Yargıtay 11. Ceza Dairesi E.2025/2503 K.2025/7709

Kanun’un 308 inci maddesinin ikinci fıkrası gereği Dairemize gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İTİRAZ SEBEPLERİ

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 28.05.2025 tarihli ve KD-2024/114514 sayılı itiraz isteminin. "İtiraz konusu uyuşmazlık, Yargıtay bozma ilamından sonra verilen 'hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair' kararın temyiz mi yoksa istinaf yasa yolu denetimine mi tabi olacağına ilişkindir.

İlgili yasal mevzuat incelendiğinde. 07.10.2004 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un 25 ve Geçici 2. maddeleri uyarınca kurulan bölge adliye mahkemeleri, 07.11.2015 tarihli ve 29525 sayılı Resmî Gazete'de ilan edildiği üzere 20.07.2016 tarihinde tüm yurtta göreve başlamıştır.

5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkındaki Kanun'un 18. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca 5271 sayılı CMK’nın 01.06.2005 tarihinde yürürlüğe girmesiyle 1412 sayılı CMUK yürürlükten kaldırılmıştır.

Ancak yeni usul yasası sisteminde, yasa yolları içinde istinafa yer verilmesi ve bölge adliye mahkemelerinin 20.07.2016 tarihinden sonra göreve başlaması nedeniyle 5320 sayılı Kanun'un “Temyiz ve karar düzeltme” başlıklı 8. maddesinin birinci fıkrasında.

“Bölge adliye mahkemelerinin, 26.09.2004 tarihli ve 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un geçici 2. maddesi uyarınca Resmî Gazete'de ilân edilecek göreve başlama tarihinden önce aleyhine temyiz yoluna başvurulmuş olan kararlar hakkında, kesinleşinceye kadar Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun 322. maddesinin dördüncü, beşinci ve altıncı fıkraları hariç olmak üzere,

305 ilâ 326. maddeleri uygulanır.” hükmüne yer verilmek suretiyle bölge adliye mahkemelerinin göreve başlamasından önce aleyhine temyiz yoluna başvurulmuş olan kararlar hakkında 1412 sayılı CMUK’nın 305 ila 326. maddelerinin uygulanacağı öngörülmüştür.

7165 sayılı Kanun’un 9. maddesi ile değişik 5271 sayılı CMK'nın 307. maddesinin 3. fıkrasında 'Yargıtaydan verilen bozma kararına uyulması hâlinde ilk derece mahkemesi tarafından verilen karara karşı, istinaf veya temyiz sınırlarına bakılmaksızın sadece temyiz yoluna başvurulabilir.' şeklinde özel kanuni düzenleme getirilmiştir. Bu kanuni düzenleme ile doğrudan temyiz incelemesine imkan sağlanarak kanun yolu incelemesinin makul sürede sonuçlandırılması amaçlanmıştır.

01/06/2024 tarihinde yürürlüğe giren 7499 sayılı Kanunla CMK'nın 231/12.maddesinde yapılan değişiklik ile "272 nci maddenin üçüncü fıkrası hükümleri saklı kalmak üzere, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararına karşı istinaf yoluna başvurulabilir. Bölge adliye mahkemesi tarafından verilen kararlar hakkında 286 ncı madde hükümleri uygulanır.

272 nci maddenin üçüncü fıkrası hükümleri saklı kalmak üzere, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının ilk derece mahkemesi sıfatıyla bölge adliye mahkemesi veya Yargıtay tarafından verilmesi hâlinde temyiz yoluna gidilebilir. İstinaf ve temyiz yolunda karar ve hüküm, usul ve esasa ilişkin hukuka aykırılıklar yönünden incelenir." şeklinde düzenleme yapılmıştır.

Böylece ilk derece Mahkemeleri tarafından 01.06.2024 tarihinden itibaren verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair kararlar istinaf yasa yoluna tabi tutulmuş ise de.

5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkındaki Kanun'un 8.maddesindeki "Bölge adliye mahkemelerinin, 26.9.2004 tarihli ve 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanunun geçici 2 nci maddesi uyarınca Resmî Gazetede ilân edilecek göreve başlama tarihinden önce verilen kararlar hakkında, kesinleşinceye kadar Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun 322 nci maddesinin dördüncü, beşinci ve altıncı fıkraları hariç olmak üzere, 305 ilâ 326 ncı maddeleri uygulanır.

(Ek cümle: 1/7/2016-6723/33 md.) Bu kararlara ilişkin dosyalar bölge adliye mahkemelerine gönderilemez." şeklindeki düzenleme ile 5271 sayılı CMK'nın 307. maddesinin 3. fıkrasındaki "Yargıtaydan verilen bozma kararına uyulması hâlinde ilk derece mahkemesi tarafından verilen karara karşı, istinaf veya temyiz sınırlarına bakılmaksızın sadece temyiz yoluna başvurulabilir." şeklinde özel kanuni düzenleme nazara alındığında sanık hakkındaki hükmün daha önce Yargıtay temyiz incelemesinden geçmesi nedeniyle,

hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair karar yönünden yasa yolunun istinaf olmayıp temyiz olduğu ve esasa ilişkin inceleme yapılması gerektiği halde hükmün istinaf yasa yoluna tabi olduğu gerekçesiyle incelenmeksizin iadesine karar verilmesi hukuka aykırılık oluşturmaktadır." Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

Yapılan yargılama neticesinde sanık hakkında 5271 sayılı Kanun'un 231/5 maddesi uyarınca verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının; karar tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan 7499 sayılı Kanun'un 15. maddesi ile değişik 5271 sayılı Kanun'un 231/12. maddesi uyarınca istinaf yoluna tabi olduğu, temyizinin mümkün olmadığı dikkate alınarak kanun yolu incelemesinin istinaf merciince yapılması gerektiği anlaşılmakla, Daire kararımızda bir isabetsizlik görülmediğinden Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı itirazının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

III. KARAR