Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2014/2775 K.2014/5100

Taraflar arasında görülen davada Bakırköy 17. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 27/01/2013 tarih ve 2013/529-2013/529 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı Shymkentpivo LTD vekili, müvekkili şirketin Kazakistan uyruklu olup 1975 yılından itibaren faaliyet gösterdiğini, Kazakistan'nın en büyük içecek üreticisi olduğunu, müvekkili şirketin davalılardan .. Tekstil A.Ş. ile Özbekistan' da bulunan T..

Tekstil LLC JV Şirketi'nin hisselerinin %60'ının satın alınmasına ilişkin hisse alım sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşme ile K..Tekstil Taşkent'te bulunan T..Tekstil LLC JV Şirketi'nin %60 hissesini müvekkile satma, müvekkilinin de bu satım karşılığında hisse bedelini davalıya verme yükümlülüğü altına girdiğini, ek anlaşmalar ile de T.. Tekstil LLC JV Şirketi'ne daha önce davalılardan A..

Ş.. tarafından sağlanan borcun müvekkili şirket tarafından üstlenilmesi ve ilgili borcun adı geçen davalıya ödenmesi kararlaştırıldığını, ancak davalı K..Tekstil hisseleri devretmemesi nedeni ile müvekkilinin sözleşmeden doğan menfaatleri zedelendiği ve Taşkent Ticaret Mahkemesi nezdinde dava açtıklarını, 30.01.2012 tarihli karar ile müvekkili şirkete ödenmesine hükmedilen bedellerin davalılar tarafından ödenmediğinden alacağın tahsil edilebilmesi için Taşkent Ticaret Mahkemesi'nin kararının tenfizi gerektiğini, kararın kesinleştiğini ileri sürerek,

İİK 257. vd hükümlerine göre davalıların menkul, gayrimenkul ve 3. şahıslardaki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine, Özbekistan Cumhuriyeti Taşkent Ticaret Mahkemesi kararının tenfizine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece, 04.12.2013 tarihli ara karar ile davacı tarafın ihtiyati tedbir mahiyetinde ihtiyati haciz talebinin kabulüne, davalı Kaya Tekstil Tic. A.Ş'nin 15.861,686,00 ABD doları karşılığında, davalı Ali-ce Texstile Limited Şirketi'nin 8.271,623 ABD doları karşılığı menkul, gayrimenkul ve 3. kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczine karar verilmiştir. Davalı ..Tekstil A.Ş. vekili 16.12.2013 tarihli dilekçesi ile ihtiyati haciz şartlarının oluşmadığını, 21.01.2014 tarihli dilekçesi ile de tenfizi istenen 30.01.2012 tarihli Özbekistan Cumhuriyeti Taşkent Ticaret Mahkemesi kararının iptal edildiğini ileri sürerek ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını istemiştir.

Mahkemece, 27.01.2014 tarihli ara karar ile tedbir kararına esas olan Özbekistan Cumhuriyeti Taşkent Ticaret Mahkemesi'nin 30/01/2012 tarih ve 10-1115 /12969 esas sayılı kararı dosyaya ibraz edilen aynı mahkemenin 10/01/2014 tarihli tespit kararı ile iptal edildiği, Özbekistan Cumhuriyeti Taşkent Ticaret Mahkemesi tarafından 11/04/2014 tarih saat:16.00 da yapılmak üzere duruşma günü belirlendiği, buna göre bu aşamada tedbir kararının devam etmesinin itiraz eden davalı açısından ilerde telafisi mümkün olmayacak zararlar doğmasına sebep olma ihtimalinin bulunduğu,

ihtiyati tedbir kararının itiraz eden tarafın yokluğunda verilmiş olması da dikkate alındığında mahkemelerinin 04/12/2013 tarihli dosya içi kararı ile davalı Kaya Tekstil Tic. A.Ş. hakkında verilen ihtiyati tedbir mahiyetinde ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına, karar verilmiştir.

İhtiyati haczin kaldırılması kararını davacı Shymkentpivo LTD vekili temyiz etmiştir.

Talep, mahkemece verilen ihtiyati haczin kaldırılmasına ilişkindir. İİK'nın 265/son maddesi gereğince mahkemece itiraz üzerine iki taraf davet edilip gelenler dinlendikten sonra itiraz haklı görülürse hakim kararını değiştirebilir veya kaldırılabilir.

Somut olayda, mahkemece bu hükme uygun olarak taraflara duruşma davetiyesi çıkarılmış ise de duruşma gününün kısalığı nedeni ile ihtiyati haciz talep eden davacıya duruşma gününün yakın olduğundan tebliğ edilememiş ve iade edilmiştir.

Anayasa'nın 36, 1086 sayılı HUMK'nın 73 ve 6100 sayılı HMK'nın 27. maddelerinde taraflar dinlenmeden iddia ve savunmalarını beyan etmeleri için davet edilmeden yani hukuki dinlenilme hakkını ihlal edecek şekilde karar verilemeyeceği hüküm altına alınmıştır. Bu itibarla mahkemece HMK'da belirlenen usullere uymadan karar verilmesi doğru olmamış, ihtiyati haciz talep eden davacı vekilinin bu yöndeki temyiz itirazların kabulü ile hükmün bozulması gerekmiştir.