Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2009/946 K.2010/6444

Taraflar arasında görülen davada Sincan Asliye 2.Hukuk Mahkemesi’nce verilen 24.07.2008 tarih ve 2008/7-2008/384 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalılardan ... Nak.Taah.Tic.Ltd.Şti. vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkiline dava dışı ...Akü A.Ş. tarafından Emtia Blok Abonman Poliçesi ile sigortalanan emtianın davalılardan ... Nakliyat Ltd. Şti. tarafından taşımasının yapıldığını, bu şirketin gönderdiği sürücüsü ..., maliki ... olan ... plaka sayılı araca yüklenen emtianın kaybolduğunu, zarar bedelinin ödendiğini ileri sürerek, 43.868,37 TL'nın davalılardan tahsiline karar verilmesini istemiş, davalılardan ...'e tebligat yapılamaması üzerine bu davalı hakkındaki istemini atiye terk etmiştir.

Davalılardan ... vekili, müvekkilinin aracı ile davaya konu emtianın yüklendiği gün başka bir taşıma işi yaptığını, davaya konu taşıma işinde kullanılan aracın Duran'a ait olmadığını savunarak davanın husumetten; davalılardan ... Nakliyat Ltd. Şti. vekili ise, davanın esastan reddini istemişlerdir.

Mahkemece, iddia, benimsenen bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, davacı sigortalısı ile davalılardan ... Nakliyat Ltd. Şti. arasında taşıma sözleşmesinin bulunduğu, davacı sigortalısının üreterek piyasaya arzettiği emtiaları bu davalının taşıdığı, alıcısına teslim edilmek üzere ... Nakliyat Ltd. Şti.'nin gönderdiği aracının sahte plakalı ve ruhsatlı olduğu, sürücüsünün de gerçekte ... isimli kişi olmadığı, emtianın kaybolmasından taşıyıcı firmanın sorumlu olduğu gerekçesiyle davalılardan ... aleyhine açılan davanın husumetten reddine, ... aleyhine açılan davanın işlemden kaldırılmasına, diğer davalı ... Nakliyat Ltd. Şti. aleyhine açılan davanın ise kabulüne karar verilmiştir.

Kararı, davalılardan ... Nakliyat Ltd. Şti. vekili temyiz etmiştir.

1- Dosya kapsamına göre, davalılardan ... Nakliyat Ltd.Şti. taşıma komisyoncusu, diğer davalılar bu davalının temin ettiği alt taşıyıcı ve sürücü olup, davacı sigortalısının akümülatör yükü alt taşıyıcının aracına yüklenmiştir. Dava, Emtia Blok Abonman Sigorta Poliçesi ile sigortalı emtianın davalı yanca taşınması sırasında kaybolması nedenine dayalı olarak ödeme yapan davacı ... şirketinin tazminat alacağının rücuen tahsili istemine ilişkindir.

TTK'nun 808. maddesi hükmüne göre, ücret mukabilinde kendi namına ve müvekkili hesabına eşya taşımayı sanat ittihaz etmiş olan kimse taşıma komisyoncusudur. TTK'nun 809. maddesi uyarınca taşıma komisyoncusu tedbirli bir tacir gibi taşıyıcıları seçmeye, müvekkilinin menfaatlerini korumaya mecbur olduğu öngörülmüştür. Aksi halde, TTK'nun 814. maddesine göre, eşyayı taşıttığı kimselerin fiil ve kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu tutulur.

TTK'nun 787/1. madde hükmü uyarınca ise, taşınan malın ziya ve hasara uğraması nedeniyle açılacak tazminat davası ya asıl taşıyıcıya veya alt taşıyıcıya karşı açılabilir. Diğer bir anlatımla, asıl taşıyıcı, alt taşıyıcılar ile birlikte müteselsilen sorumluluğu tutulamaz. Taşıma komisyoncusu olan ... Nakliyat Ltd.

Şti.'nin alt taşımacı ile birlikte dava edilmesi doğru olmayıp, bu davalı TTK'nun 787 /1. madde hükmünde geçen, tercihe konu sorumlulardan biri olan ilk taşıyıcı konumundadır. Bu durumda, davacının davasını sadece ... Nakliyat Ltd. Şti. ya da sadece alt taşıyıcı ve sürücüsüne yöneltmesi gerekeceğinden, mahkemenin tercihinin davacıya sorması ve alınacak beyana göre davaya devam edip, gerektiğinde davayı sadece ...

Nakliyat Ltd.Şti. hakkında devam etmesi ya da bu davalı hakkındaki davayı reddetmesi ve diğer davalıları da ilke olarak sorumlu tutması gerekir.

O halde mahkemece, TTK'nun 787/1. madde hükmü çerçevesinde davanın ele alınması, davalılar arasında müteselsil sorumluluğunun bulunmadığı gözetilerek, davacıya tercih yaptırıldıktan sonra davanın esasına girilmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, tüm davalılar bakımından doğrudan işin esasına girilerek yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir. 2- Bozma neden ve şekline göre, davalılardan ... Nakliyat Ltd. Şti. vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.