Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2016/8758 K.2017/7243

Taraflar arasında görülen davada ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 20/10/2015 tarih ve 2013/343-2015/617 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili davalı ... -... Ltd. Co./ ... Doğa Demir San. ve Tic. Ltd.

Şti. ile müvekkili şirket arasında Temmuz 2012 tarihli süresiz taşıma sözleşmesi imzalandığını ve inşaat malzemelerinin müvekkili şirket aracılığı ile Türkiye'den Erbil'e taşındığını, tüm gümrükleme işlemlerinin de eksiksiz yerine getirildiğini, sözleşmenin en az 3 yıl süreceği öngörülmesine rağmen davalının Ocak ayı içerisinde nedensiz şekilde ve sözleşmeyi feshetmeksizin müvekkili şirket ile çalışmayı bıraktığını, müvekkilinin bugüne kadar verilen hizmetlerden kaynaklı nakliye bedeli, araçların beklemelerinden kaynaklı bedeller, gümrük masrafları ve gümrük komisyon bedelleri olmak üzere 204.165,67 USD tutarında alacağı bulunduğunu,

ihtarnamenin tebliğine rağmen ödeme yapılmadığından davalı şirket hakkında yasal takibe geçildiğini, davalının haksız ve dayanaksız itirazı ile takibi durdurduğunu ileri sürerek itirazının iptali ile takibin devamına ve %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili taraflar arasında bağıtlanan taşıma sözleşmesinin 7/2 maddesinde belirtilmiş olduğu tüm kalem giderlerin davacıya ait olduğunu ve bu bedellere ek olabilecek diğer tüm giderlerin de davacı tarafından karşılanacağının kabul ve taahhüt edildiğini, talep edilen alacağın fatura alacağı olmayıp davacı firmanın kendi kusuru ile ortaya çıkan bekleme sürelerine ilişkin olduğunu, sözleşmede herhangi bir süre belirtilmediğini ve müvekkilinin başka taşıma firmalarıyla çalışacağı konusunda bir sınırlandırma getirilmediğini,

davacının başka firmalara olan borçları nedeniyle müvekkili tarafından gönderilen malları 45 gün gümrükte bekletildiğini, kendi kusuru ile sebep olduğu bekleme ücretinin müvekkilinden istenemeyeceğini, makul sürenin kendi kusuru nedeniyle aşılmadığını davacının kanıtlaması gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; davalının kusurundan kaynaklanan beklemenin varlığı, gümrük komisyon bedeli ve gümrük giderlerine ilişkin alacağını ve vade farkına ilişkin bir sözleşme ve teamülün varlığının da kanıtlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

Dava, uluslararası kara taşımasından kaynaklanan nakliye bedeli, araçların beklemelerinden kaynaklı ücret, gümrük masrafları ve gümrük komisyon bedellerinin tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkin olup, mahkemece yukarıda özetlenen gerekçelerle kanıtlanmayan davanın reddine karar verilmiştir.

Oysa dava dilekçesinde kuruşlandırılmamakla birlikte navlun bedeli istenmesine rağmen navlun hakkında karar verilmemiş olması ve davacı tarafından ödendiği ileri sürülen gümrük masrafları ve vergilerinin ispatı için delil olarak ibraz edilen Arapça belgelerin tercümesinin HMK m. 223’ teki usule uygun olarak yaptırılmaksızın eksik inceleme sonucu karar verilmiştir.

Bu durumda talep edilen navlun bedelinin tutarının açıklattırılarak davacının dayandığı belgelerin tercümelerinin yaptırılmak suretiyle davacının diğer alacak kalemlerinin değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeyle ve yapılan incelemeye dayalı kararın davacı yararına bozulması gerekmiştir.