Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2009/869 K.2010/6830

Taraflar arasında görülen davada İzmir Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 10.09.2008 tarih ve 2007/53-2008/86 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkiline ait tescilli Aygaz markası taşıyan tüplerin, bayi olmadığı halde davalı deposunda elde edildiğini, davalının tüpleri haksız olarak elinde bulundurduğunu ve satışa arz ettiğini, bu hususun haksız rekabet olduğunu ileri sürerek, haksız rekabetin tespitine, 2.676,00 TL maddi tazminat ile 20.000,00 TL manevi tazminatın tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı, 6 adet küçük piknik tüpünün müşterilerce takas için bırakıldığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davalının bayisi olmadığı halde markası davacıya ait LPG tüplerinden 6 adet (küçük) piknik tüpünü boş olarak bulundurmasının haksız rekabet olduğu ve tazminat miktarlarının caydırıcı olmasının gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 289,84 TL maddi tazminat ile 10.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davalı temyiz etmiştir.

Dava, haksız rekabetin tespiti ile maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkindir.

Davacı vekili dilekçesinde müvekkilinin haksız rekabet nedeniyle uğradığı kazanç kaybına ilişkin olarak maddi tazminat isteminde bulunmuştur. Ancak, hükme esas alınan bilirkişi raporu maddi tazminat hesabı bakımından karar vermeye ve uyuşmazlığı çözmeye elverişli nitelikte değildir. Zira, dava konusu olayda davacı lehine hükmedilecek maddi tazminat, talep doğrultusunda davalının eylemi nedeniyle davacının yoksun kaldığı kazancın karşılığı olmalıdır.

Fakat bilirkişi tarafından denetime imkan vermeyen bir rapor hazırlanmış ve mahkemece de, soyut olarak ve dayanakları da açıklanmaksızın tüplerin 10 yıl kullanımsüresi olduğundan hareketle davacının 10 yıllık kazanç kaybının hesaplanması, bunun için de döviz cinsinden belirtilen ve ne surette tespit edildiği açıklanmayan bir kar marjı rakamı üzerinden 6 adet küçük tüp için 289,84 TL maddi zararın oluştuğunun kabulü doğru görülmemiştir.

Ayrıca, davalı tarafından tüketicilerden toplanan tüplerin, davacıya ait ve depozito bedeli karşılığında tüketicilere verilen tüpler olup olmadığı, şayet böyle ise, bu tüpler nedeniyle maddi tazminat miktarı hesabı yapılırken,davacıya ödenmiş olması gereken depozito bedellerinin de maddi tazminat miktarına katılmaması gerekir.

Öte yandan, haksız rekabet nedeniyle manevi tazminata hükmedilebilmesi için Borçlar Kanununun 49.maddesindeki şartların mevcut olup olmadığının araştırılması gerekir. Buna göre manevi tazminat için ağır kusur, ağır zarar ve kusur ile zarar arasında illiyet bağı unsurlarının birlikte bulunması gerekir.

Borçlar Kanunu 49.maddenin Türk Ticaret Kanununun 58.maddesi ile birlikte mütalaası ile çıkan sonuca göre de davacının iktisadi menfaati yönünden zararın veya tehlikenin ve davalının kusurunun ağır olması kafi bir sebeptir. Menfaat ihlalinin bir elem veya acıya sebebiyet vermiş olması gerekli olmayıp, tüzel kişiler için iyi şöhretin korunması amaçlanmaktadır.

Somut olayda,manevi tazminat takdiri için gerekli koşulların oluştuğu açık ise de, davacının uğramış olduğu iktisadi menfaati yönünden zarar miktarı dikkate alındığında daha ılımlı bir miktarda manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken, yazılı şekilde uğranılan iktisadi zararla orantılı olmayacak biçimde 6 adet 2 kg’lık küçük piknik tüpü için 10.000,00 TL manevi tazminatın takdiri doğru olmamış, kararın açıklanan nedenlerle davalı yararına bozulması gerekmiştir.