Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/16598 K.2026/1275

Taraflar arasındaki sigorta başlangıcının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizce yapılan inceleme sonunda kararın bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi tarafından Daire bozma kararına karşı direnilmiştir.

Direnme kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan gündem ve dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının ... ... unvanlı işyerinde 15.02.1999 tarihinde çalışmaya başladığının ve davalı iş yerinde bir gün çalıştığının tespiti ile yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde, davanın haksız olduğunu, Kurum kayıtlarının mevzuata uygun olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 11.09.2024 tarihli ve 2024/61 Esas, 2024/155 Karar sayılı kararıyla, davanın kabulü ile davacının davacının 0...8 sicil numaralı ... unvanlı iş yerinde sigortalılık başlangıç tarihinin 15.02.1999 olduğunun ve bu tarihte davalı işyerinde bir gün süreyle çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 19.12.2024 tarihli ve E.2024/2493 K.2024/2162 sayılı kararı ile istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur. 2. Daire bozma ilamında; davacının dava açmadan önce Kuruma başvuru şartını yerine getirmediği belirtilerek Mahkemece davacıya verilecek kesin süre içinde Kuruma başvurusunun sağlanarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiği belirtilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Verilen Direnme Kararı

İlk Derece Mahkemesi kararı ile "...11.09.2014 tarihli Mükerrer Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren 6552 sayılı Kanun'un 64.maddesi ile değişik 5521 sayılı Kanun'un 7/3 ve daha sonra 25.10.2017 tarihinde 5521 sayılı Kanunu yürürlükten kaldıran 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu’nun 4. maddesinde açıkça “5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile diğer sosyal güvenlik mevzuatından kaynaklanan uyuşmazlıklarda, hizmet akdine tabi çalışmaları nedeniyle zorunlu sigortalılık sürelerinin tespiti talepleri hariç olmak üzere dava açılmadan önce Sosyal Güvenlik Kurumuna başvurulması zorunludur” hükmüne yer verilmiştir.

Belirtmek gerekir ki zorunlu sigortalılık süresinin tespiti sadece hizmet tespitini içermez. Aynı zamanda sigorta başlangıç tarihinin tespitini de içerir. Davacı tarafça da sadece sigortalılık başlangıç tarihinin tespiti değil aynı zamanda bir gün çalışmanın tespiti de talep edilmiştir. Bu yönü ile de Kuruma başvuru şartını içermemektedir.

Kaldı ki işe giriş bildirgesi düzenlenen ve Kuruma verilen bildirgeden dolayı Kurum işlem yapmamakta ve ayrıca davanın reddini talep etmektedir. Zorunlu sigortalılık tespiti niteliğindeki bu istem nedeni ile Kuruma başvuru zorunluluğu bulunmadığından Mahkemece direnme kararı verilerek davacının davasının kabulüne karar verilmiştir...." gerekçesiyle

"1.Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 05.03.2025 tarih ve 2025/3219 Esas-2025/3416 Karar sayılı bozma ilamına direnilmesine, 2.Davacının davasının kabulü ile davacının 0...8 sicil numaralı ... unvanlı iş yerinde sigortalılık başlangıç tarihinin 15.02.1999 olduğunun ve bu tarihte davalı işyerinde bir gün süreyle çalıştığının tespitine," karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen direnme kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur. Davalı Kurum vekili, verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, eksik inceleme sonucu hüküm kurulduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, sigorta başlangıcının tespitine ilişkindir. 1.İlk Derece Mahkemesince verilen kararın 6100 sayılı Kanun'un 373/3. maddesi düzenlemesi gereği isabetli olduğu anlaşılmakta olup İlk Derece Mahkemesinin direnme hükmünde dayandığı yasal dayanaklar ile gerekçeye göre Dairemize ait anılan bozma ilamının ortadan kaldırılması gerektiği anlaşılmıştır.

2.Öte yandan, dava sigorta başlangıcının tespiti istemine ilişkin olup Kurum işleminin iptali niteliğindeki bu tür davalarda Sosyal Güvenlik Kurumu yasal hasım olup davalı sıfatını taşımaktadır. Hal böyle iken karar başlığında Sosyal Güvenlik Kurumunun davalı yerine fer'i müdahil olarak gösterilmiş olması ile hükümde işverenin iş yeri sicil no.sunun hatalı şekilde belirtilmiş olması usul ve kanuna aykırı olup bozma nedenidir. Ne var ki bu konuların düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370. maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

VII. KARAR