Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2009/3610 K.2011/2188

Taraflar arasında görülen davada Gaziantep Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 12/11/2008 tarih ve 2006/139-2008/376 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi duruşmalı olarak davalı vekili tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 01.03.2011 gününde davacı avukatı M. Sefer Geçit ile davalı avukatı Özlem Özer gelip, temyiz dilekçesinin süresinde verildiği anlaşıldıktan ve duruşmada hazır bulunan taraf avukatları dinlenildikten sonra, duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmıştı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin Schönherr marka 1998 model halı dokuma tezgahını makine kırılması sigorta poliçesi ile davalıya sigortalattırdığını, sigorta dönemi içerisinde 27.05.2005 tarihinde tezgahtan vuruntulu sesler gelmesi ve yapılan kontrolde de makinenin tefe şanzımanlarının hasarlandığının görüldüğünü, olayın 30.05.2005 tarihinde davalıya ihbar edildiğini, bilirkişi raporuna göre halı dokuma makinesinin tefe şanzımanlarının arızalanma nedeninin yapılan bir onarım sonucu ekzantiriklerin hatalı (kayık açıda) çalışması,

hasar gören her iki ekzantiriğin değişmesi gerektiği ve ekzantiriklerde herhangi bir imalat hatası olmadığının bildirildiğini, arızalanan her iki şanzımanın müvekkilince değiştirildiğini ve buna ilişkin toplam 54.948,61 YTL’lık iki adet faturanın bulunduğunu, davalı ... şirketinin hasar tazminatını ödememe gerekçesinin yerinde olmadığını ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere 54.948,61 YTL’nın 30.05.2005 ihbar tarihinin hitamı olan 31.05.2005 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, dava konusu hasarın sigorta genel şartları gereğince zaman içerisinde kullanıma bağlı aşınmalar sonucu oluşması ve ani ve beklenmedik bir olay sonucu olmadığını, bu nedenle poliçe kapsamı dışında olan hasar talebinin yerinde olmadığını, ayrıca makinenin triger kayışı ve ana tahrik milinin davacı şirket personeli tarafından değiştirildiğinin 03.08.2005 tarihli davacının kendi yazısından anlaşıldığını, poliçe özel şartı gereğince teknik servis ile periyodik bakım sözleşmesi olmaması nedeniyle hasarın teminat dışı olduğunu, sağ şanzımanda herhangi bir hasar olmamasına rağmen davacı tarafından değiştirildiğini, istenilen tazminatın fahiş olduğu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma ve dosya kapsamına göre, davaya konu halı dokuma tezgahının sigortalı dönemde hasarlandığının tartışmasız olduğu, davacının herhangi bir periyodik bakım sözleşmesi yapmasına gerek dahi olmaksızın meydana gelen hasarın sigorta poliçesi kapsamında ani ve beklenmedik bir hasar olduğu, tenzili muafiyet uygulandıktan sonra hasar miktarının 54.107,46 YTL olduğu gerekçesiyle, 54.107,46 YTL’nın 3095 sayılı Kanun’un 2/2. maddesi gereğince davalının temerrüde düştüğü 31.05.2005 tarihinden itibaren değişen oranlarda hesaplanacak ticari işlerde geçerli temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

Karar, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Dava, makine kırılması sigorta poliçesi ile sigortalı makinede meydana gelen hasar nedeniyle sigorta alacağının tahsili istemine ilişkindir.

Davacıya ait halı dokuma makineleri 23.07.2004 - 23.07.2005 döneminde davalı şirkete sigortalanmıştır. Davalı tarafından düzenlenen sigorta poliçesinin özel şartlar bölümünde “kloz 591 bakım sözleşmesi özel şartı”na da yer verilmiştir.

Anılan kloz “periyodik olarak en az 3 ayda bir koruyucu bakım; aşınan ve yıpranan parçaların yenilenmesi; harici bir etkenden kaynaklanmayan, normal çalışma sırasında vuku bulan kusurların giderilmesi” amacıyla sigortalının sigortalı cihazların yetkili servisi ile poliçe vadesi içinde geçerli bir bakım sözleşmesi yapılmasına ilişkindir.

Madde metninde poliçe genel şartlarına göre söz konusu bakım teminatı kapsamına giren hasarların işbu poliçe kapsamı dışında olduğu, sayılan bu hususların yerine getirilmemesi sebebiyle meydana gelecek ziya ve hasarlar için sigortacının tazminat sorumluluğunun olmadığı, hasar durumunda maddede sayılan koşulların yerine getirildiğini ispat yükünün sigortalıya ait olacağı da hüküm altına alınmıştır.

Davacı şirketin işletme şefi olarak görev yapan Salih Canpolat tarafından tutulan 03.08.2005 tarihli tutanaktan, 01.05.2005 tarihinde makinenin triger kayışının koptuğu, yedek kayış bulunması nedeniyle lastiğin kendi elemanları tarafından değiştirildiği anlaşılmaktadır.

Davacı sigortalı ile dava dışı Van De Wiele İstanbul Tekstil Makineleri San ve Tic Ltd Şti arasında imzalanan 27.12.2004 tarihli “01.01.2005 ile 31.12.2005 tarihleri arasında geçerli olan ve davacı şirketin işletmesinde bulunan tüm halı dokuma makinelerinin 3 aylık periyodik bakımının yapılacağına” dair adi yazılı sözleşme ibraz edilmiş ise de, sadece bahsi geçen sözleşme, poliçe özel şartlarında öngörülen periyodik bakımın yapıldığını kanıtlamak için yeterli değildir.

Davacı tarafından sunulan 01.11.2004, 02.04.2005, 07.05.2005, 04.06.2005 tarihli bakım raporları davacı şirket antentini taşımakta olup, bakım raporlarını düzenleyen kişilerin davacı şirket ile bağlantısı da anlaşılamamaktadır.

Olay sonrasında düzenlenen 14.06.2005 tarihli ekspertiz raporunda, 27.05.2005 gece vardiyasında normal çalışma sırasında 1998 model halı dokuma tezgahından vuruntulu sesler gelmesi üzerine makinenin durdurularak fabrikanın teknisyenlerine haber verildiği, yapılan kontrolde makinenin tefe şanzımanının hasarlandığının anlaşıldığı belirtilmiştir.

Ekspertiz raporunda belirtildiği şekilde meydana gelen hasarın sigorta kapsamında olduğunu kabul edebilmek için, kloz 591’de sayılı “periyodik olarak en az 3 ayda bir koruyucu bakım; aşınan ve yıpranan parçaların yenilenmesi; harici bir etkenden kaynaklanmayan, normal çalışma sırasında vuku bulan kusurların giderilmesi” amacıyla sigortalının sigortalı cihazların yetkili servisi ile poliçe vadesi içinde geçerli bir bakım sözleşmesi yapılması ve yapılan bu sözleşme gereğinin de yerine getirildiğini kanıtlama yükümlülüğü davacı sigortalıya aittir.

Sunulan bakım raporlarının poliçe özel koşullarında yazılı “Bakım Sözleşmesi Özel Şartı”nın yerine getirildiğini ispata yeterli sayılıp sayılmayacağı, 01.05.2005 tarihinde davacı şirket elemanları tarafından makinenin triger kayışının değiştirilmesinin sigorta sözleşmesini ihlal sayılıp sayılmayacağının mahkemece tartışılıp değerlendirilmesi gerekirken, bu konuda bir inceleme yapılmadan yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle davalı yararına bozulması gerekmiştir.