Karar Özeti
11. Ceza Dairesi 2025/2574 E. , 2025/15790 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ:Sulh Ceza Hakimliği SAYISI: 2024/4350 Değişik İş SUÇ : Tacir veya şirket yöneticisi olan ya da şirket adına hareket eden kişilerin ticari faaliyetleri sırasında dolandırıcılık KARAR: Kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yapılan itirazın re
Karar Detayı
11. Ceza Dairesi 2025/2574 E. , 2025/15790 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ:Sulh Ceza Hakimliği SAYISI: 2024/4350 Değişik İş SUÇ : Tacir veya şirket yöneticisi olan ya da şirket adına hareket eden kişilerin ticari faaliyetleri sırasında dolandırıcılık KARAR: Kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yapılan itirazın reddi TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: İlgili kararın kanun yararına bozulması ... Cumhuriyet Başsavcılığının, 27.05.2024 tarihli ve 2024/... Soruşturma, 2024/... Karar sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair kararına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin mercii ... 5. Sulh Ceza Hakimliğinin, 03.07.2024 tarihli ve 2024/4350 Değişik İş sayılı kararının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 271/4. maddesi uyarınca kesin nitelikte olması sebebiyle karar tarihi olan 03.07.2024'te kesinleştiği belirlenmiştir. Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Kanun'un 309/1. maddesi uyarınca, 06.05.2025 tarihli ve 2024/24177 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 29.05.2025 tarihli ve ... sayılı Tebliğnamesi ile soruşturma dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü: I. İSTEM A. Kanun Yararına Bozma İstemi Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 29.05.2025 tarihli ve ... sayılı kanun yararına bozma isteminin; "5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 160. maddesi uyarınca, Cumhuriyet savcısının, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlaması gerektiği, aynı Kanun’un 170/2. maddesi gereğince yapacağı değerlendirme sonucunda, toplanan delillerin suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturduğu kanısına ulaştığında iddianame düzenleyerek kamu davası açacağı, aksi halde ise anılan Kanun’un 172. maddesi gereği kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar vereceği, buna karşın ortada yasaya uygun bir soruşturmanın bulunmadığı durumda, anılan Kanun’un 173/3. maddesindeki koşullar oluşmadığından, itirazı inceleyen merciin Cumhuriyet savcısının soruşturma yapmasını sağlamak maksadıyla soruşturmanın genişletilmesine karar verebileceği yönündeki açıklamalar karşısında, Dosya kapsamına göre, müşteki ile şüphelinin 04/10/2021 tarihli gayrimenkul satış vadi sözleşmesi ile ... ili, ... ilçesi, ... ... Mahallesi, 5380 ada, 18 nolu parselde kayıtlı 3 nolu bağımsız bölümün 200.000,00 TL bedelle satışı konusunda anlaştıkları, müşteki tarafından şüpheliye 110.000,00 TL ödeme yapıldığı, ancak şüphelinin taşınmazı tapuda devretmediği ve söz konusu taşınmazı daha sonra başkasına sattığı iddiasıyla dolandırıcılık suçundan başlatılan soruşturma kapsamında şüphelinin alınan ifadesinde söz konusu gayrimenkul satış vaadi sözleşmesini yaptıktan 7 ay sonra binayı bitirdiğini, müşteki ile görüşmesinde ülkede enflasyon olması sebebiyle vaat edilen bedelle taşınmazı teslim edemeyeceğini, aldığı parayı dolar cinsinden ödemek istediğini belirttiğini, ancak müştekinin bunu kabul etmediğini beyan etmesi üzerine, tüm soruşturma evrakı kapsamında, müştekinin vaki şikayetinin hukuki ihtilaf kapsamında kaldığından bahisle kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmiş ise de, Müştekinin dosyaya sunmuş olduğu mesaj kayıtları incelendiğinde, şüphelinin gayrimenkul satış vaadine konu taşınmazın tapuda devri konusunda müştekiyi oyaladığının anlaşıldığı, şüphelinin müştekiden aldığı parayı iade ettiğine dair delil sunmadığı gibi savunmasında bahsettiği şekilde müştekiyle görüştüğüne dair de delil sunmadığı ve uyuşmazlık konusu taşınmazı başkalarına devrettiğinin anlaşılması karşısında, şüpheli hakkında kamu davası açılması için yeterli şüphenin bulunduğunun belirlenmiş olduğu, bu şekilde tüm delillerin mahkemesince takdir ve değerlendirilmesi gerektiği gözetilmeden, kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yönelik itirazın kabulü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir." Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır. B. Değerlendirme ve Gerekçe 1. 5271 sayılı Kanun‘un 160. maddesinin birinci ve ikinci fıkralarında; Cumhuriyet savcısının, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlayacağı, maddî gerçeğin araştırılması ve adil bir yargılamanın yapılabilmesi için, emrindeki adlî kolluk görevlileri marifetiyle, şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplayarak muhafaza altına almakla ve şüphelinin haklarını korumakla yükümlü olduğu belirlenmiştir. 2. 