31.05.2015 ve 27.06.2015-23.04.2018 tarihleri arasında hizmet akdine bağlı olarak çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davalı ... yönünden davanın pasif husumet yokluğundan usulden reddine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin 20.10.2021 tarihli kararına karşı süresi içinde davalı işveren vekili ile fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 14.09.2023 tarihli kararı ile istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

Bölge Adliye Mahkemesinin 14.09.2023 tarihli kararının süresi içinde davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece; öncelikle davacının çalışma iddiasına ilişkin olarak, yapılan araştırmanın karar vermeye yeterli olmadığı dikkate alınarak,

davacının çalışmasının geçtiği yurt ve pansiyon işletmesi hakkında iş yeri açılış ve emniyet veyahut Kurum denetimlerinin bulunup bulunmadığı araştırılmalı, bu denetimlerde davacının imzası veya davacı ile birlikte başkaca çalışanların olup olmadığı belirlenmeli, yurt işletmesi nedeniyle ve davacının yemek yaptığına ilişkin iddiası karşısında yapılan yemekler bakımından dönemsel olarak portör muayenelerinin varlığı, bu muayenelerde yemeklerin kim/kimler tarafından yapıldığı ile iş yerinde gıda denetimlerin olup olmadığı tespit edilmeli, Mahkemece davacı hakkında dinlenen kamu tanığının 2016 yılında çalışmalarının varlığı dikkate alındığında,

diğer dönemler (2017 ve 2018 yılı) bakımından da çalışma kaydının olduğu anlaşılan bordrolu tanıklar veya komşu iş yeri tanıklarının olup olmadığı hususunda emniyet tarafından tespit edilecek komşu tanıklar belirlenmeli,

iş yerinin açılış ve ruhsat kayıtları ile birlikte kimlerin çalıştığına ilişkin emniyette tutulması gereken (çalışanlara ait kimlik bildirme kanunu çerçevesindeki yükümlülük nedeniyle) kayıtların getirtilmesi ile davacının çalışma iddiası bakımından gerektiğinde pansiyonda uzun süreli ve davacının çalışmaları hakkında bilgi sahibi olabilecek şekilde konaklayan kimselerin varlığı araştırılmalı ve çalışma konusunda tüm kayıtlar ve tanıkların dinlenmesinden sonra oluşacak sonuca göre bir karar verilmelidir, gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın, davalı ... yönünden esastan reddine, davanın, davalı ... yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu md. 114/1 (d) ve md. 115/2 uyarınca usulden reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili: a.Eksik araştırma ile karar verildiğini, b.davalının işyerini ruhsat almadan devraldığının dosyada mevcut deliller ile ispatlandığını, c.Bilirkişi raporunda müvekkilinin çalıştığının tespit edildiğini, d.Kararın bozulması gerektiğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR