Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2011/11760 K.2012/18618

Taraflar arasında görülen davada Tekirdağ 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 15.06.2011 tarih ve 2010/36-2011/223 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin Sierra Leone Bayraklı Yıldırımlar-1 gemisi donatanı Yıldım Shipping Panamada mukim olup deniz ticareti ile iştigal ettiğini, müvekkili ile davalı Rod-Mar gemi acentesi ve Nakliye LŞ. arasında bir yolculuk çarteri mukavelesinin akdedilmiş olduğunu, buna göre müvekkiline ait Yıldırımlar-1 Gemisi 300 metrik tonluk plastik boru yükünü Tekirdağ Limanı Yükleme Berdyanskı/Ukrayna limanı tahliye ve ayçiçek yükünü Berdyanskı/Ukrayna limanı yükleme Tekirdağ limanı tahliye olmak üzere mürekkep yolculuk için davalıya tahsis edildiğini,

müvekkili ile davalı arasında taşıma koşullarının belirlendiği bağlama notu uyarınca ayçiçeği yükünün Ukrayna limanından Tekirdağ limanına taşınmasına ilişkin ikinci sefer bakımından yükleme için dört günlük bir starya süresinin tayin edildiğini ve 4. günün akabinde yükleme için geciken her gün için günlük 2.000 USD Doları sürastarya ücretinin ödeneceğinin belirtildiğini, müvekkiline ait Yıldırımlar-1 geminin sözleşmede öngörüldüğü şekilde Berdyanskı-Ukrayna limanına ulaşması üzerine buna ilişkin hazırlık ihbarı gönderilmiş ve yükünü tahliye etmiş,

ancak 2.seferine ait yük limana ne süresinde ne de staryadan sayılan 4 günlük zaman diliminde ulaştırılmadığını, müvekkilinin yükleme için hazır bulunduğuna dair ihbar mektubunu gönderdiği gibi yükün hazır edilmemesi halinde sözleşmenin kendisine tanıdığı fesih hakkını kullanacağına dair protesto yazısıda göndermiş ise de davalı tarafın müvekkilini oyalamaktan başka bir tutum sergilemediğini ve yükün hazır edilmediğini müvekkilinin starya süresinin dolmasından sonra 12 gün boyunca limanda yükün yüklenmesi için beklediğini ve davalının sözleşme gereğince ifa etmekle yükümlü olduğu edimlerini yerine getirmediğini,

müvekkilinin starya süresinin geçmesi ile limanda beklediği beher gün 2000 USD doları Sürestarya ücretine hak kazanmış olup 12 gün karşılığı toplam alacak 24.000 USD dolarına tekabül ettiğini, diğer yandan müvekkilinin TTK'nun 1042 maddesi uyarınca tam navlunun 2/3'üne tekabül eden pişmanlık navlunada hak kazanmış olup bu alacağın bağlama notunda sarih olan 37.000 USD Doları tam navlunun 2/3'ü olan 26.666 USD doları olduğunu,

müvekkilinin alacaklı olduğu toplam 48.666 USD Dolarının ödenmesi için davalı taraf ile müteaddit defalar temasa geçildiğini ancak davalı tarafın bu güne kadar toplam 32.000 USD dolar ödemede bulunduğunu buradan da anlaşılacağı üzere davalı tarafın borcu ikrar ettiğini iddia ederek 16.666 USD Dolarının davanın ikame edildiği tarihten itibaren işleyecek T.C.

Merkez Bankası'nın 1 USD Dolarına uyguladığı en yüksek faiz oranı üzerinden işleticek faiz ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, Berdyanskı Tekirdağ yükünü almak üzere 19.06.2009 günü saat 23.00 da hazırlık mektubunu verdiğini hazırlık mektubu taşıma şartları gereği 22.06.2009 saat 09.00 da kabul edilerek zaman sayılı saat 14.00'dan işlemeye başladığını oysa gemi kaptanının 20.06.2009 saat 14.00'da pretosto mektubu göndererek yüklemenin 3 iş günü içersinde başlamaması halinde anlaşmayı feshedeceğini bildirdiğini, kaptanın 09.07.2009 tarihinde de yükleme limanından ayrılması hususunda armatörden talimat aldığını bildirdiğini ve 10.07.2009 günü saat 09.40'ta yükleme limanından kendi başına ayrıldığını yük almak üzere başka bir limana gittiğini,

yükleme liman masrafları 8.000 USD'nin ödendiğini donatana 2.sefer yerine başka sefer yapması için avans navlun olarak 15.000 USD nin ayrıca ödendiğini, davacıya toplam 23.000 TL ödeme yapıldığını, pişmanlık navlunu olayda sadece 1/2 navlun olduğunu, çünkü geminin yükleme limanında olduğunu, geminin yükleme limanına başka limandan gitmiş olmadığını, sözleşmede Londra tahkim şartının bulunduğunu bu bakımdan mahkemenin de yetkisiz olduğunu savunarak, davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; bekleme müddeti içinde taşıtan yük teslim etmediği için taşıyanın sözleşme ile bağlı kalmayacağı ve tam navlunu (toplam 37.000 USD) 2/3'ünü, 24.666 USD pişmanlık navlunu olarak talep edebileceği gibi 2 günlük sürastarya ücreti olan 4000 USD (günde 2000 USD üzerinden) davalı taşıtandan talep edebileceği, buna göre davacı donatanın bu miktardan fazlasını pişmanlık navlunu ve sürastarya olarak talep edemeyeceği, davalının olan pişmanlık navlunu ve sürastarya ücreti olarak 28.666 USD'nı ödemesiyle davacı alacağının sona erdiğini,

sözleşmenin orjinal metninde tahkim klozunun sadece müşterek avarya için kararlaştırıldığı, davadaki ihtilafın ise müşterek avarya ihtilafı olmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

Karar, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Dava, sürastarya ve pişmanlık navlununa ilişkindir. Mahkemece alınan bilirkişi raporu doğrultusunda davanın reddine karar vermiştir. Hükme esas alınan bilirkişi raporuna davacı vekilince 15/06/2011 tarihli dilekçe ile somut ve ayrıntılı itirazlarda bulunulmuş bu itirazları karşılayacak biçimde ek rapor veya rapor alınmamıştır. Bu itibarla hükme esas alınan bilirkişi raporuna yapılan esaslı ve somut itirazların değerlendirilmesi için gerekirse ek rapor veya uzman kişilerden tekrar rapor alınmak suretiyle karar vermek gerekirken eksik incelemeye dayalı olarak yazılı gerekçeyle karar verilmesi doğru görülmemiş, davacı vekilinin temyiz isteminin kabulü ile hükmün bozulması gerekmiştir.