Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2024/9832 K.2024/11387

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili vermiş olduğu dava dilekçesi ile özetle; ...-İzmir Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğünün iş müfettişi tarafından yapılan 13.01.2022 tarihli soruşturması sonucu 2020 Eylül ve Ekim ile 2021 Mart aylarında kısa çalışma uygulamasına aykırı davranarak fazla çalıştırılan işçilerin ücretinin ödenmediğinden bahisle davacı aleyhine rapor düzenlendiğini, bu gerekçeli müfettiş raporunun hukuka ve gerçeğe aykırı olduğunu, rapora konu iş yerinin davacı tarafından fırın olarak işletildiğini, pandemi sebebiyle herkesin olduğu gibi davacının da iş hacminin oldukça düştüğünü,

bu sebeple tam kapasite çalışılmasına pandemi süresince hiçbir zaman gerek duyulmadığını, işbu sebeple Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının sunduğu Kısa Çalışma Ödeneği imkanı uyarınca davacının gerekli başvuruları yaparak kısa çalışma uygulamasına geçtiğini, raporda belirtilen tarih aralığı boyunca da kısa çalışma sürelerine riayet ettiğini, davacının işyeri olan fırının pandemi sebebiyle iş hacmi oldukça düştüğü için tam kapasite ve süreyle çalışılmasına hiçbir zaman gerek olmadığını, bu sebeplerle İzmir Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğünün 13.01.2022 tarihli E-76020743-554.09-00010594628 sayılı evrak ile 22.06.2021 tarih 9838-İNC-15,

9888-İNC-15 sayılı gerekçeli müfettiş raporuna itiraz ettiklerini, itirazları doğrultusunda haksız olan bu raporun iptaline ve kaldırılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın açılmış olduğu mahkemenin yetkisiz olduğunu, raporun İş Teftiş Kurul müfettişlerince hazırlandığını bu nedenle Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğünün olayda taraf olmadığını, yapılan inceleme sonucu tahakkuk ettirilen idari para cezası hakkında dava açıldığından,

ayrıca Teftiş Kurulu raporlarının iptali için dava açılmasının gerekmediğini, bu nedenle eldeki davada hukuki yarar bulunmadığını, CİMER'e yapılan bir başvuruda anılan iş yerinde bir işçinin tam zamanlı çalışma yapılmasına rağmen işverenin kısa çalışma ödeneğine başvuru yaptığının ve işçilerin günde 10 saat ayda 30 saat çalıştırıldığından bahisle konu hakkında şikayetçi olunduğunu belirterek,

davacı ... yeri için 4447 sayılı Kanun'un ek 2 maddesi kapsamında kısa çalışma ödeneğinden yararlanmak için 23.03.2020-20.06.2020 döneminde uygulanmak üzere 7 işçinin haftalık çalışma sürelerinin azaltılması için başvuruda bulunulduğunu, talebin uygun görülmesi üzerine Nisan 2020'den itibaren uygulamaya başladığını,

kısa çalışma uygulamasının fiilen başladığı nisan ayında ham madde alım tutarları ve satış rakamları önceki aylara göre ciddi oranda azaldığı mayıs haziran temmuz ağustos aylarında da satış tutarlarının kısa çalışma öncesi dönemden düşük olduğu elektrik enerjisi kullanımı artsa da bunun mevsimsel etkilerden kaynaklanmış olabileceği kısa çalışma uygulamasının devam ettiği ve kısıtlama tedbirlerinin uygulanmadığı eylül ve ekim aylarında ise gerek hammadde alım gerekse satış tutarlarının önceki aylara ve kısa çalışma öncesine göre artış gösterdiği kısıtlama tedbirlerinin yeniden uygulanmasına başlanılan Kasım Aralık Ocak 2021 ve Şubat aylarında

ise satış rakamları ve enerji kullanım oranlarının kısa çalışma dönemine öncesine göre azaldığı, ham madde alımlarının ise dalgalı olarak seyrettiği yine 2021 Mart ayında ham madde alımı ve satışlarının diğer aylara göre artış olduğunu, bu artışın sadece işverene bağlı diğer alanlarda faaliyet gösteren satışlardan kaynaklanmadığını ileri sürerek davanın reddini talep etmiştir.

2.... vekili özetle; husumet yönünden davanın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına yöneltilmesi gerektiğini, incelemeyi yapan müfettişlerin doğrudan bakanlığa bağlı elemanlar olduğunu dolayısıyla davanın bakanlık aleyhine yönetilmesi doğru olmakla birlikte şikayette bulunan işçinin de davaya dahil edilerek sonuca göre karar verilmesi gerekirken İş ve İşçi Bulma Kurumunun davalı gösterilmesinin hatalı olduğunu, iş müfettişi tarafından düzenlenen raporun ve yapılan tespitlerin hukuka uygun olduğu yapılan itirazın yerinde olmadığını açılan davanın hukuki dayanaktan yoksun olduğunu ileri sürmüştür.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

İlk Derece Mahkemesi kararına karşı davacı vekili özetle; hükme esas alınan bilirkişi raporunda yapılan tespitlerin hatalı olduğunu, Mahkemece rapora itirazlarının dinlenmediğini, davacı işyeri çalışanlarının HTS kayıtlarının incelenmesi talebinin Mahkemece kabul görmediğini, davanın kabulü gerektiğini ileri sürerek yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki beyanlarını tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık davalı bakanlık rehberlik ve teftiş başkanlığı tarafından görevlendirilen iş müfettişleri tarafından hazırlanan 22.06.2021 tarih 9838/INC/15, 9888/INC/15 sayılı müfettiş raporunun iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,