Yargıtay 11. Ceza Dairesi E.2022/9068 K.2023/8338

Doğanşehir Cumhuriyet Başsavcılığının 11.12.2020 tarihli ve 2020/869 Soruşturma, 2020/880 Karar sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair kararına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin mercii ... 2. Sulh Ceza Hakimliğinin 09.02.2021 tarihli ve 2021/768 Değişik İş sayılı kararının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 271 inci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca kesin nitelikte olması sebebiyle karar tarihi olan 09.02.2021 tarihinde kesinleştiği belirlenmiştir.

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Kanun'un 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 04.08.2022 tarihli ve 2021/18905 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 12.10.2022 tarihli ve KYB-2022/112049 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 12.10.2022 tarihli ve KYB-2022/112049 sayılı kanun yararına bozma isteminin;

“5271 sayılı Kanun’un 160. maddesi uyarınca, Cumhuriyet savcısının, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlaması gerektiği, aynı Kanun’un 170/2. maddesi gereğince yapacağı değerlendirme sonucunda, toplanan delillerin suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturduğu kanısına ulaştığında iddianame düzenleyerek kamu davası açacağı, aksi halde ise anılan Kanun’un 172. maddesi gereği kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar vereceği,

buna karşın Cumhuriyet savcısının 5271 sayılı Kanun’un kendisine yüklediği soruşturma görevini yerine getirmediği, ortada yasaya uygun bir soruşturmanın bulunmadığı durumda, anılan Kanun’un 173/3. maddesindeki koşullar oluşmadığından, itirazı inceleyen merciin Cumhuriyet savcısının soruşturma yapmasını sağlamak maksadıyla itirazın kabulüne karar verebileceği yönündeki açıklamalar karşısında,

1-Dosya kapsamına göre, müşteki 04/09/2020 tarihli dilekçesi ile, Doğanşehir Orman İşletme Şefliği'nin 21/08/2020 tarih ve 04236 nolu idari yaptırım kararıyla 19/08/2020 tarihinde saat 05:00'da Gövdeli-Bıçakçı Göktepe mevkiinde erozyon kontrol noktasında 240 adet kıl keçisi otlattığı iddiasıyla 74/25 sayılı suç tutanağı tanzim edilerek aleyhine 8.640,00 TL idari para cezası tayin olunduğu,

idari yaptırım kararının 01/09/2020 tarihinde tebliğ edildiğini, yaşanmayan ve gerçekleştirmediği bir konuda olgu isnadında bulunularak haksız ve hukuka aykırı olarak yaptırım uygulandığını, hiçbir şekilde işlemediği fiil nedeniyle delil uydurularak idari para cezası tayin edildiğini, şüpheliler tarafından söz konusu delillerin sahte olarak oluşturulduğunu iddia ederek şikayetçi olması üzerine, Doğanşehir Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülen soruşturma neticesinde, müracaatın idari para cezasına itiraz niteliğinde olduğu,

idari para cezasına ilişkin itirazın ilgili Sulh Ceza Hakimliği'ne itiraz mahiyetinde olduğundan bahisle kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmiş ise de; müştekinin idari para cezasına konu eylemin kendisi tarafından gerçekleştirilmediği, kabahate konu eylemin gerçekleştiği iddia edilen tarih ve yerde gerek kendisinin gerek orman memurlarının orada bulunmadığı, gerçeğe aykırı olarak memurlar tarafından tutanak tutulduğu iddialarıyla ilgili olarak resmi belgede sahtecilik suçunun unsurlarının oluşup oluşmadığının araştırılması, bu kapsamında, anılan idari yaptırım karar tutanağını düzenleyen şüpheli memurların ifadelerine başvurulması,

kabahatin işlendiği iddia edilen esnada müşteki ve şüphelilerin bulundukları yerlerin araştırılması, bu hususta gerekirse cep telefonu HTS sinyal bilgilerinin tespiti gerekirken, eksik soruşturmaya dayalı kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yönelik itiraz üzerine soruşturmanın genişletilmesine karar verilmesi gerektiği,

2-Yargıtay 12. Ceza Dairesinin 13/03/2017 tarihli ve 2015/16103 esas, 2017/1904 karar sayılı ilâmında "orman muhafaza memurları olarak çalışan sanıkların kamu görevlisi oldukları anlaşılmakla, sanıkların eyleminin 4483 sayılı Kanun uyarınca soruşturma iznine tabi olduğu gözetilerek ilgili merciden soruşturma izni istenip..." şeklindeki açıklamalar nazara alındığında, somut olayda şüphelilerin Doğanşehir Orman İşletme Şefliği'nde orman muhafaza memuru olarak çalıştıkları,

şüpheliler hakkındaki soruşturmanın 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkındaki Kanun hükümlerine göre merciinden izin alınmak suretiyle yapılması gerektiği cihetle, soruşturma izni alınmadan verilen kovuşturmaya yer olmadığına ilişkin karara karşı yapılan itirazın bu yönden kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir."

Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

1. 5271 sayılı Kanun‘un 160 ıncı maddesinin birinci ve ikinci fıkralarında; Cumhuriyet savcısının, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlayacağı, maddî gerçeğin araştırılması ve adil bir yargılamanın yapılabilmesi için, emrindeki adlî kolluk görevlileri marifetiyle, şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplayarak muhafaza altına almakla ve şüphelinin haklarını korumakla yükümlü olduğu belirlenmiştir.

2. 5271 sayılı Kanun’un, “Kovuşturmaya yer olmadığına dair karar” başlıklı 172 nci maddesinin birinci fıkrası;

“(1) Cumhuriyet savcısı, soruşturma evresi sonunda, kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilememesi veya kovuşturma olanağının bulunmaması hâllerinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verir. Bu karar, suçtan zarar gören ile önceden ifadesi alınmış veya sorguya çekilmiş şüpheliye bildirilir. Kararda itiraz hakkı, süresi ve mercii gösterilir.

...“

Şeklinde düzenlenmiştir.

3. 5271 sayılı Kanun’un, “Cumhuriyet savcısının kararına itiraz” başlıklı 173 üncü maddesinin inceleme konusu ile ilgili olan birinci, ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarında;

“(1) Suçtan zarar gören, kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren onbeş gün içinde, bu kararı veren Cumhuriyet savcısının yargı çevresinde görev yaptığı ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yerdeki sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilir.

(2) İtiraz dilekçesinde, kamu davasının açılmasını gerektirebilecek olaylar ve deliller belirtilir.

(3)(Değişik: 18/6/2014-6545/71 md.) Sulh ceza hâkimliği, kararını vermek için soruşturmanın genişletilmesine gerek görür ise bu hususu açıkça belirtmek suretiyle, o yer Cumhuriyet başsavcılığından talepte bulunabilir; kamu davasının açılması için yeterli nedenler bulunmazsa, istemi gerekçeli olarak reddeder; itiraz edeni giderlere mahkûm eder ve dosyayı Cumhuriyet savcısına gönderir. Cumhuriyet savcısı, kararı itiraz edene ve şüpheliye bildirir.

(4) (Değişik: 25/5/2005 - 5353/26 md.) Sulh ceza hâkimliği istemi yerinde bulursa, Cumhuriyet savcısı iddianame düzenleyerek mahkemeye verir.

...“

Hükümleri yer almaktadır.

4. Kanun‘da yer alan düzenlemelerden de görüleceği üzere; Cumhuriyet savcısı, suçun işlenip işlenmediğinin tespiti bakımından hemen işin gerçeğini araştırmaya başlamalı, toplanan delillerin suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturduğu kanısına ulaştığında iddianame düzenleyerek kamu davası açmalı, aksi halde 5271 sayılı Kanun’un 172 nci maddesi gereğince kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar vermelidir.

5. Kovuşturmaya yer olmadığına dair kararı itiraz üzerine inceleyen Sulh Ceza Hakimliği, kamu davası açılması için yeterli delil bulunmaması durumunda itirazın reddine, yeterli delil bulunması durumunda itirazın kabulüne veya eksik soruşturma nedeniyle soruşturmanın genişletilmesine karar verebilecektir.

6. Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 31.10.1995 tarihli ve 286/316 sayılı kararı ile yerleşik Yargıtay içtihatlarında da belirtildiği üzere, 6831 sayılı Orman Kanunu'nun (6831 sayılı Kanun) 79 ve devamı maddeleri uyarınca orman muhafaza memurları özel kolluk görevlerini yürüttükleri sırada adli görev icra etmeleri nedeniyle, bu görevleri sebebiyle işledikleri suçlar bakımından genel hükümlere tabidirler. Ancak idari görevleri sırasında işledikleri suçlardan dolayı ise 4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkındaki Kanun (4483 sayılı Kanun) hükümlerine tabidirler.

7. Bu kapsamda inceleme konusu soruşturma dosyası değerlendirildiğinde; suç tarihinde Doğanşehir Orman İşletme Şefliğinde orman muhafaza memuru olarak görev yaptıkları belirtilen şüpheliler tarafından, şikâyetçi ... hakkında 6831 sayılı Kanun'un 95 inci maddesi uyarınca ormana izinsiz kıl keçisi sokma eylemi nedeniyle düzenlenen idari yaptırım karar tutanağının içerik itibarıyla sahte olduğunun iddia olunması karşısında;

şüphelilerin idari görevleri kapsamında düzenledikleri suça konu idari yaptırım karar tutanağında sahtecilik yaptıklarına yönelik soruşturmada 4483 sayılı Kanun hükümleri uyarınca ilgili merciden izin alınması ve soruşturma izni verilmesi halinde Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 12.10.2022 tarihli ve KYB-2022/112049 sayılı kanun yararına bozma isteminin (1) numaralı bölümünde belirtilen eksikliklerin giderilmesinden sonra sonucuna göre şüpheliler hakkında bir karar verilmesi gerekirken; "...müştekinin müracaatına konu olayın Cumhuriyet Başsavcılığımız görev dahilinde olmadığı,

müracaatın idari para cezasına itiraz niteliğinde olduğu" şeklindeki hatalı gerekçe ve eksik soruşturma neticesinde verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yapılan itiraz üzerine soruşturmanın genişletilmesine karar verilmesi yerine itirazın reddine karar verilmesi Kanun’a aykırı olup kanun yararına bozma talebi yerinde görülmüştür.

III. KARAR

1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE, 2. ... 2. Sulh Ceza Hakimliğinin 09.02.2021 tarihli ve 2021/768 Değişik İş sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrası gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,

5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (a) bendi uyarınca gerekli işlemlerin yapılması için soruşturma dosyasının, mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,