Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2018/651 K.2019/3363

Taraflar arasında görülen davada İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesince bozmaya uyularak verilen 18/11/2016 tarih ve 2014/281-2016/834 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesinin taraf vekilleri tarafından istenildiği ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava,

6100 sayılı Kanun'un geçici 3/2. maddesi delaletiyle uygulanması gereken HUMK 3156 sayılı Kanun ile değişik 438/1 maddesi hükmü gereğince miktar veya değer söz konusu olmaksızın duruşmalı olarak incelenmesi gereken dava ve işlerin dışında bulunduğundan duruşma isteğinin reddiyle incelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin özellikle gıda sektöründe lazer, kamera, flüorışıl, led ve x-ray teknolojilerini kullanarak, iyi ürünleri kötü ve yabancı maddelerden ayıklama işleminde kullanılan makineler üretip piyasaya sunduğunu, müvekkilinin sözkonusu buluş ve icatları için tüm Dünya'da ve Türkiye'de koruma altında olan birçok patent ve endüstriyel tasarımların sahibi olduğunu, özellikle kuru üzüm ve fındık sektöründe devrim yaratan ARGUS isimli makinenin de TTK'nın 57'nci maddesi anlamında müvekkilinin iş mahsulü ve en önemli tanıtım aracı olduğunu, davalı şirketin müvekkilinin eski çalışanı davalı ...'ın eşi tarafından kurulduğunu,

...'ın bu şirkette gerçekte gizli ortak olduğunu ve müvekkilinden öğrendiği tüm ticari sırları davalı şirkete taşıdığını, davalı şirketin böylece hiçbir teknik zorunluluktan kaynaklanmadığı halde müvekkilinin makinesiyle aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzer olan EFESUS isimli makineyi üretmeye başladığını, bununla da yetinmeyerek müvekkillerinin müşterilerini kendilerine taşımaya çalıştıklarını ileri sürerek, davalıların fiillerinin haksız rekabet teşkil ettiğinin tespit ve önlenmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili, davacının Türkiye'de tescilli hiçbir patentinin bulunmadığını, davacının makinesinde kullanılan tekniğin uzun yıllardır bilindiğini, davanın zamanaşımına uğradığını, iltibas ve haksız rekabetin sözkonusu olmadığını savunarak davanın reddini istemiş; karşı davada ise, davacının delilleri mahkemeden saklayarak haksız ve kötüniyetle aldığı ihtiyati tedbir kararı dolayısıyla müvekkillerinin zarara uğradığını ileri sürerek, davacı-karşı davalının fiilinin TTK'nın 57/1 ve 3'ncü maddesi uyarınca haksız rekabet oluşturduğunun tespit ve önlenmesini, şimdilik müvekkili şirket için 5.000.- TL maddi ve 50.000.- TL manevi, müvekkili ... için 5.000.- TL manevi tazminatın temerrüt faiziyle birlikte davacı-karşı davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Mahkemece bozma ilamı ve tüm dosya kapsamına göre, davacı yanın emek ve masraf sarfetmek suretiyle dünyada ve Türkiye'de ilk kez tanıttığı ARGUS ayıklama makinasının marka,model, dış görüntü, fiyat, tanıtım malzemeleri gibi hususlarda tamamen benzerinin davalı VİSYS Makina...Ltd.Şti.tarafından EFESUS Ayıklama makinası olarak aynen üretildiğini, diğer davalı ...'ın davalı şirket ile bağlantısı bulunduğu gerekçesiyle asıl davanın kısmen kabulü ile, Visys ... Ltd.

Şti.'nin Efesus ayıklayıcı makinesinin, davacı ...V.'nin Argus ayıklama makinesi ile iltibas yarattığının ve bu suretle haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitine, haksız rekabetin men'ine, haksız rekabet neticesi yanlış ve yanıltıcı beyanların ve reklam ile tanıtımların önlenmesine, davalı ... aleyhine açılan davanın esastan reddine, karşı davanın kesinleşmiş olmakla yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına, karar verilmiştir.

Kararı taraf vekilleri temyiz etmiştir. 1- Davacı vekilinin tüm, davalılar vekilinin aşağıdaki bentler dışında kalan ve yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2- Dava, haksız rekabetin tespiti ve önlenmesi istemlerine ilişkindir. Mahkemece daha önce verilen kararın Dairemizin 06/12/2013 tarih, 2012/7602 Esas ve 2013/22318 Karar sayılı kararıyla bozulmasına ve yerel mahkemece bozma ilamına uyulmasına karar verilmiştir.

Dairemizin yukarıda bahsi geçen son bozma ilamında, Dairemizin daha önceki bozma ilamlarına işaretle, davacı şirketin tescilsiz tasarıma konu ürünü Türkiye'ye getiren büyük emek ve para harcayarak tanıtan firma olup olmadığı keza davacının tasarım üzerinde üstün bir hakkının bulunup bulunmadığı ve harcı alem olup olmadığı ile davalının piyasa sürdüğü ürünün davacı tarafça daha önce tanıtımı yapılan ürüne iltibas oluşturacak şekilde benzer olup olmadığı ve davalının bu davranışının dürüst ve serbest rekabete aykırı bir eylem niteliğinde olup olmadığının değerlendirilmesi gerektiği,

davalılardan ...’ın eylemlerinin ise haksız rekabet olarak değerlendirilemeyeceği belirtilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılamada yeniden bilirkişi raporu alınmış ve 26.09.2016 tarihli raporda da ifade olunduğu üzere davaya konu makinenin üretimi ile ilgili olarak, davalı tarafın tescilli faydalı modele dayalı üretimi yapması nedeniyle eylemlerinin haksız rekabet oluşturmadığı sözkonusu FMB'nin hükümsüzlüğü için davacı ...V. tarafından İstanbul 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinde hükümsüzlük davası açıldığı,

davalı üretimine konu FM'in, davacıya ait ürüne nazaran teknik yeniliğe sahip olması nedeniyle davanın reddine karar verildiği ve davacının temyiz aşamasında davadan feragat etmesi nedeniyle davanın nihai olarak reddedildiği, böylelikle davalının üretimine konu makine üzerinde davacının üstün hakkı olmadığı tespit edildiği halde davanın reddine karar verilmesi gerekirken mahkemece hatalı gerekçe ile davalı şirket yönünden davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmamış hükmün davalı şirket yararına bozulması gerekmiştir.