Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2011/14501 K.2012/20334

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 4.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 02/02/2011 tarih ve 2006/612-2011/9 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı Hadimliler Triko Şirketi vekili ile davalı ... Şirketi vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davalıların, müvekkiline ait TPE nezdinde tescilli endüstriyel fermuar tasarımlarını izinsiz olarak triko ürünlerinde kullandıklarını, davalıların eyleminin 554 sayılı KHK uyarınca müvekkilinin tasarım tescilinden kaynaklanan haklarına tecavüz oluşturduğunu ileri sürerek, davalı firmalar tarafından gerçekleştirilen tecavüz fiillerinin durdurulmasını ve önlenmesini, 10.000 TL maddi, 20.000 TL manevi tazminata hükmedilmesini, tasarım hakkına tecavüz suretiyle üretilmiş ve kullanılan ürünlere ve bu ürünlerin üretim araçlarına el konulmasını talep ve dava etmiş, 29.04.2010 tarihli ıslah dilekçesi ile tazminat talebini 102.218,47 TL’ye yükseltmiştir.

Davalılar vekili, müvekkillerinin, dava konusu fermuar tasarım tescillerinden haberdar olmadıklarını, müvekkillerinin yalnızca bu konuda özensiz davrandıklarını, kasıtlarının bulunmadığını, davacının öncelikle ihtar göndererek davalı firmaları uyarması gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davalılarca üretim ve satışı yapılan ve ceza yargılamasına da konu teşkil eden dava konusu fermuar tasarımları nedeniyle davalıların, 554 sayılı KHK’nın 48. maddesi anlamında, davacının tasarım tescilinden kaynaklanan haklarına tecavüz ettikleri, dava konusu tasarımın niteliği, ele geçen ürün miktarı, davacının mevcut ve potansiyel fermuar satışları ile piyasa şartlarına göre % 5 oranındaki lisans bedeline göre davacı ile sözleşme imzalamaları halinde davalıların ödemeleri gereken lisans bedelinin 78.872,28 TL olduğu,

davalıların eylemlerinin, davacının manevi zararına da yol açtığı dikkate alınarak ve BK’nun 49. maddesi de gözetilerek, tarafların dosyaya yansıyan üretim faaliyetleri, nitelikleri ve boyutları, tasarım hakkına tecavüz eyleminin işleniş biçimi dikkate alınmak suretiyle 5.000 TL manevi tazminatın uygun bulunduğu,

dava konusu olan ve 12.7.2007 tarihli suç tutanağında da tespit edilen fermuarların, davacının tasarım tescilinden kaynaklanan haklarına tecavüz oluşturur nitelikte olmaları nedeniyle bu fermuarlara el konulmasına karar vermek gerektiği ancak fermuarların üretimine mahsus üretim aracının varlığı ispat edilemediğinden üretim araçlarına el konulması talebinin reddine karar vermek gerektiği gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile davacının endüstriyel tasarım tescilinden kaynaklanan haklarına davalılarca yapılan tecavüz fillerinin durdurulmasına, tekrarının önlenmesine,

78.872,28 TL maddi, 5.000 TL manevi tazminatın davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, maddi tazminatın 10.000 TL’lik kısmına ve manevi tazminata dava tarihinden itibaren, maddi tazminatın ıslah yolu ile artırılan kısmından kabul edilen 68.872,28 TL’ lık kısmına ise ıslah tarihi olan 29/04/2010 tarihinden itibaren bankalarca uygulanan en yüksek reeskont faizinin uygulanmasına, dava konusu olan ve 12/07/2006 tarihli tutanakta da belirtilen fermuarlara el konulmasına, salt bu fermuarları üretmeye tahsisli üretim aracının varlığı ispat edilemediğinden üretim araçlarına da el konulması talebinin reddine karar verilmiştir.

Kararı, davalı Hadimliler Triko Şirketi vekili ile davalı ... Şirketi temyiz etmiştir.

1- Dava, tasarım tescilinden kaynaklanan haklara tecavüz nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin olup, mahkemece yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Ancak, 554 sayılı KHK'nin 10. maddesi uyarınca, davacının fermuar tasarımı tescilli olsa da, dava konusu fermuarların tasarımı konusunda üreticinin seçenek özgürlüğü bulunup bulunmadığı tartışılmadan ve bu konuda bilirkişi raporu alınmadan, salt dava konusu fermuarların davacı tasarımına ayniyet derecesinde benzer oldukları yönündeki bilirkişi raporuna dayanılarak karar verilmesi doğru olmayıp bozmayı gerektirmiştir.

2- Bozma sebep ve şekline göre davalı Hadimliler Triko Ltd. Şti. vekili ile davalı ... Ltd. Şti'nin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir.