Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/5381 K.2025/13681

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının geçimini çiftçilik ve hayvancılık ile sağladığını, hizmet dökümünde sigorta giriş tarihinin 30.01.2012 olarak gözüktüğünü, ancak sigortalılık başlangıcının daha önce olduğunu, zira davacının S.S ...

Köyü Sulama Kooperatifine 1995 yılı Ocak ayında ve 1996 yılı Şubat ayında teslim ettiği sütlerden dolayı adına Bağ-Kur primi kesildiğini, ancak bu kesintilerin sigorta kurumuna tescil edilmediğini, davacının müstahsil makbuzlarındaki tarihlerde tarlaları ve hayvanlarının bulunduğunu, tarlalarını traktörü ile ekip biçtiğini ileri sürerek, davacının sigortalılık ilk tescil tarihinin Şubat 95 tarihi olduğuna karar verilmesini istemiş, 03.09.2024 tarihli dilekçesi ile davayı ıslah ettiklerini, taleplerinin 1995 Ocak - 01.05.1997 tarihleri arasında davacının Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespiti olduğunu açıklamıştır.

II.CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurumun S.S. ... Köyü Sulama Kooperatifi tarafından ... adına düzenlenen Aralık-94 ve Mart-96 dönemlerine ait müstahsil makbuzlarının işlenmesi için yapılan arşiv araştırmasında, Aralık-94 de baba adı - doğum tarihi farklı ... isminde bir kişiye rastlandığını, Mart-96 döneminde ise kimlik alt bilgisi olmadığından Nüfus Müdürlüğüyle yazışma neticesinde birden fazla ... ismine rastlandığını, kişi tespiti için 14.03.2023 tarihinde Kurumun denetmenler servisine yazı yazıldığını ve konu hakkında araştırmanın neticesinin beklenildiğini, açıklanan nedenlerle davacının işbu davada hukuki yararının bulunmadığını belirterek davanın usulden ve esastan reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulü ile taleple bağlı kalınarak davacının 01.01.1995-01.05.1997 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine, karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Uyuşmazlığın ilişkin bulunduğu dönemde yürürlükteki 2926 sayılı Kanun'un 2. maddesine göre Kanun'la veya kanunların verdiği yetkiye dayanılarak kurulan sosyal güvenlik kuruluşları kapsamı dışında kalan ve herhangi bir iş verene hizmet akdiyle bağlı olmaksızın tarımsal faaliyette bulunan kimselerden 22 yaşını doldurmuş erkekler.... bu Kanun'a göre sigortalı sayılırlar.

Aynı Kanun'un 5. maddesinde ise 2. madde kapsamına girenlerin 22 yaşını doldurdukları tarihi takip eden yıl başından itibaren sigortalı sayılacakları hükmü mevcuttur.

02.08.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4956 sayılı Kanun'la yapılan değişiklik sonucunda 2. maddede yer alan 22 yaş koşulu kaldırılmış, ayrıca 5. maddede söz edilen 22 yaşını doldurdukları tarihi takip eden yıl başından itibaren sigortalı sayılırlar düzenlemesi 18 yaşını doldurdukları tarihi takip eden yıl başından itibaren sigortalı sayılırlar şeklinde değiştirilmiştir.

Bu değişikliğin yürürlük tarihi konusu da dava konusu olmuş, gerek özel mahkeme olan Dairemizce de benimsenen Yargıtay 10. Hukuk Dairesince gerekse Yargıtay Hukuk Genel Kurulunca değişikliğin geçmişe uygulanamayacağına karar verilmiştir.

(Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 28.03.2016 gün ve 2014/175 88... /4317 Karar sayılı kararı ile Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 05.03.2014 gün ve 2013/21-6 20... /203 Karar sayılı kararı) Eldeki davada, davacı 24.09.1975 doğumlu olup 22 yaşını 24.09.1997 tarihinde doldurmaktadır. Bu itibarla önceye ilişkin tespit ve tescil koşulları oluşmamıştır. Davanın reddi gerekirken kabulü yerinde olmamıştır.

Dairemizin 13.10.2023 gün ve 2023/2887 Esas, 2023/2413 Karar sayılı kararını onaylayan Yargıtay içtihatı da bu yöndedir. (13.02.2024 tarih ve 2023/14083 Esas, 2024/1110 Karar sayılı kararı)" şeklindeki gerekçeyle, istinaf başvurusunun kabulü ile HMK 353/1-b-2 gereğince Mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacının 01.01.1995 tarihinde vermiş olduğu sütten dolayı bağ-kur primi kesildiğini, davacının Tarım Bağ-Kur'lu olabilmek için aranan şartları 01.01.1995 tarihi itibariyle yerine getirdiğini, gerek Bağ-Kur primi kesilmesi ve gerekse yasal unsurları taşıması yönüyle davacının 01.01.1995 tarihi itibari ile Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun kabulü gerekirken, davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu belirterek kararın temyiz incelemesi sonucu bozulmasını istemştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 14.10.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.