Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/7616 K.2024/7801

Taraflar arasındaki uzun vadeli sigorta kollarına tabi çalışmanın tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine dair karar verilmiştir.

Kararın, davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili özetle; 2001 - 2012 yılları arasında dava dışı ... Telekom iş yerinde uzun vadeli sigorta kollarına tabi olarak çalıştığının tespitinin reddine dair kurum işlemi iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; davacıya ait Kurum kayıtlarının incelendiğini, davacının bir dönem 2 (Sosyal güvenlik destek primine tabi çalışanlar) belge kodu, bir kısım dönem 23 (Harp malulleri ile 3713 ve 2330 sayılı Kanun'lara göre vazife malullüğü aylığı alanlardan kısa vadeli sigorta kollarına tabi olanlar) belge kodu ile prim bildirildiği, bir dönemden sonra ise 24 (Harp malulleri ile 3713 ve 2330 sayılı Kanun'lara göre vazife malullüğü aylığı alanlardan kısa ve uzun vadeli sigorta kollarına tabi olanlar) belge kodu ile bildirildiğinin anlaşıldığını, Kurum işlemlerinin mevzuata uygun olduğunu, davacının talep ettiği dönemler itibari ile 5 yıllık hak düşürücü süreler geçtiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince, ilgili tarafından talepte bulunulması halinde talep tarihini takip eden aybaşından itibaren malullük, yaşlılık ve ölüm sigortalarının da uygulanacağı ancak dosya kapsamına göre dava konusu edilen tarihler öncesinde davacının herhangi bir yazılı talebinin bulunmaması sebebiyle, çalışmalarının uzun vadeli sigorta koluna tabi olarak bildirilmemiş olmasının hukuka uygun olduğu değerlendirildiği gerekçesi ile davanın reddine dair hüküm tesis edilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Yerel Mahkemece verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, Mahkemece eksik inceleme ve değerlendirme sonucu karar verildiğini, belirterek kararın kaldırılmasını, davanın kabulünü istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 506 sayılı Kanun'un 3/II-C maddesindeki "Sosyal Güvenlik Destek Primi ödenmiş süreler, bu Kanun’a göre sigortalılık süresinden sayılmaz" hükmü gereğince bu dönemin davacının sigortalılık süresinde görünmediği, kurum işlemlerinin yerinde olduğu anlaşılmakla hizmet tespiti talebi yönünden de yapılacak bir işlem bulunmadığından ve neticeten davanın reddine dair Mahkeme kararı isabetli görüldüğü gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesi hükmü yerinde görülerek istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Temyiz eden davacı vekili özetle, istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar etmekle birlikte kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, uzun vadeli sigorta kollarına tabi çalışmanın tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun'un 3/ II-C maddesi.

3. Değerlendirme 1.Eldeki davada, davacının istemi; davalı işyerinde 2001-2012 tarihleri arasındaki çalışmalarının tüm sigorta kollarına tabii tutulması gerektiğinin tespitine, buna göre prim belgelerinde gerekli düzeltmelerin yapılmasına yöneliktir.

2.Bu kapsamda, davacının işe giriş tarihi itibarıyle 506 sayılı Kanun'un 3/II-C maddesi kapsamında uzun vadeli sigorta kollarından yararlandırılmasına ilişkin yazılı talebi bulunmasa da işe giriş tarihinden itibaren tüm sigorta kollarına tabi olarak primlerinin kesilmiş olmasının yazılı irade talebi yerine geçtiği kabul edilerek; davacının iş bu tarihler arasındaki çalışmalarının 506 sayılı Kanun'un 3/II-C maddesi uyarınca tüm sigorta kollarına tabii tutulması gerektiği hususu irdelenerek karar verilmesi gerekirken, redde dair hüküm tesisi yerinde görülmemiştir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

3.Peşin yatırılan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,