5271 sayılı Kanun’un, “Kovuşturmaya yer olmadığına dair karar” başlıklı 172/1. maddesi; “(1) Cumhuriyet savcısı, soruşturma evresi sonunda, kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilememesi veya kovuşturma olanağının bulunmaması hâllerinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verir. Bu karar, suçtan zarar gören ile önceden ifadesi alınmış veya sorguya çekilmiş şüpheliye bildirilir. Kararda itiraz hakkı, süresi ve mercii gösterilir. ...“ Şeklinde düzenlenmiştir. 3. 5271 sayılı Kanun’un, “Cumhuriyet savcısının kararına itiraz” başlıklı 173. maddesinin inceleme konusu ile ilgili olan birinci, ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “(1) Suçtan zarar gören, kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren onbeş gün içinde, bu kararı veren Cumhuriyet savcısının yargı çevresinde görev yaptığı ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yerdeki sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilir. (2) İtiraz dilekçesinde, kamu davasının açılmasını gerektirebilecek olaylar ve deliller belirtilir. (3)(Değişik: 18/6/2014-6545/71 md.) Sulh ceza hâkimliği, kararını vermek için soruşturmanın genişletilmesine gerek görür ise bu hususu açıkça belirtmek suretiyle, o yer Cumhuriyet başsavcılığından talepte bulunabilir; kamu davasının açılması için yeterli nedenler bulunmazsa, istemi gerekçeli olarak reddeder; itiraz edeni giderlere mahkûm eder ve dosyayı Cumhuriyet savcısına gönderir. Cumhuriyet savcısı, kararı itiraz edene ve şüpheliye bildirir. (4) (Değişik: 25/5/2005 - 5353/26 md.) Sulh ceza hâkimliği istemi yerinde bulursa, Cumhuriyet savcısı iddianame düzenleyerek mahkemeye verir. ...“ Hükümleri yer almaktadır. 4. Kanun‘da yer alan düzenlemelerden de görüleceği üzere; Cumhuriyet savcısı, suçun işlenip işlenmediğinin tespiti bakımından hemen işin gerçeğini araştırmaya başlamalı, toplanan delillerin suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturduğu kanısına ulaştığında iddianame düzenleyerek kamu davası açmalı, aksi halde 5271 sayılı Kanun’un 172. maddesi gereğince kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar vermelidir. 5. Kovuşturmaya yer olmadığına dair kararı itiraz üzerine inceleyen Sulh Ceza Hakimliği, kamu davası açılması için yeterli delil bulunmaması durumunda itirazın reddine, yeterli delil bulunması durumunda itirazın kabulüne veya eksik soruşturma nedeniyle soruşturmanın genişletilmesine karar verebilecektir. 6. Bu kapsamda inceleme konusu soruşturma dosyası değerlendirildiğinde; suç tarihinde ... Ticaret Ltd. Şti.'nin yetkilisi olup müteahhitlik ile uğraşan şüpheli ile şikâyetçi arasında imzalanan 04.10.2021 tarihli sözleşmeye istinaden, ... İli ... İlçesi ... ... Mahallesi 53 80... parselde kayıtlı taşınmaz üzerinde inşa edilecek olan binanın 3 numaralı bağımsız bölümünün 200.000,00 TL bedelle satışı hususunda anlaştıklarının, şikâyetçinin anlaşma konusu paranın 110.000,00 TL'lik kısmını ödediğinin ve inşaatın büyük çoğunluğu tamamlandığı halde şüphelinin daireyi teslim etmediğinin, bir süre sonra dairenin üçüncü kişiye satıldığını öğrendiklerinin iddia olunması üzerine yürütülen soruşturma kapsamında; sözleşme tarihinde arsa vasfında olan taşınmazın malikinin tespit edilmesi, arsanın şüpheli veya yetkilisi olduğu şirkete ait olmadığının belirlenmesi halinde, arsa maliki ile şüpheli arasında akdedilen herhangi bir kat karşılığı inşaat sözleşmesi bulunup bulunmadığının araştırılması, taraflar arasındaki ... 1. Tüketici Mahkemesinin 2024/59 Esas sayılı ve delil tespiti talebine ilişkin ... 2. Tüketici Mahkemesinin 2023/61 Değişik İş sayılı dosyaları ile UYAP üzerinden tespit edilen şüpheli hakkındaki benzer iddialara ilişkin ... 8. Ağır Ceza Mahkemesinin 2025/1 28... /426 Esas sayılı dosyalarının getirtilip incelenmesi, iş bu soruşturmayı ilgilendiren delillerin onaylı örneklerinin dosyaya eklenmesinden sonra şüphelinin başlangıçtan itibaren dolandırıcılık kastıyla hareket edip etmediği de belirlenerek sonucuna göre bir değerlendirme yapılması gerekirken, "müştekinin vaki şikayetinin hukuki ihtilaf kapsamında kaldığı" şeklindeki hatalı gerekçe ve eksik soruşturma neticesinde verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yapılan itiraz üzerine soruşturmanın genişletilmesine karar verilmesi yerine itirazın reddine karar verilmesi Kanun’a aykırı olup, kanun yararına bozma talebi belirtilen gerekçeyle yerinde görülmüştür. II. KARAR 1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE, 2. ... 5. Sulh Ceza Hakimliğinin, 03.07.2024 tarihli ve 2024/4350 Değişik İş sayılı kararının, 5271 sayılı Kanun’un 309/3. maddesi gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA, 5271 sayılı Kanun’un 309/4-a. maddesi uyarınca gerekli işlemlerin yapılması için soruşturma dosyasının, mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 08.12.2025 tarihinde karar verildi.