Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/13028 K.2025/1852

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar; davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalıya ait şirkette 1998 yılından iş akdini feshettiği tarih olan 27.12.2016 tarihine kadar nizasız ve fasılasız olarak çalıştığını beyanla, 1998-27.12.2016 tarihleri arasındaki çalışma sürelerinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı vekili cevap dilekçesinde: davanın hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığını, davacının 27.12.2016 tarihiyle 28.02.2017 tarihleri arasında mazeret bildirmeksizin işe gelmediği halde iyi niyetle çıkışının yapılmadığını, mazeret bildirmesi için gönderilen ihtarname sonrası davacı tarafından sigorta primlerinin eksik yatırıldığı iddiasıyla müvekkiline ihtarname gönderildiğini, müvekkilinin kuru meyve işiyle iştigal ettiğini, dönemsel olarak çalışan işçi sayısının arttığını ve çalışanların çoğunun mevsimlik işçi olarak çalıştığını, şirkette çalışanların sigorta girişlerinin yapılıp primlerinin yatırıldığını,

davacının da 26.01.2000 tarihinden 2008 tarihine kadar mevsimlik işçi olarak çalıştığını ve çalıştığı gün sayısı kadar primlerinin yatırıldığını, 2001-2002-2003-2004-2005 yıllarında davacının kesintisiz olarak çalışmadığını, 2008/Şubat ayında işten ayrıldıktan sonra sezon başlamadan 07.07.2008 tarihinde işe başlayamayacağını müvekkiline bildirildiğini ve müvekkilini ibra ettiğini, 01.02.2008 tarihinde tekrar işe girdiği 28.07.2011 tarihine kadar müvekkili şirkette çalışmadığını ve çalıştığı süre boyunca da sigorta primlerinin eksiksiz Kuruma bildirilip yatırıldığını beyanla, davanın reddini talep etmiştir.

2.Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde; davacının 1998 yılında hangi ayda ve günde işe başladığına dair net bir ifade bulunmadığını, hizmet tespitine yönelik davaların kamu düzenini ilgilendirdiğinden çalışma iddiasının duraksamaya yer vermeyecek şekilde aydınlatılması gerektiğini, Yargıtayın kararlılık kazanan uygulamalarına göre davanın ispatı için mutlaka yazılı delillerin varlığı aranması gerekip tanık anlatımlarının da bu yazılı delilleri desteklemesi gerektiğini beyanla, fer'i müdahil SGK Başkanlığı aleyhine hüküm kurulmamasını yargılama gideri ve vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 13.10.2020 tarihli kararı ile hizmet tespit talebinin kısmen kabulüne, .... TC no.lu davacı ...'ın ... Tarım Ürünleri A.Ş.'ni birleşme yoluyla devralan 187953.35 sicil numaralı ... Gıda A.Ş'ye ait kayısı işletmesi iş yerinde 23.10.1999-27.12.2016 tarihleri arasında asgari ücretle sürekli çalıştığı, raporlu ve izinli olduğu günler hariç 6001 gün çalışıp 2323 günlük çalışmasının Kuruma bildirildiği, 3678 günlük çalışmasının ise kuruma bildirilmediğinin tespitine, fazla talebin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin 13.10.2020 tarihli kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 29.12.2022 tarihli kararı ile istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

Bölge Adliye Mahkemesinin 29.12.2022 tarihli kararının süresi içinde davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece; Mahkemece yapılacak iş; davacının hizmet tespitini talep ettiği dönem yönünden, dava dışı ...Tütün Kağıt A.Ş. iş yerinden yapılan 14.06.1999-30.06.1999, 14.06.2001-21.06.2001, 11.06.2002-30.06.2002, 08.07.2003-11.07.2003, 19.07.2005-22.07.2005 arasında bildirimlerinin çalışmayı kesintiye uğratacağı da gözetilerek anılan bildirim dönemleri ve yukarıdaki ilke kapsamında hak düşürücü süre kapsamında kalan söz konusu dönemler belirlenip değerlendirilmesi gerekirken aksi kabul ile hüküm tesisi bozma nedenidir. gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile hizmet tespit talebinin kısmen kabulüne, 1998-22.10.1999 dönemi itibariyle ispatlanamayan davanın reddine, 23.10.1999-21.08.2005 dönemi itibariyle hak düşürücü süre sebebiyle davanın reddine, 22.08.2005-27.12.2016 dönemi itibariyle .... TC no.lu davacı ...'ın .... Tarım Ürünleri A.Ş.'ni birleşme yoluyla devralan .... sicil numaralı .... Gıda A.Ş.'ne ait kayısı işletmesi iş yerinde asgari ücretle kesintisiz olarak 4087 gün çalıştığı, 2008 günlük çalışmasının kuruma bildirildiği , 1894 günlük çalışmanın kuruma bildirilmediğinin tespitine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1.Davalı vekili: a.Bilirkişi raporunda itirazlarının değerlendirilmediğini, b.Sigortasız çalıştırmanın söz konusu olmadığını, c.Davacının bildirimlerinin kesintili olmasının mevsimlik işçi olduğunu gösterdiğini, d.Davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddi gerektiğini, e.Usul ve yasaya aykırı kararın bozulmasını istemiştir. 2.Fer'i müdahil Kurum vekili: a.Kararın hatalı olduğunu, b.Çalışmanın yazılı delille kanıtlanması gerektiğini, beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR