Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2021/6646 K.2023/1411

Taraflar arasındaki marka iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, Yargıtayca duruşma istemli olarak davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne, dava, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin ikinci fıkrası gereğince miktar veya değer söz konusu olmaksızın duruşmalı olarak incelenmesi gereken dava ve işlerin dışında bulunduğundan duruşma isteğinin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; marka başvurusunun davalı şirkete ait 2001/17594 ve 2011/69931 sayılı markalar nedeniyle mutlak red gerekçesiyle reddedildiğini, Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararının iptali gerektiğini, davalı şirket adına tescilli olan 2001/17594, 2011/69931 sayılı "BAY-KAR+şekil", "BAYKAR FREN EKİPMANLARI+şekil" ibareli markaların,

tescil kapsamlarının 12 nci sınıfında yer alan "hava taşıtları ve parçaları (motorları hariç)" emtiasında kullanılmadığını ileri sürerek anılan markaların belirtilen sınıfta yer alan emtia bakımından 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (6769 sayılı Kanun) 9 uncu maddesi uyarınca iptalini ve sicilden terkinini, Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu kararının iptalini talep etmiştir.

Dava markanın iptali talebi bakımından tefrik edilip yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına konu olmuştur.

Davacı vekili verilen tefrik kararından önce dosyada davalı olarak bulunan Türk Patent ve Marka Kurumu vekilinin cevap dilekçesine karşı vermiş olduğu cevaba cevap dilekçesinde ise özetle, 2001/17594, 2011/69931 sayılı "BAY-KAR+şekil", "BAYKAR FREN EKİPMANLARI+şekil" ibareli markaların 12 nci sınıfta yer alan "Fren tamir takımları;

taşıtlar için fren tertibatları ve parçaları, frenler, fren balataları ve pabuçları" ile yine aynı sınıfta yer alan "Taşıt lastikleri için supaplar" emtiası dışındaki mal ve hizmetlerde, 2011/104266 sayılı "BAYKAR FREN EKİPMANLARI+şekil" ibareli markanın 35 inci sınıfta "Müşterilerin elverişli bir şekilde satın alması için "Fren tamir takımları;

taşıtlar için fren tertibatları ve parçaları, frenler, fren balataları ve pabuçları, taşıt lastik subaplar bir araya getirilerek sunulması hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, kataloglar ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir).”hizmetleri dışındaki hizmetlerde kullanılmadığını ileri sürerek anılan markaların belirtilen sınıflar dışında kalan tescilli olduğu tüm mal ve hizmetlerde 6769 sayılı Kanun'un 9 uncu maddesi uyarınca iptali ile sicilden terkinini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili, davayı cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davaya konu 2001/17594, 2011/69931 ve 2011/104266 tescil numaralı markaların davacı tarafından iptali istenen sınıflar yönünden Türkiye’de, ciddi biçimde kullanıldığının ispat yükü kendisinde olan davalı tarafça ispat edilemediği gerekçesiyle davanın kabulü ile davalı adına tescilli 2001/17594 sayılı markanın 12. sınıf “Otomobiller, kamyonlar, otobüsler, çekiciler, traktörler, frigorifik (soğutmalı) taşıtlar, transmikserler (beton karıştırıcı-taşıyıcı kamyonlar), nakliye amaçlı askeri araçlar, ambulanslar, arazözler, hortum arabaları, spor arabaları, golf arabaları,

çöp kamyonları, mobil cenaze yıkama araçları, mobil mutfaklar, fork liftler, vidanjörler. Hava taşıtları ve parçaları: Balonlar, uçaklar, helikopterler, uzaya gönderilen roketler, paraşütler. Marşbiyeller, kaportalar, tamponlar, araç kapıları, kaputlar, çamurluklar, bisikletler ve motosikletler için çamurluklar. Bisikletler, motosikletler, mopetler ve benzerleri ile bunların gövdeleri, gidonları. Taşıt kasaları, damperli kasalar, traktör römorkları, frigorifik kasalar.

Taşıtlar için damperler, kaldırma tertibatları. Amortisörler; amortisörler için hidrolik, pnömatik, elektrikli veya mekanik yaylar, silindirler ve parçaları. Taşıt koltukları, koltuklar için baş dayanakları, emniyetli çocuk koltukları. Sinyaller ve yön sinyalleri için kollar. Taşıtlar için iç ve dış lastikler, tubles lastikler. Lastik tamir takımları, taşıt lastikleri için yamalar, kaynak yamalar. Taşıt camları, emniyetli taşıt camları.

