Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2008/10772 K.2010/1704

Taraflar arasında görülen davada Bartın Asliye 1.Hukuk Mahkemesi’nce verilen 14.05.2008 tarih ve 2008/49-2008/211 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin tamir edilmesi amacıyla Ankara’daki alıcısına davalı vasıtasıyla gönderdiği makinenin teslim edilmediğini, taşıma sırasında kaybedildiğini, bu nedenle gelir kaybının da olduğunu ileri sürerek, 4.130.00 YTL alacak ile 10.000.00 YTL gelir kaybının tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkilinin Bartın’da şubesinin olmadığını, irtibat bürosunun bulunduğunu, var olmayan şube aleyhine dava açıldığını, taraf ehliyetinin olmadığını, merkezine yapılan tebligatın bulunmadığını, davanın esastan de reddinin gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamına göre, davalının Bartın İli'nde şubesinin bulunmadığı, yetki itirazının süresinde ve yerinde olduğu gerekçesiyle davanın yetki yönünden reddine, dosyanın karar kesinleştiğinde nöbetçi Şişli Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, taşıma sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir. Mahkemece, yazılı gerekçe ile yetkisizlik kararı verilmiştir.

Yetki kuralları, bir davaya hangi yerdeki görevli mahkemenin bakacağını düzenleyen kurallardır. Bu kurallar, genel ve özel yetki kuralları olarak ayrılır. Kamu düzenine ilişkin kesin yetki kuralları hariç olmak üzere, tarafların yetkisiz mahkemeyi bile yetki sözleşmesiyle yetkili kılmaları mümkündür. Kamu düzenine ilişkin kesin yetki kuralının geçerli olduğu uyuşmazlıklar dışında mahkemenin kendiliğinden yetkili olup olmadığını incelemesi söz konusu değildir. Bir davanın genel veya özel yetkiye sahip olmayan ve yetki sözleşmesi ile de yetkili kılınmamış olan bir mahkemede açılması halinde, davalının yasal sürede yetki ilk itirazında bulunması gerekir. Aksi halde, mahkemece işin esasına girilerek inceleme yapılması zorunludur.

Somut olayda uyuşmazlık taşıma sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Bu tür davalarda genel yetki kuralları geçerli olup, kamu düzenine ilişkin kesin yetki kuralı uygulanmamaktadır. Davalı vekilinin verdiği cevapta mahkemenin yetkisine yönelik bir itirazı bulunmamaktadır. Bu durum karşısında, davalı vekilinin mahkemenin yetkisine yönelik bir itirazının bulunmadığı, kamu düzenine ilişkin kesin yetki kuralının söz konusu olmadığı dikkate alınıp, işin esasına girilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile mahkemenin yetkisizliği yönünde hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.