Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2017/4295 K.2019/1388

Taraflar arasında görülen davada ... 4. Asliye Hukuk Mahkemesince verilen 28/03/2016 tarih ve 2014/106-2016/167 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesinin davacı vekili tarafından istenildiği ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, davacının 07 AB 514 ve 07 AB 172 plaka sayılı 18+1 yolcu kapasiteli şehir için yolcu taşımacılığı yapan iki adet minibüsün sahibi olduğunu, dava dışı SS. ... Nolu Özel Halk Otobüsleri Taşıyıcılar Kooperatifi ile ...

Minibüsçüler Odası arasında yapılan protokoller çerçevesinde minibüsçüler odası üyesi olan 662 üyenin kişi başı 38.100,00 TL bedelli ve lehtar kısmı boş bonların kooperatif başkanlığına teslim ettiklerini, vadesinde ödeme için kooperatife gittiğinde senetlerin davalıda olduğunu gördüğünü ve toplam 76.200,00 TL'yi ödeyerek senetlerini iade aldığını, davacı ile davalının arasında hiç bir hukuki ilişkinin bulunmadığını, sebepsiz zenginleşmeden kaynaklanan toplam 76.200,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili, davacı ile davalının halen ... Otobüsçüler Odası üyesi olduğunu, kooperatif üyelerinin zararının karşılanması amacıyla minibüsçüler odası üyeleri tarafından düzenlenen senetlerin oda başkanına, oda başkanı tarafından da kooperatif başkanına teslim edildiğini, unsurları tamam olarak senedin davalıya teslim edildiğini, ... İdare Mahkemesinin iptal kararına rağmen davacının kapasitesi artırılmış araç ile çalışmaya devam ettiğini, bu şekilde haksız kazanç sağladığını, sebepsiz zenginleşmenin söz konusu olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, sözleşmelerin genel kuruldan alınan bir yetki üzerine imzalanmış sözleşmeler olmadığından esnaf odası ve kooperatif üyelerini bağlayıcı nitelikte olmadığı, ancak her iki kuruluş üyelerinden büyük çoğunluğun bu protokolleri benimseyerek protokoller kapsamında yükümlülüklerini yerine getirdiği, idari yargıda açılan davalardan feragat edildiği, ... Otobüsçüler Esnaf Odası kurularak sözleşmelere onay veren kişilerin bu odaya üye olduğu, minibüsçülerin kapasite artırımından dolayı halk otobüsü işletenlerin zarara uğradıkları ve bu zararın giderimi amacıyla 38.1000 TL ödeme yapılmasının

kararlaştırıldığı, davacı tarafından bu kapsamda ödeme yapıldığı, UKOME kararının idare mahkemesince iptal edilmesine rağmen dava tarihi itibarıyla davacının fiilen kapasitesi artırılmış araç ile halk otobüsleri ile aynı koşullarda çalışmaya devam ettiği, kapasite artırmak istemeyen minübüsçülerin halen 14+1 kapasiteli araçlar ile çalışmaya devam ettikleri, sebepsiz zenginleşmenin söz konusu olmadığı, toplu taşıma araçlarının çalışma güzergahı ve çalışma şartlarının belirlenmesi yetkisinin UKOME ye ait olduğu ve yaptığı iş gereği davacının bu durumu bilerek sözleşmeye icazet verdiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.

1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

...- Dosya kapsamından, ...

Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Koordinasyon Kurulu tarafından .../.../2007 tarihinde “M” seri plakalı 14+1 oturma kapasiteli minibüslerin yerine 18+1+9 yolcu kapasiteli otobüslere geçilme kararı alındığı, bu karar sonrasında davacı tarafından yeni araç alınarak kooperatif üyeleri tarafından işletilen halk otobüsleri ile aynı anda toplu taşıma hizmeti verilmeye başlandığı, ancak Koordinasyon Kurulu’nun almış olduğu bu karara karşı 2011 yılında iptal davası açtıkları ve kararın ... ....

İdare Mahkemesi’nin 2011/342 – 2011/574 sayılı kararı ile iptaline karar verildiği, kooperatif üyelerinin uğradıkları zararın karşılanması amacıyla dava dışı esnaf odası ile dava dışı kooperatif arasında bir dizi yeni sözleşme ve protokoller imzalandığı, dava dışı esnaf odası üyesi olan davacının da bu sözleşme ve protokollerde düzenleme ve teslim şekli belirlenen dava konusu 38.100,00 TL bedelli iki adet senedi düzenleyerek dava dışı kooperatife teslim ettiği, senet bedelinin ödenmesi üzerine senetleri geri aldığı sabittir.

Bu kapsamda, davacı vekili, her ne kadar ödeme için kooperatife gittiğinde senetlerin davalıda olduğunu gördüğünü ve davacı ile davalı arasında hiç bir hukuki ilişki bulunmadığı iddiasına dayalı olarak huzurdaki davayı açmışsa da, senetlerin düzenleme neden ve şekli, senet bedellerinin kooperatife ödemek suretiyle senetlerin geri alındığı dikkate alındığında, davanın, davacının üyesi olduğu esnaf odası ile davalının üyesi olduğu kooperatif arasında düzenlenen sözleşme ve protokollerin geçersizliğine dayalı olarak geçersiz sözleşme uyarınca ödenen senet bedelinin istirdatı olarak değerlendirilmesi gerekir.

Bu doğrultuda, davacının da içerisinde olduğu minibüsçülerin araçlarının kapasitesinin artırımına ve dava konusu senedin davacı tarafından keşide edilmesine dayanak yapılan 2007 tarihli UKOME genel kurulu kararının mahkemece iptal edilmesi karşısında, iptal kararına rağmen anılan UKOME kararının fiilen uygulamasının devam edip etmediği, 2007 tarihli UKOME kararının alınmasından iptal edilinceye kadarki geçen süre zarfında gerçekleşen davacının fiili kullanımı ve süresi incelenerek, bu süre zarfında davacının zarara uğrayıp uğramadığı,

uğramışsa ne miktar zarara uğradığı gerektiğinde bilirkişi incelemesi de yapılmak suretiyle tespit edilmelidir.

Bu bağlamda senedin keşide edilme nedeninin ortadan kalkıp kalkmadığı ya da ne oranda ortadan kalktığı hususları mahkemece yeterince irdelenip iptal edilen UKOME kararı yerine alınan yeni kararlar dahi dayanak anlaşma ve protokoller ile birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmek gerekirken denetlenebilir yeterli dayanağı da gösterilmeden yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.