Araç kapıları ve pencereleri için açma-kapama tertibatları (otomatik olanlar da dahil). Taşıt camları için silecekler, silecek kolları. Taşıtlar için yakıt depoları. Patinaj zincirleri, çekme halatları, takozlar. Taşıtlar için portbagajlar, bisiklet ve kayak taşıyıcıları, seleler. Lastik şişirme pompaları. Taşıtlar için hırsız alarmları, kornalar. Yolcular için emniyet kemerleri, havalı yastıklar. Koltuk kılıfları, araba örtüleri (şekilli), güneşlikler. Römork bağlantıları.

Taşıtlar için metalden veya sentetik malzemelerden mamul profil çıtalar (dekorasyon amaçlı). Taşıtlar için dikiz aynaları ve yan aynalar. Bebek arabaları, tekerlekli sandalyeler, pusetler. El arabaları, pazar arabaları, tek veya çok tekerlekli el arabaları, market arabaları, ev eşyaları için tekerlekli taşıyıcılar. Havai hatlı taşıtlar: Teleferikler, telesiyejler. Raylı taşıtlar: Lokomotifler, trenler, tramvaylar, vagonlar.

Deniz taşıtları ve parçaları: Sandallar, motorlar, gemiler, yatlar, kotralar, botlar, feribotlar, kanolar vb; gemiler için avara dişlileri, dümenler, seren direkleri, gemi gövdeleri, uskurlar, pervaneler, tekneleri indirme-kaldırma ve suya indirme donanımları.

Kara taşıtları için motorlar; araç tekerlekleri ve tekerlek tertibatları, jantlar, şasiler, akslar, dingiller, rotlar, rotiller, dişli kutuları (vitesler), hız azaltma düzenleri, debriyajlar, motor silindirleri (pistonlar), motor gömlekleri (piston gömlekleri), türbinler, transmisyon zincirleri, dişliler.” emtialar ile 29, 35 ve 37. sınıftaki tüm emtialar yönünden, 2011/69931 sayılı markanın 12. sınıf “Motorlu kara taşıtları ve bu taşıtlar için motorlar, parçalar (motorsikletler, mopetler dahil).

Bisikletler ve bunların gövdeleri, gidonları, çamurlukları. Taşıt kasaları, damperli kasalar, traktör römorkları, frigorifik kasalar, römork bağlantıları, taşıtlar için damperler, kaldırma tertibatları. Taşıt koltukları, koltuklar için baş dayanakları, emniyetli çocuk koltukları, koltuk kılıfları, araba örtüleri (şekilli), güneşlikler. Sinyaller ve yön sinyalleri için kollar, taşıt camları için silecekler, silecek kolları.

Taşıtlar için iç ve dış lastikler, tubles lastikler, lastik tamir takımları, taşıt lastikleri için yamalar, kaynak yamalar,. Taşıt camları, emniyetli taşıt camları, taşıtlar için dikiz aynaları ve yan aynalar. Patinaj zincirleri, takozlar. Taşıtlar için portbagajlar, bisiklet ve kayak taşıyıcıları, seleler. Lastik şişirme pompaları. Taşıtlar için hırsız alarmları, kornalar. Yolcular için emniyet kemerleri, havalı yastıklar. Bebek arabaları, tekerlekli sandalyeler, pusetler.

El arabaları, pazar arabaları, tek veya çok tekerlekli el arabaları, market arabaları, ev eşyaları için tekerlekli taşıyıcılar. Raylı taşıtlar: Lokomotifler, trenler, tramvaylar, vagonlar, teleferikler, telesiyejler. Deniz taşıtları ve parçaları (motorları hariç).

Hava taşıtları ve parçaları (motorları hariç).” emtialar ile 35. sınıftaki tüm emtialar yönünden, 2011/104266 sayılı markanın 35. sınıf “Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için motorlu kara taşıtları ve bu taşıtlar için motorlar, parçalar (motosikletler, mobılet dahil) bisikletler ve bunların gövdeleri, gidonları, çamurlukları taşıt kasaları, damperli kasalar, traktör römorkları, frigorifik kasalar, römork bağlantıları, taşıtlar için damperler, kaldırma tertibatları taşıt koltukları, koltuklar için baş dayanakları, emniyetli çocuk koltukları, koltuk kılıfları, araba örtüleri (şekilli),

