Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/13120 K.2025/3352

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının ... Mahallesi Şehit Astsubay ... Caddesinde bulunan TOKİ-1 Konutları B-1 Blokta kapıcı olarak 2019 yılı başından 30.08.2021 tarihine kadar çalıştığının tespitini talep ve dava etmiştir.

II.CEVAP

Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; çalışmanın ispatlanması gerektiğini, davanın yersiz olduğunu beyanla, reddini istemiştir. Davalı Site Yöneticisi cevap dilekçesinde özetle; çalışmanın ispatlanması gerektiğini, davanın yersiz olduğunu beyanla reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamında dinlenen tanıkların tamamı kat malikleri olup, tanıkların beyanları birlikte değerlendirildiğinde, davacının başlangıçta sitelerindeki bir süre kiracı olarak kaldığı, sonra kapıcı dairesinde oturmaya başladığı, çöp toplama, haftada bir gün temizlik yapma işini yaptığını, davacının kendisinin sigorta istemediği,

ücretini bilmedikleri, yönetim değişince sigortasız çalıştırmama konusunda kararlı olununca işten çıkartıldığı anlaşılmış olup davacıya, apartman kapıcı dairesinin 15.11.2020 tarihi itibariyle kiraya verildiği anlaşılmakla davacının kapıcı olarak işe başlama tarihinin bu tarih olduğunun kabulü gerekmiş, davacının dava konusu dönemde toplam 10 gün başka yerlerde çalışması bulunmakta olup bu çalışmasının 8 gününün ... ilçesindeki başka bir iş yerinde olduğu hususu ve davalı iş yerine olan uzaklığı dikkate alındığında çalışmasının kesintiye uğradığı, iş yeri için 2011 yılında SGK dosyası açılması ve o dönemde 2 çalışan olması,

davacının ayrılış tarihini takip eden ay itibariyle yeniden SGK nezdinde sigortalı çalıştırılmaya başlandığı yönündeki bilgiler birlikte değerlendirildiğinde; davacının davalı iş yerinde 15.11.2020-03.04.2021 ve 11.04.2021-30.08.2021 tarihleri arasında hizmet akdine tabi olarak çalıştığı sonucuna ulaşılmış; dinlenen tanık beyanları, bilirkişi raporu ve dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davanın kısmen kabulü ile davacının davalıya ait iş yerinde 15.11.2020-03.04.2021 ve 11.04.2021-30.08.2021 tarihleri arasında 277 gün hizmet akdine tabi olarak çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermiştir.

IV.İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri istinaf yoluna başvurmuş, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; davanın reddinin gerektiğini beyan ile temyiz talebinde bulunmuştur.

Fer'i müdahil Kurum vekili; davanın reddinin gerektiğini beyan ile temyiz talebinde bulunmuştur.

C.Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava; davacının davalı TOKİ-1 Konutları B-1 Blokta kapıcı olarak Ocak 2019- 30.08.2021 tarihleri arası çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk

5510 sayılı Kanun'un 86. maddesinde; aylık prim ve hizmet belgesi veya muhtasar ve prim hizmet beyannamesi işveren tarafından verilmeyen veya çalışmaları kurum tarafından tespit edilemeyen sigortalıların, çalıştıklarını, hizmetlerinin geçtiği yılın sonundan başlayarak beş yıl içerisinde İş Mahkemesine başvurarak, alacakları ilam ile ispatlamaları halinde, mahkeme kararında belirtilen aylık kazanç toplamları ile prim ödeme gün sayılarının dikkate alınacağı düzenlenmiştir.

İlgili yasalarda hizmet tespiti davasında ispat yönteminin ne şekilde olması gerektiğine dair herhangi bir açıklama bulunmadığından, kamu düzenine ilişkin bu tür davalarda taraflar her türlü delile dayanabileceği gibi Mahkemece kendiliğinden araştırma ilkesine göre delil toplanabilir ve inceleme yapılabilir. Bu davaların kamu düzenine ilişkin olduğu da gözetilerek davacının iş yerinde eylemli olarak çalışıp çalışmadığı yeterli ve gerekli bir araştırmayla hiç bir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak sağlıklı bir biçimde belirlenmelidir. Bu nedenle fiili çalışma olgusunun somut şekilde ispatlanabilmesi için sadece taraf delilleriyle yetinilmeyip Mahkemece resen araştırma yapılmalıdır.

3.Değerlendirme

Davacının davalı TOKİ-1 Konutları B-1 Blokta kapıcı olarak Ocak 2019- 30.08.2021 tarihleri arası çalışmalarının tespiti istemiyle açılan eldeki davada; Mahkemece davacının davalı iş yerinde 15.11.2020-03.04.2021 ve 11.04.2021-30.08.2021 tarihleri arasında 277 gün hizmet akdine tabi olarak çalıştığının kabulüne dair karar verilmiş olup 5.11.2020-03.04.2021 ve 11.04.2021-30.08.2021 tarihleri arası çalışmanın varlığı yönünden verilen karar yerinde ise de bu tarihler arası tam çalışmanın varlığının kabulü eksik araştırma ve incelemeye dayalıdır.

Dosya kapsamında dinlenilen tanıkların tamamı kat malikleri olup tanıkların beyanları birlikte değerlendirildiğinde, kapıcı dairesinde oturan davacının çöp toplama, haftada bir gün temizlik yapma işini yaptığını beyan ettiklerinin anlaşılması karşısında.

Mahkemece, gerekirse tanıkları da yeniden dinlemek suretiyle; davalı apartmanda kapıcının yaptığı işlerin ne olduğu, servis süresi ve içeriği, niteliği, kapsamı, apartman temizliğinin hangi sıklıkla yapıldığı, apartmanın kaç daireden oluştuğu, yakıtının ne ile sağlandığı, apartman bahçesinin bakıma ihtiyacının olup olmadığı v.b. hususlar tam olarak açıklığa kavuşturulmalı;

yapıldığı belirlenen bu kapıcılık faaliyetlerin günlük-aylık kaç saate tekabül ettiği gerekirse bilirkişi marifetiyle belirlenmeli ve bu kapsamda davacının kapıcılık faaliyetinin tam-kısmi süreli olup olmadığı hususu net bir şekilde ortaya konularak varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir.

VI.KARAR