Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2012/13246 K.2014/961

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 03.04.2012 tarih ve 2003/1432-2008/419 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davalı vekili ile borcu üstlenen sıfatıyla TMSF vekili ve fer'i müdahil vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 17.01.2014 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davalı TMSF vekili Av. C. K. ve davacı vekili Av. M. Ç. dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin S.

AŞ Çankaya Şubesi’nin müdürünün ısrarı ile bu banka şubesine 8.000 USD ve 23.000 DM yatırdığını, banka yönetimine el konulmasından müvekkilinin parasının off shore hesabına aktarıldığını öğrendiğini, yapılan araştırmada söz konu paranın E. Off-Shore Ltd. adlı paravan bankaya yatırılması için müvekkilinin bankalara olan güveninin kötüye kullanıldığının, banka müdürünün sırf prim almak için paranın off-shore hesabına aktarılmasının sağlandığının anlaşıldığını, davalı bankaya karşı açılan kısmi davanın kabulüne karar verildiğini ve müvekkilinin hüküm altına alınan alacağını tahsil ettiğini,

bakiye kısım için bu davanın açılmasının gerektiğini ileri sürerek, 7.316,01 USD'nin ve 11.759,71 EURO'nun, bankaya yatırıldığı tarihten vade sonuna kadar akdi faizi, vade sonundan fiili ödeme tarihine kadar ise 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesi gereğince işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı banka vekili, davanın zamanaşımına uğradığını, müvekkilinin off shore bankasından ayrı bir tüzel kişiliği olduğundan müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, müvekkili banka tarafından yalnızca havale işleminin yapıldığını, aciz durumunun söz konusu olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir. Feri müdahil İ. İplik Tekstil San. AŞ. vekili, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davacının 14.12.1999 tarihinde S. A.Ş. Çankaya Şubesi'nden, aynı bankanın Kadıköy Şubesi'nde mevcut E. Off-Shore Ltd'e ait hesaplara vadeli olarak 8.000 USD ve 23.000 DM havale ettiği, ayrıca davacının off-shore bankasında hesap açılması için talimat verdiği, daha sonra S.

A.Ş.'nin fona devir edildiği, davacının yatırmış olduğu parayı bugüne kadar geri alamadığı, davalı bankanın yapılan işlemle hakkında mevduat sahibini aydınlatmadığı, S.

A.Ş. ile Efektif Off-Shore arasında organik bir bağ bulunduğu, bu bağın mudilerin aleyhine olmak üzere kötüye kullanıldığı, her ne kadar davalı vekili zamanaşımı, hak düşürücü süre ve husumet itirazlarında bulunmuşsa da bu itirazların yerinde olmadığı gerekçesiyle TMSF tarafından borç üstlenildiğinden davalı banka hakkında hüküm tesisine yer olmadığına, 7.316,01 USD ile 11.759,71 EURO'nun 14.12.1999 tarihinden itibaren vade sonu olan 17.01.2000 tarihine kadar % 17 oranında faizi,

17.01.2000 tarihinden fiili ödeme tarihine kadar 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesi uyarınca işleyecek faizi ile birlikte borcu üstlenen TMSF'den tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili ile borcu üstlenen sıfatıyla TMSF vekili ve feri müdahil vekili temyiz etmiştir. 1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre feri müdahil vekili ile davalı-borcu üstlenen TMSF vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.

2- Dava, davacı tarafından banka hesabına yatırılan paranın off-shore hesabına aktarıldığı iddiasına dayalı alacak istemine ilişkindir. Zaman itibariyle dava konusu uyuşmazlığa uygulanması gereken 818 sayılı BK'nın 83. maddesi uyarınca yabancı para borcunun vadesinde ödenmemesi halinde alacaklı, bu borcun vade veya fiili ödeme günündeki rayice göre Türk parası ile ödenmesini isteyebilir.

Bu şekilde talepte bulunan alacaklının artık bu tercihinden dönerek borcun yabancı para olarak aynen ifasını istemesi mümkün değildir. Somut olayda da, davacı İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2003/1432 E., 2008/419 K. sayılı dosyasında görülen kısmı davada tercih hakkını kullanmış ve borcun Türk Lirası üzerinden ödenmesini istemiştir.

O halde, mahkemece davacının alacağın Türk Lirası üzerinden ödenmesi yönündeki tercihinden dönüp yabancı para üzerinden tahsil isteyemeyeceği gözetilerek hüküm kurulması gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.

Ayrıca, kabule göre de taraflar arasında akdi ilişki olmadığından mahkemece hüküm altına alınan miktarların off shore bank hesabına yatırıldığı andan itibaren faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesi gerekirken, vade sonuna kadar off shore hesap cüzdanında belirtilen akdi faiz oranının uygulanmasına karar verilmesi de doğru olmamış, hükmün bu nedenlerle bozulması gerekmiştir.