Yargıtay 11. Ceza Dairesi E.2025/2289 K.2025/7710

Kanun’un 308 inci maddesinin ikinci fıkrası gereği Dairemize gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İTİRAZ SEBEPLERİ

Mahkeme tarafından eylemin uzlaştırma kapsamında kalması nedeniyle dosyanın uzlaştırma bürosuna gönderildiği, sanığın bir taksidi yatırdığı, diğerlerini yatırmaması nedeniyle uzlaştırma işleminin gerçekleşmediğinin rapor edildiği, ancak zararın bir kısmının hükümden evvel bu şekilde ödenmesi nedeniyle mağdurun kısmi iadeye rızasının bulunup bulunmadığı sorulup sonucuna göre sanık hakkında TCK'nın 168/1-4. maddesinde düzenlenen etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanıp uygulanamayacağının değerlendirilmesi gerektiğinden bahisle hükmün bozulması gerektiği düşüncesiyle itiraz yasa yoluna başvurulmuştur.

II. GEREKÇE

5237 sayılı TCK'nin 168. maddesinde düzenlenen "etkin pişmanlık" hükümlerinin uygulanabilmesi için, maddede sınırlı bir şekilde sayılan suçların işlenmesi halinde, failin bizzat pişmanlık göstererek mağdurun uğradığı zararı aynen geri verme veya tazmin suretiyle tamamen gidermesi gerekmektedir.

Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 03.07.2012 tarihli ve 2012/6-134 Esas, 2012/270 Karar sayılı ve 26.03.2013 tarihli ve 2012/6-1232 Esas, 2013/106 Karar sayılı kararlarında da, TCK'nin 168. maddesindeki etkin pişmanlık hükümlerinin salt iade ve tazmin esasına dayalı bir düzenleme olmayıp, pişmanlık sonucu gerçekleştirilmiş olan iade ve tazmini esas alan bir düzenleme olduğu belirtilmiştir.

Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 06.11.2024 tarihli ve 2021/12-383 Esas, 2024/330 Karar sayılı kararında belirtildiği gibi. Anayasa Mahkemesine göre; "ceza hukukunda uzlaşma, işlendiği konusunda yeterli şüphe bulunan bir suçtan dolayı, mağdurun tatmin edilmesi suretiyle fail ve mağdur arasındaki uyuşmazlığın giderilmesini amaçlayan, mağdurun ve failin uzlaşmaları halinde soruşturma veya kovuşturmanın kaldırılmasını sağlayan bir kurum" dur.

Bu açıklamalar doğrultusunda, CMK'nin 168. maddesinde düzenlenen "etkin pişmanlık" ile aynı Kanun'un 253 ve 254. maddelerinde düzenlenen "uzlaşma" kurumlarının amaç ve şartlarının farklı olduğu, etkin pişmanlıkta mağdurun somut zararının giderilmesi amaçlanırken, uzlaşmada somut zarardan daha geniş kapsamda olan mağdurun maddi ve/veya manevi zararının giderilmesi amaçlandığından,

sanığın soruşturma ve kovuşturma evrelerinde katılanın zararının giderilmesine yönelik bir girişimi olmaksızın yalnızca yasa gereği gerçekleşen uzlaşma kapsamında kararlaştırılan ilk taksiti ödemesinin etkin pişmanlık kapsamında değerlendirilmesinin mümkün olmadığı anlaşılmakla. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı itirazının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

III. KARAR