Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2011/12312 K.2013/15557

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 3. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 29.12.2010 tarih ve 2009/157-2010/239 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili ile davalı Tofaş Türk Otomobil Fabrikası A.Ş. ve davalı ...Ş. vekili tarafından istenmiş olmakla, duruşma için belirlenen 10.09.2013 günde başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp, hazır bulunan davacı vekili Av. ... ile davalı Tofaş Türk Otomobil Fabrikası A.Ş. vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakılmış olup,

Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, otomobil fotoğrafları çeken tanınmış bir fotoğrafçı olan müvekkilinin davalı ...Ş. ile Co Production firması aracılığı ile davalı Tofaş A.Ş. için broşürlerde kullanılmak üzere fotoğraf çekim anlaşması yapıldığını, sözleşme gereği müvekkilince çekilen fotoğrafların ajansa teslim edildiğini, davalı Tofaş A.Ş'nin de bu fotoğrafları kullanmak suretiyle broşürleri hazırladığını, ancak davalı Tofaş A.Ş'nin fotoğrafları başka amaçla kullanma lisansına sahip olmamasına rağmen fotoğrafları eser sahibi olan müvekkilinin izni olmadan çeşitli internet sitelerinde yayınladığını, ayrıca davalı Tofaş A.Ş'nin günlük,

aylık gazete ve dergilerde, yaklaşık 985 kampanya ilanında izinsiz olarak kullandığının tespit edildiğini, davalı ...Ş.'nin ise müvekkilinden lisans almadan söz konusu fotoğrafları poster olarak kullandığını, davalı taraf eylemlerinin müvekkilinin FSEK'ndan doğan haklarının ihlali olduğunu, fotoğraf sanatçısı olan müvekkilinin adının broşürlerde ve diğer yerlerde yazılmadığını, bunun da müvekkilinin manevi haklarının ihlali niteliğinde olduğunu ileri sürerek,

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 2.000 USD maddi tazminatın davalı ...Ş'den, 20.000,00 TL manevi tazminat ile 24.000 USD maddi tazminatın davalılar Tofaş A.Ş. ile Pen Ajans A.Ş'den faiziyle birlikte tahsiline ve davalıların tecavüzlerinin men’ine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekilleri davanın reddini istemişlerdir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucu alınan bilirkişi raporuna ve tüm dosya kapsamına göre, sözleşme doğrultusundan tarafların edimlerini yerine getirmesinden sonra bu kez davacıdan izin almaksızın veya bedel ödemeksizin sözleşmedeki kullanım kapsamında olmayan gazete ve dergi ilanlarında, billboardlarda ve internet web sitesinde kullanım sebebiyle davacının, davalılar Tofaş ve Pen Ajans tarafından sahibi olduğu eserden kaynaklanan yayma ve çoğaltma haklarının ihlal edildiği,

bu kullanımlar için bilirkişilerce belirlenen bedeller toplamı olan 15.000 USD'nin FSEK 68/1. maddesi nazara alınarak 3 katını davacının anılan davalılardan isteyebileceği gerekçesiyle davalılar TOFAŞ A.Ş ve Pen Ajans A.Ş. yönünden maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 45.000 USD maddi tazminatın faiziyle birlikte bu davalılardan tahsiline, fazla taleplerin reddine, davalı ...Ş. hakkındaki dava ve manevi tazminat talebi ile ilgili olarak verilen önceki karar kesinleşmiş olmakla bu hususlarda yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili ile davalılar Tofaş A.Ş. ve Pen Ajans A.Ş. vekilleri temyiz etmiştir. 1- Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm, mümeyyiz davalılar vekillerinin aşağıdaki bentler kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Dava, davacı tarafından çekilmiş eser niteliğindeki fotoğrafların davalılar tarafından izinsiz olarak kullanılması sonucu uğranılan maddi ve manevi zararların tazmini istemine ilişkindir.

FSEK 68/1. maddesinde eseri, icrayı, fonogramı veya yapımları hak sahiplerinden bu Kanuna uygun yazılı izni almadan işleyen, çoğaltan, çoğaltılmış nüshaları yayan, temsil eden veya her türlü işaret, ses veya görüntü nakline yarayan araçlarla umuma iletenlerden, izni alınmamış hak sahipleri sözleşme yapılmış olması halinde isteyebileceği bedelin veya bu Kanun hükümleri uyarınca tespit edilecek rayiç bedelin en çok üç kat fazlasını isteyebileceği düzenlenmiştir.

Bu durumda eser sahibi, eserinin haksız olarak kullanımından dolayı sorumlulara karşı açacağı davaya konu kullanım için sözleşme yapılmış olması halinde isteyebileceği bedelin veya rayiç bedelin en çok üç kat fazlasını talep etme hakkına sahiptir.Somut olayda, davacı eser sahipliğinden kaynaklanan haklarına dayalı olarak açtığı bu davada anılan madde hükmüne dayanmış ise de tazminat isteminde bulunurken istediği bedellerin 3 katını talep etmemiş, sadece haksız kullanımlar karşılığı istediği bedelleri belirterek bu bedeller üzerinden davasını harçlandırmıştır.

Bu durumda davacının talep edip, harçlandırdığı miktar içinde kalınarak hüküm kurulması gerekirken, talep aşılarak haksız kullanımlar karşılığı belirlenen bedellerin 3 katına hükmedilmesi yerinde olmadığı gibi davacı, davalılar TOFAŞ ve Pen Ajans A.Ş.'den her bir haksız kullanım karşılığı istediği tazminatları dava dilekçesinde ayrı ayrı göstermiş olup, billboardlardaki kullanımlar için 2.000 USD bedel istemiş olmasına karşın mahkemece bu konudaki talebin de aşılarak billboard kullanımı için belirlenen 5.000 USD tazminatın hüküm altına alınması da doğru görülmemiş,

kararın bu nedenlerle mümeyyiz davalılar TOFAŞ A.Ş.ve Pen Ajans A.Ş. yararına bozulması gerekmiştir.