Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2009/11279 K.2010/608

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 13/12/2007 gün ve 2006/574-2007/788 sayılı kararı bozan Daire’nin 01.06.2009 gün ve 2008/2753 - 2009/6688 sayılı kararı aleyhinde davacı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

Davacı vekili, davalı şirketin Gölcük acentesi olan müvekkilince acentelik sözleşmesinin haklı nedenlerle feshedildiğini, davalıya ait demirbaşların bir tutanak ile teslim edildiğini, demirbaşların kullanımına (depozito) istinaden 5.000 YTL, isim hakkına istinaden de 4.000 USD ödenmesine rağmen davacıya iade edilmediğini ileri sürerek, şimdilik isim hakkı, depozito bedeli ve zamanında ödenmeyen hak edişlerin birikmiş faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, davalı vekilince temyiz edilen karar, Dairemizin 01.06.2009 tarihli kararında yazılı gerekçeyle davalı yararına bozulmuştur.

Bu kez davacı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

1-Dava, acentelik sözleşmesinin feshinden kaynaklanan depozito ve isim hakkı bedeli olarak ödendiği iddia edilen bedellerinin istirdadı isteminedir.

Taraflar arasındaki acentelik sözleşmesi gereği demirbaşlar için 5.000 YTL, isim hakkı karşılığı olarak da 4.000 USD’nın davacı tarafından davalıya ödendiği tartışmasızdır.

Dairemizin 01.06.2009 gün ve 2008/2753 E, 2009/6688 K sayılı kararında da belirtildiği üzere, davacı tarafından feshedilen acentelik sözleşmesinin gerek 10. gerekse 11. madde hükümlerinde, davacı tarafından demirbaşlar için ödenen 5.000 YTL'nın teminat için ödendiği sonucuna götürecek düzenlemeler bulunmamakta olup, davacı acentenin teslim ettiği davacıya ait demirbaşları feshedilen sözleşmenin anılan hükümleri çerçevesinde teslimle beraber feshe kadar kullandığının sabit olması karşısında, mahkemenin kabulünün aksine tacir olan davalının demirbaşlarını davacıya kira bedeli olarak kullandırdığının,

bu bağlamda dava konusu bu bedelin kira bedeli olarak ödendiğinin kabulü gerekir. Mahkemece, davalı tarafa ait demirbaşların davacı tarafından kullanıldığı süreye ilişkin kullanma bedelinin, BK’nun 42.maddesi hükmüne göre değil, piyasa rayiçlerine göre belirlenmesi gerekmektedir.

Taraflar arasındaki acentelik sözleşmesinin ne kadar süre yürürlükte kaldığı, bu süre içerisinde davacı tarafından kullanılan demirbaşların kullanım bedelinin piyasa rayiçlerine göre ne miktar olduğu araştırılarak, davacıya iade edilecek bedelin belirlenmesi gerekmektedir.

2-Davacı tarafından davalıya verilen 4.000 USD isim hakkı kullanım bedeli konusunda da yukarıda belirtilen şekilde bir araştırılma yapılması gerekmektedir. Mahkemece, taraflar arasındaki acentelik sözleşmesinin uygulandığı ve davalının isim hakkının davacı tarafından kullanıldığı dönemde, bu kullanım bedelinin ne olduğunun piyasa rayiçlerine göre uzman bilirkişi raporu ile belirlenmesi ve 4.000 USD’dan tespit edilen bedelin mahsubu ile davacıya iade edilecek bir bedel olup olmadığının araştırılması gerekirken, eksik inceleme ile karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Mahkeme kararının bu gerekçelerle bozulması gerekeceğinden, davacı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile Dairemizin 01.06.2009 gün ve 2008/2753 E, 2009/6688 K sayılı ilamının kaldırılarak, kararın yukarıdaki gerekçelerle bozulması gerekmiştir.