Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2010/7279 K.2010/9073

Taraflar arasında görülen davada İstanbul Denizcilik İhtisas Mahkemesi’nce verilen 29.05.2008 gün ve 2007/393-2008/157 sayılı kararı onayan Daire’nin 08.02.2010 gün ve 2008/10290-2010/1377 sayılı kararı aleyhinde davacı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

Davacı vekili, Kamu İktisadi Kuruluşu olan müvekkilinin, davalılardan şirkete ait SANCAK 1 gemisinde çıkan yangına müdahale ederek söndürdüğünü, gemi hizmet bedelinin donatan olan davalı şirketten veya bunun mümkün olmaması halinde maliye hazinesinden tahsili gerektiğini ileri sürerek, verilen hizmetin bedeli olan 70.241.067.640 TL’nın temerrüt faiziyle davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalılardan ... vekili, 3533 sayılı Yasa hükümleri gereğince, davaya bakma görevinin İstanbul Yüksek Dereceli Hukuk Hakimliğine ait olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Diğer davalı vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, bozmaya uyularak Sancak 1 adlı geminin tamir kabul etmez duruma gelmesi ve sicil kaydının terkin edilmesi nedeni ile davacının kurtarma ve yardım faaliyetinin semersiz kaldığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiş, kararın davacı vekili ile dava dışı şirket vekili tarafından temyizi üzerine Dairemizin 08.02.2010 tarihli kararı ile mahkeme kararı düzeltilerek onanmıştır.

Davacı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Davacı vekili, davalı şirkete ait SANCAK 1 gemisinde çıkan yangına müdahale ederek söndürdüğünü, hizmetin bedeli olan 70.241.067.640 TL’nın temerrüt faiziyle davalılardan tahsilini talep etmiş, mahkemece verilen ilk kararda,davalılardan şirket aleyhine açılan davanın reddine, diğer davalının ise 3533 sayılı Yasa kapsamında yer alan kuruluşlardan olduğundan davanın hakemde görülmesi gerektiği belirtilerek, davanın görev yönünden reddine karar verilmiştir.

Dairemizin 27.02.2007 tarihli kararında ise davalı hazine yönünden adli yargının görevli olduğu belirtilerek, davalı şirket yönünden temyiz itirazlarının reddine, kararın davacı yararına bozulmasına karar verilmiştir. Mahkemece bozma kararına uyulmuş bu kez Sancak 1 adlı geminin tamir kabul etmez duruma gelmesi ve sicil kaydının terkin edilmesi nedeni ile davacının kurtarma ve yardım faaliyetinin semersiz kaldığı gerekçesiyle, davanın hazine yönünden reddine karar verilmiştir.

Dava konusu olayda, yangın sonucu davalıya ait gemi, tam ziyaa uğrayarak gemi sicil kaydından terkini yapılmıştır.

Davacı, davalı geminin kaptanının çağrısı ve İstanbul itfaiyesinin çağrısı üzerine Tuzla Rota tersanesine bağlı olan gemide çıkan yangını söndürmeye katılmış ve zorunlu masraflar yapmış ise de,böyle bir faaliyeti herhangi bir zorlama olmaksızın yapsa idi, yardımlar semeresiz kaldığında donatandan bir şey istemeyeceğini, bunun yasa hükmü gereği olduğunu bilebilecek durumda olduğu ve yaptığı masraflara kendisinin katlanmak zorunda olduğu söylenebilecek ise de.

Tuzla tersanesinde geminin yanmaya başlaması olay yeri itibariyle bütün bir İstanbul için can ve mal güvenliği bakımından çok büyük bir tehlike arzetmektedir.

Kamu hukukunun ana ilkesi de fertlerin can ve mal güvenliğinin Devlet tarafından korunması bulunduğuna göre, bu yolda yetkili makamlarca verilen emir üzerine davacının davalının gemisindeki yangını söndürme faaliyetine girişmiş ve masraflar yapmak zorunda kalmış olması nedeniyle kamu yararı yönünde emri veren resmi makamlara izafeten Hazine’den tahsili isteme hakkı şartları varsa Hazine’ye rücu edebilir.

Bu itibarla mahkemece, yapılan söndürme faaliyetinde genel olarak kamu yararının varlığının mevcut olup olmadığı tartışılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, bu hususlar tartışılmadan Sancak 1 adlı geminin tamir kabul etmez duruma gelmesi ve sicil kaydının terkin edilmesi nedeni ile davacının kurtarma ve yardım faaliyetinin semersiz kaldığı gerekçesiyle, davanın hazine yönünden de reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, Dairemizin onama kararının kaldırılarak mahkeme kararının bozulması gerekmiştir.