güneşlikler sinyaller ve yön sinyalleri için kollar, taşıt camları için silecekler, silecek kolları taşıtlar için iç ve dış lastikler, tubles lastikler, lastik tamir takımları, taşıt lastikleri için yamalar, kaynak yamalar, taşıt camları, emniyetli taşıt camları, taşıtlar için dikiz aynaları ve yan aynalar patinaj zincirleri, takozlar taşıtlar için portbagajlar, bisiklet ve kayak taşıyıcıları, seleler lastik şişirme pompaları taşıtlar için hırsız alarmları, kornalar yolcular için emniyet kemerleri, havalı yastıklar bebek arabaları, tekerlekli sandalyeler, pusetler el arabaları, pazar arabaları, tek veya çok tekerlekli el arabaları,

market arabaları, ev eşyaları içtn tekerlekli taşıyıcılar raylı taşıtlar lokomotifler, trenler, tramvaylar, vagonlar, teleferikler, telesiyejler deniz taşıtları ve parçaları (motorları hariç) hava taşıtları ve parçaları (motorları hariç) bir araya getirilerek sunulması hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, kataloglar ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir).” emtiaları yönünden taleple bağlı kalınarak kullanmama nedeniyle iptaline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece taleple bağlılık ilkesine aykırı karar verildiğini, davacının dava dilekçesinde sadece bir kısım emtia bakımından iptal talebinde bulunduğunu ve mahkemece de bu talepler bakımından rapor düzenlenmek üzere bilirkişi raporu alınmasına karar verildiğini ve görüşüne başvurulan bilirkişi raporunda da davacının talep etmiş olduğu bir kısım emtia bakımından iptal koşullarının oluştuğunun bildirildiğini, mahkemece karar gerekçesinde bilirkişi raporunun benimsendiği belirtilmesine rağmen aksi yönde karar verildiğini ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine, aksi halde davacının talebi ile bağlı kalınarak bilirkişi raporunda belirtilen emtia yönünden kısmi olarak iptal kararı verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, dava tarihi itibariyle somut olaya uygunlanması gereken 6769 sayılı Kanun'un 9 uncu maddesinde, tescil tarihinden itibaren beş yıl içinde haklı bir sebep olmadan tescil edildiği mal veya hizmetler bakımından marka sahibi tarafından Türkiye’de ciddi biçimde kullanılmayan ya da kullanımına beş yıl kesintisiz ara verilen markanın iptaline karar verileceğinin düzenlendiği,

dava tarihi 13.09.2018 olduğundan dava konusunu oluşturan zaman diliminin 13.09.2013 ve 13.09.2018 tarihleri arası olduğu, markasını kullanma külfeti altında bulunan davalının somut uyuşmazlık açısından belirtilen tarihler arasında bu kullanımını ispat etmesi gerektiği, her ne kadar İlk Derece Mahkemesince hatalı şekilde dava tarihinin 22.01.2019 olduğu belirtilerek davanın konusu oluşturan zaman diliminin 22.01.2014 ve 22.01.2019 tarihleri arası olduğu kabul edilmişse de davalı tarafça dava konusu markaların kullanımına dair hiçbir delil sunulmadığından mahkemece anılan hususta yapılan hatalı değerlendirmenin sonuca etkili görülmediği,

diğer taraftan 6100 sayılı Kanun'un 141 inci maddesi uyarınca tarafların, cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçeleri ile serbestçe iddia veya savunmalarını genişletebileceği yahut değiştirebileceği, somut olayda da davacının cevaba cevap dilekçesi ile usulüne uygun olarak iddiasını genişletilerek davalı tarafa ait 2001/17594, 2011/69931 sayılı "BAY-KAR+şekil", "BAYKAR FREN EKİPMANLARI+şekil" ibareli markaların 12. sınıfta yer alan "Fren tamir takımları;

taşıtlar için fren tertibatları ve parçaları, frenler, fren balataları ve pabuçları" ile yine aynı sınıfta yer alan "Taşıt lastikleri için supaplar" emtiası dışındaki mal ve hizmetlerde, 2011/104266 sayılı "BAYKAR FREN EKİPMANLARI+şekil" ibareli markanın 35. sınıfta "Müşterilerin elverişli bir şekilde satın alması için "Fren tamir takımları;

taşıtlar için fren tertibatları ve parçaları, frenler, fren balataları ve pabuçları, taşıt lastik subaplar bir araya getirilerek sunulması hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, kataloglar ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir).” hizmetleri dışındaki hizmetlerde kullanılmadığını ileri sürerek anılan markaların iptalinin talep edildiği, İlk Derece Mahkemesince de davacının cevaba cevap dilekçesi nazara alınarak yazılı şekilde karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili kararı, istinaf dilekçesindeki itirazları ile temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, markanın iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 6100 sayılı Kanun'un 141 inci maddesi, 6769 sayılı Kanun'un 9 uncu maddesi.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,