Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/12616 K.2024/13617

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen iş kazası olmadığının tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı Site Yöneticiliği vekili dava dilekçesinde özetle; davacı Site Yönetimi aleyhine ... ...’ın mirasçıları tarafından açılan maddi-manevi tazminat istemli davanın 12.01.2022 tarihli duruşmasında taraflarına iş kazası olmadığının tespitine yönelik dava açmak üzere verilen karar üzerine eldeki davanın açıldığını, ... ...’ın ...

Sitesi 1. Blok Yöneticiliğinin kapıcısı iken, gece saat 23:45 sularında çalışma saatlerinin dışında sitenin bahçesinde kronik kalp krizi rahatsızlığının cereyan etmesi neticesinde fenalaşarak kaldırıldığı hastanede vefat ettiğini, Site Yönetimi ile ... arasından yapılan 31.12.2020 tarihli kısmi süreli iş sözleşmesi doğrultusunda günlük çalışma süresi "günlük 3 saat" olarak belirlendiğini, Site Yönetimi Karar Defterinin 20.12.2019 tarih ve 10 numaralı kararının 1 inci maddesinde: "01.01.2020 tarihinden itibaren kiracı ...'ın kapıcılık görevine getirilmesine,

2 nci maddesinde: "Pazartesi, salı, çarşamba, perşembe, cuma ve cumartesi günlerinde saat 09:00-11:00 saatleri arasında temizlik-19:00-20:00 saatleri arasında çöplerin toplanması" şeklinde çalıştırılacağı, 3 üncü maddesinde: "Pazar günlerinin haftalık izin günü olmasına ve resmi tatiller ile bayramlarda çalışmamasına" karar verildiğini, tüm fazlaya ilişkin hak ve şikâyet hakları saklı kalmak kaydıyla, dava konusu olayın iş kazası olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

II.CEVAP

1.Davalı SGK Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde özetle; yapılan incelemede, ... ...'ın 14.06.2020 tarihinde geçirdiği iş kazası sonucu 15.06.2020 tarihinde vefat ettiğinin tespit edildiğini ve hak sahiplerine 01.07.2020 tarihi itibariyle ölüm geliri bağlandığını belirterek, davanın reddini istemiştir.

2.Davalı ... ... mirasçıları vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı konut sitesi işyerinde, muris sigortalı ...’ın, çöpleri toplarken 14.06.2020 günü gece saat 23:10 sularında site içerisinde yere düşerek yığılıp kalması üzerine kaldırıldığı hastanede vefat ettiğini, olayın iş kazası olduğunun Kurumca tespit edildiğini, hak sahibi davalılara iş kazası ölüm geliri tahsisi yapıldığını, sigortalı muris ...’ın, yoğun bir iş yükü altında, zaman mefhumu gözetilmeksizin gece saatlerinde saat 23.00’te bile "Kapıcı Konutları Yönergesine" aykırı çalıştırılmasının" yanı sıra; "işverenin gerekli iş güvenliği önlemlerini almaması,

6331 sayılı "İş Sağlığı ve İş Güvenliği Kanunu'nun. 4 üncü ve 5 inci maddede düzenlenen yükümlülükleri yerine getirmemesi, risk analizi yaptırmaması ve gerekli eğitimleri vermemesi" sonucunda olayın meydana geldiğini, bu bağlamda sigortalının yaptığı iş ile gerçekleşen iş kazası (zarar sonuç) ölüm olgusu arasında illiyet bağının bulunduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 30.11.2022 tarih ve 2022/50 E. - 2022/452 K. sayılı kararıyla; davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK Başkanlığı vekili ve diğer davalılar vekillerince istinaf yoluna başvurulmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davalı SGK Başkanlığı vekili istinaf dilekçesinde; ... ...'ın aynı ikamet adresinde oturuyor olmasının davanın reddi sebebi olamayacağını, Mahkemece eksik inceleme ve hatalı değerlendirmelerde bulunulduğunu, meydana gelen iş kazası sonucu vefat eden hak sahiplerine ölüm aylığının bağlandığını, Yargıtayın işyeri tanımı emsal kararlarında belirtildiği şekilde ve mevzuata uygun olarak Kurum raporunun düzenlendiğini belirterek, kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2.Diğer davalılar vekili istinaf dilekçesinde; sigortalı ... ...'ın konut kapıcısı olarak çalıştığını, site içerisinde çöp topladığı esnada yere düşüp yığıldığını, kaldırıldığı hastanede vefat ettiğini, meydana gelen olayın iş kazası mahiyetinde olduğunu, Mahkemece usul ve yasaya aykırı şekilde karar verildiğini belirterek, kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 28.12.2023 tarih ve 2023/257 E. - 2023/1647 K. sayılı kararıyla, İlk Derece Mahkemesi kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan, istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi üzerine davalı SGK Başkanlığı vekili ve diğer davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

2.Daire kararında; somut olayda, her ne kadar Mahkemece, müteveffanın ikamet ve işyerinin aynı adreste bulunduğu, tanık anlatımlarının karar defteri ile saptanan çalışma saat ve sürelerini doğruladığı, kalp krizi geçirdiği sırada müteveffanın çalışmasının devam ettiği yönünde bir tanık anlatımının bulunmadığı gerekçeleriyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de, dosya içeriğinden,

... ...'ın 14.06.2020 tarihinde saat 23:00 sıralarında site görevlisi olarak çalıştığı Akbay Sitesi'ne ait çöpleri topladığı sırada site bahçesinde fenalaşarak kaldırıldığı hastanede ertesi günü vefat ettiğinin 09.02.2021 tarih ve 93248/04/İR/04 sayılı Kurum inceleme raporu ile tespit edilerek maruz kalınan kaza olayının 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 13 üncü maddesinin 1 inci fıkrasının (a) ve (b) bendi gereğince iş kazası olduğuna karar verildiği, ayrıca iş kazası bildiriminin yasal süre içerisinde yapılmadığından bahisle Site Yönetimi aleyhine 4.688,00 TL idari para cezası uygulandığı,

Kurum denetmeni tarafından bilgisine başvurulan ... ...'ın eşi ...'ın olayın oluş şekli ve görgüye dayalı ifadesi ile site sakinlerinin beyanları birlikte değerlendirildiğinde, meydana gelen olayın iş kazası olduğu belirgin olup, açılan davanın reddine karar verilmesi gerekirken, hatalı değerlendirmeyle yazılı şekilde hüküm kurulmasının usûl ve yasaya aykırı olduğu belirtilerek, hüküm bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin 11.07.2024 tarih ve 2024/232 E. - 2024/233 K. sayılı kararı ile Yargıtay bozma kararına uyularak davanın reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Site Yöneticiliği vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı Site Yöneticiliği vekili; ... ...'ın geçirmiş olduğu elim durumun mesai saatleri dışında gerçekleştiği, davanın seyri esnasında gerek toplanan deliller gerekse dinlenen tanıkların beyanlarında da görüleceği üzere kalp krizi geçirdiği sırada müteveffanın çalışmasını çok önce sonlandırmış olduğunun açıkça ortada olduğunu, davalı ile ... arasındaki 31.12.2020 tarihli kısmi süreli iş sözleşmesi doğrultusunda günlük çalışma süresinin "günlük 3 saat" olarak belirlendiğini, ayrıca Site Yönetiminin karar defterinde ''Pazartesi, salı, çarşamba, perşembe,

cuma ve cumartesi günlerinde saat 09:00-11:00 saatleri arasında temizlik-19:00-20:00 saatleri arasında çöplerin toplanması" şeklinde çalıştırılacağının, 3.maddesinde: "Pazar günlerinin haftalık izin günü olmasına ve resmi tatiller ile bayramlarda çalışmamasına karar verildiğinin belirtildiğini, Konya 1. İdare Mahkemesinin 2021/630 E. - 2021/ 1369 K. sayılı kararı ile iş kazası ve meslek hastalığı bildiriminin yasal süresinde yapılmadığından bahisle davacı Site Yönetimi adına 4.688,00 TL kesilen idari para cezasının iptaline karar verildiğini,

kabul anlamına gelmemekle birlikte bir an bile işçinin fazla mesai yaptığı varsayımında dahi dosyada bulunan bilgi, belge ve tanık beyanlarından bu hususun ispatlanamadığını belirterek, hükmün temyiz incelemesi sonucu bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davalılar murisi ...'ın 14.06.2020 tarihinde geçirdiği kazanın 5510 sayılı Kanun kapsamında iş kazası olmadığının tespitine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un 13 üncü maddesi.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2.Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,