Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2011/1021 K.2012/8094

Taraflar arasında görülen davada Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 26/10/2010 tarih ve 2010/144-2010/539 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin acentesi Mat Sigorta ...Hiz.Ltd.Şti. tarafından davalı belediyeye ait araçların ve işyerlerinin sigorta poliçelerinin tanzim edildiğini, acentelik ilişkisinin sona ermesi üzerine davalıya poliçe bedellerinin ödenmesi için ihtarname gönderdiğini, davalının poliçe primlerinin bir kısmının acenteye, bir kısmını acentenin borçlu olduğu kişilere icra dosyalarına ve temlik alacaklılarına ödediğini bildirdiğini, poliçe primlerinin hak sahibinin müvekkili olduğunu ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 10.000,00 TL’nin, ıslahla 140.010,00 TL’nin faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davacı şirketin acentesine 218.477,56 TL. ödeme yapıldığını, acentenin alacağını temlik ettiği şahsa ve üçüncü kişilere borcundan dolayı icra dairelerine ödemeler yapıldığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalının ödemesi gereken prim toplamı 200.620,44TL olup, davacının acentesine 78.467,16TL ödeme yapıldığı, bunun 8.300,00TL’si teminat iadesi olup ödeme kapsamında değerlendirilemeyeceği, toplam ödemenin 70.167,16 TL. olduğu, sigorta poliçe bedellerinden bu miktar düşüldüğünde bakiye borcun 130.453,28TL olduğunun ihtilafsız olduğu, poliçe bedellerinden dolayı alacaklı davacı şirket olup acentenin görevi poliçenin düzenlenmesi,

prim tahsilatı ve yaptığı bu işler karşılığında komisyon almaktan ibaret olup, anılan bedeller içerisinde komisyon dışındaki kalemlerin davacıya ait olduğu, acentenin kendisine ait olmayan bir alacağı temlik etmesi mümkün bulunmadığından dosyaya sunulan 2 ayrı icra dosyasından gerek acente, gerekse Adana 8. İcra Müdürlüğü’nün 2009/26 E.sayılı dosyasında acentenin temsilcisinin şahsi borcu nedeniyle haciz ihbarnamelerine istinaden yapılan ödemelerin davalı belediyeyi sorumluluktan kurtarmayacağı, poliçe komisyon alacaklarının acenteye ait olması nedeniyle yapılan bu ödemelerin belediyeyi sorumluluktan kurtaracağı,

acentenin komisyon alacağı 18.554,94TL olup toplam borçtan düşüldüğünde bakiye borcun 111.898,34TL olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 111.898,34 TL’nin faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir. 1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Davacı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine gelince, dava davalı Belediyeye ait araç ve işyeri sigorta poliçe primlerinin tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece, poliçe içeriklerine göre dava dışı acente Mat Sigorta ...Hiz.Ltd.Şti’nin poliçelerden dolayı hak etmiş olduğu komisyon alacağının 18.554,94 TL olduğu belirtilerek davalı Belediyenin bu tutardaki ödemesinin davacı ile acente arasındaki acentelik sözleşmesinin hükmü gereği bizzat acenteye ait olması sebebiyle davacının prim alacağından mahsup edilerek hüküm kurulmuştur.

Ancak acentelik sözleşmesinin tarafları davacı ... şirketi ve dava dışı Mat Sigorta ...Hiz.Ltd.Şti. olup sözleşme gereği acente tahsil ettiği prim bedellerinden kendi komisyon alacağını mahsup ederek kalan kısmı sigorta şirketine ödeyecektir.

Davacı ... şirketi vekili dava dışı acentenin tahsil ettiği primleri hesaplarına göndermediğini, acentenin komisyon alacağı bulunmadığını, acentenin alacağı söz konusu olmadığı için bunun temliki ya da mahsubunun da söz konusu olamayacağını savunduğuna göre bu husus davacı ile acente arasında yargılamayı gerektirip sözleşmenin tarafı olmayan davalı ...’nin prim ödemelerinden davacı ... şirketin haklı savunmaları nazara alınmadan acentenin komisyon alacağı mahsup edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.